Sering

Hoe herken je een sering?

Groeivorm

Rechtopgaande, vaak meerstammige struik van 3–6 m die worteluitlopers vormt.

Blad

Tegenoverstaand, hart- tot eivormig, 5–12 cm, gaaf en kaal.

Schors

Grijs, met de jaren gegroefd.

Bloem

Grote pluimen geurende bloempjes in lila, paars of wit (mei).

Vrucht

Bruine doosvruchten die lang aan de struik blijven.

Verschil met de trompetboom

De trompetboom heeft veel groter blad en witte bloemen in juli.

Bloei: april–mei · Oogst en vruchten: april–mei · Snoeien: mei–juni

Herkennen per kenmerk: Hartvormig blad · Paarse of blauwe bloemen

Lijkt op, maar is het niet

• Trompetboom Catalpa bignonioides: veel groter blad en witte bloemen in juli. Verschil met trompetboom

Waarom in je tuin?

• Grote, zwaar geurende bloempluimen in mei.
• Mooi als snijbloem: een paar takken geuren door het hele huis.
• Sterk, winterhard en weinig veeleisend.
• Vlinders en bijen bezoeken de bloemen.

Waar staat een sering graag?

• Volle zon: in de schaduw bloeit hij nauwelijks.
• Liefst kalkhoudende, goed doorlatende grond; geen natte voeten.
• Reken op 3 m breed, en houd rekening met uitlopers.
• Mooi als losse struik, achteraan in een border of in een vrij groeiende haag.

Licht

Volle zon

Grond

Elke tuingrond

Vocht

Normaal

Grootte

6 m hoog, 3 m breed

Winterhard

In heel België, geen bescherming nodig

Mooi samen met

• Boerenjasmijn: Bloeit kort na de sering, ook met een heerlijke geur.
• Weigela: Bloeit in mei–juni in roze en rood, naast de lila pluimen.
• Echte lavendel: Een lage, zonnige voorgrond die ook van kalkrijke grond houdt.

Past goed bij, en liever niet bij

Liever niet bij

• De notelaar scheidt juglon af, waar deze plant gevoelig voor is: okkernoot

Hoe en wanneer plant je een sering?

1. Plant van oktober tot maart, met kluit of uit pot.
2. Graaf een ruim plantgat en meng er wat compost door; op zure grond kan je wat kalk strooien.
3. Zet de struik even diep als hij stond; bij een geënte sering blijft de entplek boven de grond.
4. Geef ruim water na het planten en het eerste jaar bij droogte.

Verzorgen

Water

Het eerste jaar bij droogte; daarna zelden.

Bemesten

Wat compost in het voorjaar; te veel stikstof geeft veel blad en weinig bloemen.

Uitgebloeide pluimen

Knip ze meteen na de bloei weg, zodat de struik geen energie in zaad steekt.

Worteluitlopers

Knip of steek ze aan de basis weg. Bij een geënte sering groeien ze uit de onderstam en bloeien ze anders.

Tip: Snijd takken voor de vaas ’s ochtends, als de pluim half open is, en haal de meeste bladeren eraf: dan blijven ze langer mooi.

Wanneer snoei je een sering?

Snoeimaanden: mei–juni.

Wanneer: Direct na de bloei (mei–juni).

Hoe:

• Knip uitgebloeide pluimen weg tot boven het eerste paar knoppen en verwijder worteluitlopers.
• Haal om de paar jaar een van de oudste takken aan de grond weg, zodat de struik jong blijft.
• Een oude, kale sering verjong je over drie jaar: telkens een derde van de oudste takken tot bij de grond weg.

Let op: Snoei niet in de winter of het vroege voorjaar: dan knip je de bloemknoppen voor dat jaar weg.

Snoeien: wanneer en hoe · Snoeikalender en basisregels

Vermeerderen

Worteluitlopers

Steek in de herfst een uitloper met wortels los en plant hem apart. Dat lukt alleen bij een sering op eigen wortel; anders krijg je de onderstam.

Zomerstekken

Jonge, nog zachte scheuten van 10 cm wortelen in juni onder glas of folie, al lukt het niet altijd.

Hoe komt een sering de winter door?

Winterhard in heel België: geen bescherming nodig.

• Volledig winterhard.
• De bloemknoppen voor mei zitten in de winter al aan de takken: snoei dus niet in de winter.

Ziektes en plagen

• Weinig bloei: Te veel schaduw, te veel mest of snoei op het verkeerde moment. Geef zon, minder stikstof en snoei alleen na de bloei.
• Seringenmot: Bruine vlekken en opgerolde bladeren door de rupsjes van een klein mineermotje in de zomer. Knip aangetaste bladeren weg; de struik lijdt er weinig onder.
• Meeldauw: Een witte laag op het blad in de late zomer; vooral een schoonheidsfout.
• Bacterieziekte: Jonge scheuten en bloemknoppen worden zwart en verwelken in een nat voorjaar. Knip ze weg tot in gezond hout en ontsmet je schaar.

Het jaar rond

• Maart: Wat compost geven; planten kan nog.
• April: Bloemknoppen zwellen; uitlopers wegsteken.
• Mei: Bloei: takken snijden voor de vaas. Direct na de bloei de pluimen wegknippen.
• Juni: Laatste snoeimaand: uitgebloeide pluimen, oude takken en uitlopers weg.
• Juli: De nieuwe bloemknoppen worden gevormd: niet meer snoeien.
• Augustus: Let op meeldauw en seringenmot.
• Oktober: Planten en uitlopers verplanten.
• November: Planten.

Wat kan je ermee?

Tuin en landschap

Geurende voorjaarsbloeier; de bloemen zijn mooi als snijbloem.

Voor de natuur

Vlinders en bijen bezoeken de bloemen.

Eetbaar en bruikbaar

Bloemen (april–mei)

Pluk de bloemen op een droge, zonnige ochtend in april en mei, als de trossen net open zijn en sterk geuren. Oudere, bruin wordende bloemen zijn bitter en bijna geurloos. Knip hele trossen af en pluk de bloemetjes thuis met je vingers los. Gebruik alleen de bloemkroontjes, zonder het groene kelkje en de steeltjes, want die smaken bitter. Schud ze uit om insecten te verwijderen en spoel ze liever niet. De smaak is bloemig met een bittere nasmaak: proef eerst een klein beetje en laat genoeg bloemen hangen voor bijen en vlinders.

Bewaring

Verse bloemen houden hooguit een dag in een gesloten bakje in de koelkast: verwerk ze dus snel. Drogen kan in een dunne laag op een doek of rooster op een luchtige, schaduwrijke plek (3–5 dagen), maar geur en kleur verbleken dan sterk. Siroop en suiker houden een half jaar, azijn een jaar; zie de recepten.

Let op: Gebruik alleen de bloemen, en in kleine hoeveelheden: eet geen bladeren, takjes, schors of zaaddozen. Sommige mensen reageren op de sterke geur of het stuifmeel; proef eerst een klein beetje. Verwar sering niet met andere struiken of klimmers met witte of paarse trossen, zoals liguster (Ligustrum), waarvan de bessen giftig zijn, of met blauwe regen (Wisteria), die giftig is. Seringenbloemen hebben vier kroonbladen aan een smal buisje en geuren zoet en bloemig; blauwe regen heeft erwtachtige bloemen in hangende trossen. Pluk niet van struiken die bespoten zijn, langs drukke wegen of op plekken waar honden komen, en vraag de eigenaar toestemming. Eet nooit iets wat je niet met zekerheid herkend hebt.

Eten en gebruiken doe je op eigen risico: zie de gebruiksvoorwaarden.

Recepten

• Seringensiroop (Siroop · ± 600 ml · 30 min + 24 uur trekken)
• Seringensuiker (Andere · ± 250 g · 10 min + 2 weken)
• Seringenazijn (Azijn · ± 500 ml · 10 min + 2 weken)
• Zandkoekjes met seringensuiker (Gerecht · ± 20 koekjes · 40 min + 30 min rusten)

Goed voor dieren

Vlinders

Nectar voor dagvlinders.

Bijen

Nectar en stuifmeel voor honingbijen en wilde bijen.

Hommels

Nectar en stuifmeel voor hommels, ook uit diepe bloemen en vroeg in de lente.

Wist je dat?

• Vormt veel worteluitlopers; knip die weg om de struik in vorm te houden.
• De kleur lila is naar de bloemen van de sering genoemd.
• De sering kwam in de 16e eeuw via Constantinopel naar West-Europa.
• De sering komt uit de Balkan. Volgens de overlevering bracht de Vlaamse diplomaat Ogier Ghiselin de Busbecq hem in de 16e eeuw uit Constantinopel mee naar West-Europa.
• De geslachtsnaam Syringa komt van het Griekse syrinx, ‘fluit’ of ‘pijp’: van de holle of mergrijke twijgen van sommige soorten werden fluitjes gemaakt.