Vlinderstruik

Hoe herken je een vlinderstruik?

Groeivorm

Brede heester met lange, overhangende takken, 3 m hoog en 3 m breed; ook als stamboompje te kweken.

Blad

Smal lancetvormig, 4–10 cm, grijsgroen, verspreid aan de takken in plaats van tegenover elkaar.

Bloem

Kleine, lila bloempjes in dichte bolletjes langs de takken van vorig jaar, in juni.

Geur

Zoet en honingachtig, vooral op warme dagen.

Takken

Dun, buigzaam en boogvormig; ze bloeien op het hout van vorig jaar.

Bloei: juni · Planten: maart–april en oktober–november · Snoeien: juli

Waarom in je tuin?

• Een spectaculaire fontein van lila bloemen in juni, als een treurwilg in bloei.
• Een echte bijen- en vlinderstruik met een zoete honinggeur.
• Droogtebestendig en tevreden met arme, kalkrijke grond in de volle zon.
• Mooi als solitair, op een talud of als stamboompje met een overhangende kroon.
• Volledig winterhard en weinig vatbaar voor ziekten.

Waar staat een vlinderstruik graag?

• Volle zon: in de schaduw bloeit hij nauwelijks.
• Goed doorlatende grond: zand, leem of klei, zuur tot kalkrijk. Op arme grond blijft hij compacter.
• Droog tot normaal vochtig; natte voeten in de winter verdraagt hij slecht.
• Reken op 3 m ruimte, zodat de takken vrij kunnen overhangen. Als stamboompje volstaat ongeveer 2 m.

Licht

Zon

Grondsoort

Zand, leem of klei

Zuurtegraad

Niet kieskeurig

Vocht

Droog of normaal

Grootte

3 m hoog, 3 m breed

Winterhard

Winterhard (tot -25 °C)

Mooi samen met

• Lavendel: Ook een bijenplant voor zon en droogte; de paarse tinten passen mooi bij elkaar.
• Kattenkruid: Een lage, lang bloeiende onderbeplanting in dezelfde lila tint.
• Struikrozen: Bloeien in juni samen met de vlinderstruik.
• Siergrassen: Fijne halmen naast de overhangende takken, mooi tot in de winter.

Hoe en wanneer plant je een vlinderstruik?

Planten in maart–april en oktober–november.

1. Plant in maart–april of in oktober–november.
2. Graaf een plantgat twee keer zo breed als de kluit; op zware klei meng je er grof zand of grind door.
3. Zet de plant even diep als in de pot en druk de grond goed aan.
4. Wil je een stamboompje, zet dan meteen een stevige paal en bind één rechte stengel op.
5. Geef meteen ruim water, en het eerste jaar bij droogte.
6. Mulch de voet met grind of houtsnippers.

Verzorgen

Water

Het eerste jaar bij droogte; daarna zelden nodig.

Bemesten

Weinig: wat compost in het voorjaar. Te veel mest geeft veel blad en slappe takken.

Mulchen

Een laag grind of houtsnippers houdt onkruid weg zonder de grond te nat te maken.

Steun

Een stamboompje heeft de eerste jaren een stevige paal nodig.

Snoei

Elk jaar meteen na de bloei, zodat er nieuwe takken groeien voor de bloei van volgend jaar.

Tip: Heb je een kleine tuin, kweek hem dan als stamboompje: de takken hangen als een paraplu naar beneden en er blijft ruimte voor planten aan de voet.

Wanneer snoei je een vlinderstruik?

Snoeimaanden: juli.

Wanneer: Meteen na de bloei, eind juni of in juli. Nooit in het voorjaar, want dan knip je de bloemknoppen weg.

Hoe:

• Knip uitgebloeide takken terug tot een sterke, jonge zijscheut lager op de tak.
• Haal elk jaar een paar van de oudste takken aan de voet weg, zodat de struik luchtig en jong blijft.
• Kort bij een stamboompje de uitgebloeide takken in, zodat de kroon niet te zwaar wordt, en verwijder scheuten op de stam.
• Knip dode en zwakke takken weg.

Let op: Hij bloeit op takken van vorig jaar: snoeien in het voorjaar, zoals bij de gewone vlinderstruik, kost je de hele bloei.

Snoeien: wanneer en hoe · Snoeikalender en basisregels

Vermeerderen

Zachte stekken

In juni–juli stekken van 8–10 cm van niet-bloeiende scheuten, in vochtige stekgrond onder plastic. Ze wortelen makkelijk.

Halfrijpe stekken

In augustus–september stekken met een hieltje, in een koude bak of onder glas laten overwinteren.

Hoe komt een vlinderstruik de winter door?

Winterhard tot −25 °C.

• Volledig winterhard tot ongeveer −25 °C: in België geen bescherming nodig.
• Natte grond in de winter is gevaarlijker dan vorst: zorg voor een goede afwatering.
• Een stamboompje in een pot zet je in de winter tegen een muur, met de pot in jute gewikkeld.

Ziektes en plagen

• Weinig bloei: Meestal door snoeien in het voorjaar of door te veel schaduw. Snoei voortaan na de bloei en geef hem volle zon.
• Spint: Fijne, gele spikkels op het blad in hete, droge zomers. Afspuiten met water.
• Bladluis: Op jonge scheuten in het voorjaar. Natuurlijke vijanden ruimen ze meestal op.
• Rommelige vorm: Zonder snoei worden de takken een warboel. Dun de struik uit na de bloei.
• Wortelrot: Op natte, zware grond. Plant op een goed doorlatende plek.

Het jaar rond

• Maart: Planten. Wat compost geven.
• April: Planten. Stamboompje aanbinden.
• Mei: De knoppen zwellen langs de takken.
• Juni: Volle bloei, met bijen en vlinders. Zachte stekken nemen.
• Juli: Meteen na de bloei snoeien. Stekken nemen.
• Augustus: Water geven bij lange droogte. Halfrijpe stekken nemen.
• Oktober: Planten.
• November: Planten.

Goed voor dieren

Bijen

Nectar en stuifmeel voor honingbijen en wilde bijen.

Vlinders

Nectar voor dagvlinders.

Wist je dat?

• Anders dan bijna alle andere vlinderstruiken heeft hij verspreid staande bladeren in plaats van tegenoverstaande; daar verwijst de naam alternifolia naar.
• Het geslacht Buddleja is genoemd naar Adam Buddle, een Engelse dominee en plantkundige uit de 17e en 18e eeuw.
• De Britse plantenjager Reginald Farrer bracht hem begin 20e eeuw uit China mee naar Europa.