
Foto: Daderot, CC0 · bron
Heester · Rutaceae
Mexicaanse oranjebloesem
Choisya × dewitteana
In andere talen: Oranger du Mexique (Français) · Mexican orange blossom (English)
Deze Mexicaanse oranjebloesem is een kruising tussen de gewone Choisya ternata uit Mexico en de fijnbladige Choisya dumosa var. arizonica uit Arizona. Het is een ronde, groenblijvende struik van 1,5–2 m met smal, vingervormig blad dat aromatisch ruikt als je het kneust. In april–mei bloeit hij met trossen witte, stervormige bloemen die zoet geuren, en vaak volgt er in september–oktober een tweede bloei. De bloemen doen denken aan oranjebloesem, en de plant hoort echt bij de citrusfamilie. Het bekendste ras is ‘Aztec Pearl’, met roze aangezette knoppen en witte bloemen.
Licht
Zon of halfschaduw
liefst wat zon
Vocht
Normaal
geen natte voeten
Grond
Zand, leem of klei
elke zuurtegraad
Winterhard
tot -12 °C
beschermen in strenge winters
Grootte
1,5 m
hoog, 1,5 m breed
Bloei
april–mei en september–oktober
| Snoeimaanden | juni |
|---|---|
| Hoogte | 1,5 m |
| Inheems in België | Nee, aangeplant |
| Goed voor bijen, vlinders en vogels | Ja, voor bijen |
| Giftig voor mens en huisdier | Niet als giftig bekend |
| Bloei | april–mei en september–oktober |
Herkennen
Hoe herken je een Mexicaanse oranjebloesem?
- Groeivorm
- Ronde, dichte struik van 1,5–2 m hoog en even breed.
- Blad
- Handvormig samengesteld, met 3–5 smalle, vingervormige deelblaadjes; glanzend groen en aromatisch.
- Bloem
- Stervormige bloemen van ongeveer 3 cm in trossen aan de toppen, in april–mei en vaak opnieuw in september–oktober.
- Kleur
- Wit, uit knoppen met een roze waas.
- Geur
- Zoet, wat aan oranjebloesem doet denken; het blad ruikt kruidig.
Bloei: april–mei en september–oktober · Planten: april–mei en september · Snoeien: juni
In je tuin
Waarom in je tuin?
- Groenblijvend: een frisse, ronde struik het hele jaar door.
- Twee bloeiperiodes met geurende witte bloemen, in het voorjaar en vaak opnieuw in de herfst.
- Geliefd bij bijen.
- Aromatisch blad dat je ruikt als je er langs strijkt.
- Fijner blad en een luchtiger uitzicht dan de gewone Mexicaanse oranjebloesem.
Waar staat een Mexicaanse oranjebloesem graag?
- Zon tot halfschaduw; in de zon bloeit hij het rijkst.
- Goed doorlatende grond: zand, leem of klei, zuur tot kalkrijk.
- Gewoon vochtig, zonder natte voeten.
- Beschut tegen koude oostenwind, bijvoorbeeld tegen een zuid- of westmuur.
- Reken op 1,5–2 m ruimte.
- Licht
- Zon en halfschaduw
- Grondsoort
- Zand, leem of klei
- Zuurtegraad
- Niet kieskeurig
- Vocht
- Normaal
- Grootte
- 1,5 m hoog, 1,5 m breed
- Winterhard
- Matig winterhard (tot -12 °C): bescherm hem in strenge winters
Mooi samen met
- Lavendel: Dezelfde zonnige plek; samen geurig en lang mooi.
- Rozen: Wit en fijn groen blad als rustige achtergrond voor rozen.
- Sneeuwbal: Nog een geurende voorjaarsbloeier voor de heesterborder.
- Purperklokje: Laag, kleurrijk blad aan de voet.
Onderhoud
Hoe en wanneer plant je een Mexicaanse oranjebloesem?
Planten in april–mei en september.
- Plant in april–mei of in september, zodat hij voor de winter goed geworteld is.
- Graaf een plantgat twee keer zo breed als de kluit en meng er compost door; zware klei verbeter je met grof zand.
- Zet de plant even diep als in de pot en druk de grond goed aan.
- Geef meteen een flinke gieter water.
- Mulch met compost of houtsnippers om de wortels te beschermen.
Verzorgen
- Water
- Het eerste jaar regelmatig bij droogte; daarna enkel in lange, droge periodes.
- Bemesten
- In april wat compost of organische mest voor heesters.
- Mulchen
- Een laag compost of houtsnippers houdt de grond vochtig en beschermt de wortels in de winter.
- Vorm
- Hij blijft van nature mooi rond; licht bijknippen na de voorjaarsbloei is genoeg.
- In een pot
- Kan in een grote pot met goed doorlatende potgrond; pak de pot in de winter in.
Tip: Geef hem een plek bij een pad of terras: zo ruik je de bloemen en strijk je langs het aromatische blad. Snoei alleen licht, direct na de voorjaarsbloei.
Wanneer snoei je een Mexicaanse oranjebloesem?
Snoeimaanden: juni.
Wanneer: Licht snoeien in juni, na de voorjaarsbloei.
Hoe:
- Knip uitgebloeide trossen en te lange takken terug tot net boven een blad of zijscheut.
- Haal dode en door vorst beschadigde takken weg.
- Een kale, oude struik kun je in het voorjaar flink terugknippen; hij loopt weer uit, maar bloeit dan een jaar minder.
Let op: Snoei niet laat in de zomer of in de herfst: de jonge scheuten die dan nog groeien, zijn gevoelig voor vorst.
Vermeerderen
- Stekken
- In augustus–september halfrijpe stekken van 8–10 cm in vochtige stekgrond onder plastic zetten; ze wortelen meestal vlot.
- Afleggen
- In het voorjaar een lage tak in de grond vastpinnen; na een jaar loskoppelen.
Hoe komt een Mexicaanse oranjebloesem de winter door?
Winterhard tot −12 °C: beschermen in strenge winters.
- Winterhard tot ongeveer −12 °C: op een beschutte plek in een gewone Belgische winter geen probleem.
- Koude, droge oostenwind doet meer schade dan vorst alleen: het blad wordt dan bruin.
- Wacht met het wegknippen van vorstschade tot april; meestal loopt hij weer uit.
- In een pot: wikkel de pot in jute en zet hem tegen een muur.
Ziektes en plagen
- Bruin blad: Door koude wind of strenge vorst. Wacht tot april en knip dan de bruine delen weg.
- Geel blad: Door natte, verdichte grond of door volle zon bij droogte. Zorg voor een goed doorlatende plek en mulch.
- Taxuskever: Halfronde happen uit de bladrand; de larven vreten aan de wortels. Zet aaltjes in tegen de larven.
- Weinig bloei: Te veel schaduw of op het verkeerde moment gesnoeid. Snoei enkel licht en direct na de voorjaarsbloei.
Het jaar rond
- April: Begin van de bloei. Planten. Compost geven. Vorstschade wegknippen.
- Mei: Volle bloei. Planten.
- Juni: Licht snoeien na de bloei.
- Augustus: Halfrijpe stekken nemen. Water geven bij droogte.
- September: Tweede bloei. Planten. Stekken nemen.
- Oktober: Tweede bloei.
- November: Potten inpakken tegen de vorst.
Gebruiken
Goed voor dieren
- Bijen
- Nectar en stuifmeel voor honingbijen en wilde bijen.
Jij en deze soort
Wist je dat?
- Choisya is genoemd naar de Zwitserse plantkundige Jacques Denis Choisy.
- Hij hoort bij de wijnruitfamilie, net als citroen en sinaasappel; vandaar het aromatische blad.
- Beide ouders groeien in het wild in droge, bergachtige streken van Mexico en het zuidwesten van de Verenigde Staten.