Pijlriet

Hoe herken je een pijlriet?

Groeivorm

Rechtopgaande, dichte bossen van stevige stengels tot 4 m hoog; een pol wordt na enkele jaren 1,5 m breed of meer.

Stengel

Dik, hol en verhout, met knopen zoals bij bamboe; blauwgroen, later strokleurig.

Blad

Breed lintvormig, enkele centimeters breed, blauwgroen en in twee rijen langs de stengel; bij ‘Versicolor’ crème tot wit gestreept.

Bloem

In ons klimaat zelden; in warme streken grote, pluimvormige bloeiwijzen in de herfst.

Wortels

Dikke, knolachtige wortelstokken die zich langzaam maar zeker uitbreiden.

Planten: april–mei · Snoeien: maart

Waarom in je tuin?

• Een van de grootste grassen voor de tuin: tot 4 m hoog in één seizoen.
• Breed, blauwgroen blad dat de tuin een zuiders of tropisch karakter geeft.
• Snel een groen zomerscherm, bijvoorbeeld om een terras af te schermen.
• Hij ruist in de wind en geeft hoogte en beweging aan een grote border.
• Verdraagt vochtige tot natte grond: mooi bij een grote siervijver.

Waar staat een pijlriet graag?

• Volle zon en warmte: hoe warmer de plek, hoe hoger en voller hij wordt.
• Voedzame, diepe grond: leem of klei, neutraal tot kalkrijk.
• Vochtige tot natte grond; in droge grond blijft hij kleiner.
• Beschut tegen harde wind, want de hoge stengels kunnen knikken.
• Reken op minstens 1,5 m ruimte en plant hem niet vlak tegen een terras, pad of vijverrand: de wortelstokken zijn sterk.

Licht

Zon

Grondsoort

Leem of klei

Zuurtegraad

Neutraal of kalkrijk

Vocht

Normaal of nat

Grootte

4 m hoog, 1,5 m breed

Winterhard

Winterhard (tot -15 °C)

Mooi samen met

• Bananenplant: Samen met de grote bananenbladeren een tropisch beeld.
• Bloemriet: Felle bloemen en brede bladeren aan de voet van de groene muur.
• Dahlia: Kleurrijke bloei in de nazomer voor de hoge stengels.
• Prachtriet: Nog een groot gras, met pluimen in de herfst, voor een stoer graslandschap.

Hoe en wanneer plant je een pijlriet?

Planten in april–mei.

1. Plant in april of mei, als de grond opgewarmd is: dan slaat hij het snelst aan.
2. Graaf een ruim plantgat en meng er een paar scheppen compost of goed verteerde mest door.
3. Wil je de groei beperken, zet dan eerst een stevige wortelbegrenzer van ongeveer 60 cm diep rond het plantgat.
4. Zet de plant even diep als in de pot en druk de grond goed aan.
5. Geef meteen veel water en houd de grond de eerste zomer vochtig.
6. Leg een laag mulch rond de voet om de grond vochtig te houden.

Verzorgen

Water

Ruim water in droge zomers, vooral de eerste jaren en in een pot: hij heeft veel water nodig om zo groot te worden.

Bemesten

In mei compost of organische mest geven: hij is een veelvraat.

Mulchen

Een dikke laag mulch in het voorjaar houdt de grond vochtig; in de herfst beschermt ze de wortelstokken.

Uitbreiding

Steek elk voorjaar uitlopers buiten de gewenste plek af met een scherpe spade.

Bonte vorm

Knip bij ‘Versicolor’ volledig groene stengels aan de voet weg, anders nemen ze het over.

Tip: Zet meteen bij het planten een wortelbegrenzer als je tuin niet groot is: een gevestigde pol later uitgraven is zwaar werk.

Wanneer snoei je een pijlriet?

Snoeimaanden: maart.

Wanneer: Knip de oude stengels in maart helemaal terug, voor de nieuwe scheuten verschijnen.

Hoe:

• Knip alle stengels van vorig jaar vlak boven de grond af met een takkenschaar.
• In ons klimaat zijn de oude stengels na de winter meestal bevroren of lelijk; de nieuwe groei komt uit de wortelstok.
• Laat je de stengels in de winter staan, dan heb je een strokleurig winterscherm; knip ze dan in maart weg.
• Laat afgeknipte stengels drogen voor je ze composteert, en gooi ze nooit in of bij water: stukken stengel kunnen wortelen.

Let op: De nieuwe scheuten komen pas laat, vaak eind april of in mei: denk niet te snel dat hij dood is.

Snoeien: wanneer en hoe · Snoeikalender en basisregels

Vermeerderen

Scheuren

Steek in april een stuk wortelstok met een paar knoppen af met een scherpe spade of bijl en plant het meteen.

Stengelstekken

Leg in de zomer stukken stengel met minstens één knoop in een bak water; uit de knopen groeien jonge scheuten met wortels die je daarna oppot.

Hoe komt een pijlriet de winter door?

Winterhard tot −15 °C: jonge planten beschermen.

• Winterhard tot ongeveer −15 °C: de wortelstokken overleven de meeste Belgische winters, ook als de stengels bevriezen.
• Leg de eerste winters een dikke laag mulch of bladeren over de voet.
• ‘Versicolor’ is gevoeliger: geef hem een warme, beschutte plek en een dikke mulchlaag, of kweek hem in een grote pot die je vorstvrij overwintert.
• In een pot: kies een grote, zware bak, zet hem bij vorst beschut tegen een muur en pak de pot in.

Ziektes en plagen

• Woekering: De wortelstokken breiden zich elk jaar uit. Steek de randen jaarlijks af of plant met een wortelbegrenzer.
• Bevroren stengels: Na een strenge winter zijn alle stengels bruin. Knip ze in maart af; de plant loopt laat, in mei, weer uit.
• Knikkende stengels: Hoge stengels knikken bij storm. Kies een beschutte plek en knip geknakte stengels weg.
• Groene stengels: Bij bonte vormen verschijnen soms volledig groene stengels. Haal ze meteen aan de voet weg.

Het jaar rond

• Maart: Oude stengels tot vlak boven de grond afknippen.
• April: Planten of scheuren. Wortelbegrenzer plaatsen.
• Mei: Nieuwe scheuten verschijnen. Compost geven en mulchen.
• Juni: Snelle groei. Water geven bij droogte.
• Juli: Water geven bij droogte. Groene stengels bij bonte vormen weghalen.
• Augustus: Bijna op volle hoogte. Stengelstekken in water nemen.
• September: Op zijn mooist. Potten regelmatig water geven.
• November: Mulch over de voet leggen. ‘Versicolor’ beschermen of binnenzetten.
• December: Rust. Droge stengels laten staan als winterscherm.

Wist je dat?

• De rietjes van klarinetten, saxofoons, hobo’s en fagotten worden gemaakt van de stengels van pijlriet.
• Al sinds de oudheid worden de stengels gebruikt voor fluiten, matten, afrasteringen en als steunstokken.
• In warme streken zoals Californië is hij een probleemplant: stukken wortelstok en stengel die rivieren meevoeren, groeien uit tot nieuwe bestanden.