Dierama

Hoe herken je een dierama?

Groeivorm

Compacte pol van grasachtig blad, tot ongeveer 60 cm breed; de bloemstengels worden tot 1,5 m hoog.

Blad

Smal, zwaardvormig en taai, tot ongeveer 60–90 cm lang, groenblijvend; oud blad wordt bruin aan de toppen.

Bloem

Hangende klokjes in roze tot magenta aan dunne, buigzame stengels, van juli tot september.

Wortels

Een cormus met vezelachtig vlies en dichte, taaie wortels. Hij herstelt moeizaam na verplanten of delen.

Zaad

Ronde zaaddozen met glanzende zwarte zaden, die ook mooi zijn aan de boogvormige stengel.

Bloei: juli–september · Planten: april–mei

Waarom in je tuin?

• Sierlijke, boogvormige stengels met hangende klokjes: een bijzonder silhouet in juli–september.
• Het grasachtige blad blijft het hele jaar groen en geeft ook in de winter structuur.
• Bijen bezoeken de klokbloemen voor nectar en stuifmeel.
• Prachtig bij een vijver of beek, waar de stengels over het water hangen en in de wind bewegen.
• Eens aangeslagen jarenlang mooi, met weinig onderhoud.

Waar staat een dierama graag?

• Volle zon, op een warme, beschutte plek. In de schaduw bloeit hij slecht.
• Humusrijke, vochthoudende maar doorlatende grond: zand of leem, zuur tot neutraal. Niet op kalkrijke grond.
• Houd de grond in de zomer vochtig; hij verdraagt geen langdurige droogte en in de winter geen natte voeten.
• Laat 50–60 cm tussen planten en geef hem een blijvende plek, bij voorkeur naast water.

Licht

Zon

Grondsoort

Zand of leem

Zuurtegraad

Zuur of neutraal

Vocht

Normaal

Grootte

1,5 m hoog, 0,6 m breed

Winterhard

Matig winterhard (tot -10 °C): bescherm hem in strenge winters

Mooi samen met

• Siergrassen: Vedergras en pijpenstrootje vormen een zachte achtergrond voor de wiegende stengels.
• Siberische iris: Zelfde familie, dezelfde vochtige grond en bloei vóór de dierama.
• Dagelelie: Vochtminnend en bloeit in dezelfde periode.
• Agapanthus: Ook Zuid-Afrikaans en houdt van zon; geeft een blauwe stip.
• Ooievaarsbek: Een lage, bloeiende voet langs de rand.

Hoe en wanneer plant je een dierama?

Planten in april–mei.

1. Plant in april–mei. Jonge potplanten wortelen het gemakkelijkst; losse cormen kunnen ook.
2. Graaf een ruim plantgat en meng er compost en wat grof zand door voor een vochtige maar doorlatende bodem.
3. Plant een cormus ongeveer 8 cm diep; een potplant zet je even diep als in de pot.
4. Houd 50–60 cm afstand en kies meteen de definitieve plek, want verplanten kost vaak een paar jaar bloei.
5. Geef een flinke gieter water en blijf het eerste jaar goed water geven.
6. Leg een laag mulch van bladcompost om de pol, zonder het hart te bedekken.

Verzorgen

Water

Houd de grond in groeiseizoen en droge zomers vochtig. Aan de vijverrand is dat meestal vanzelf het geval.

Bemesten

In het voorjaar een laagje compost of een beetje organische mest. Niet te veel stikstof.

Mulchen

Een laag mulch in het voorjaar houdt de grond koel en vochtig; houd het hart van de pol vrij.

Oud blad

Trek in het voorjaar het dode, bruine blad met de hand uit de pol zodat het verse blad lucht krijgt.

Uitgebloeide stengels

Laat de zaaddozen staan als decoratie of knip de stengels af vlak boven de pol.

Tip: Koop jonge potplanten en geef ze meteen hun definitieve plek, bij voorkeur bij een vijver. Verplanten kost jaren bloei.

Wanneer snoei je een dierama?

Wanneer: Hij wordt niet gesnoeid; maar in maart–april haal je het dode blad weg.

Hoe:

• Trek of kam het bruine, dode blad voorzichtig uit de pol.
• Knip verdorde bloemstengels af vlak boven de pol, of laat ze staan voor de zaaddozen.
• Knip groen blad niet af: de plant is groenblijvend en heeft het nodig.

Snoeikalender en basisregels

Vermeerderen

Zaaien

In het voorjaar of de herfst in potten met zaaigrond, vorstvrij. De planten bloeien na twee tot drie jaar.

Delen

In het voorjaar met een scherp mes een deel van de pol afsteken. De plant herstelt traag en bloeit pas na jaren; doe het alleen als het moet.

Hoe komt een dierama de winter door?

Winterhard tot −10 °C: beschermen in strenge winters.

• Tot ongeveer −10 °C winterhard. Het groenblijvende blad kan in strenge winters bruin worden; de plant loopt in het voorjaar weer uit.
• Bedek de pol de eerste winters met een laag mulch en kies een plek zonder natte voeten, want in koude, natte grond kan de cormus rotten.
• In een pot: zet de pot vorstvrij en laat hem niet helemaal uitdrogen, want het blad blijft groen.

Ziektes en plagen

• Geen bloei: Komt voor na verplanten of delen en bij te veel schaduw. Geef hem een zonnige, blijvende plek en wees geduldig.
• Slakken: Ze vreten het verse, zachte blad in het voorjaar. Raap ze weg en bescherm jonge planten.
• Rotte cormus: In koude, natte grond. Zorg voor een doorlatende bodem en mulch niet over het hart.
• Bruin blad: Oud blad en droogte geven bruine toppen. Verwijder dode delen en geef bij droogte water.

Het jaar rond

• Maart: Dood blad uit de pol verwijderen. Compost geven.
• April: Planten of delen. Aan de vijver planten. Slakken weren.
• Mei: Planten. Water geven bij droogte. Mulch aanbrengen.
• Juni: Water geven bij droogte. Vochtig houden.
• Juli: Start van de bloei. Water geven.
• Augustus: Volle bloei van de boogvormige stengels. Water geven.
• September: Laatste bloei. Zaaddozen laten staan.
• Oktober: Verdorde stengels afknippen of laten staan. Zaaien.
• November: Mulch aanbrengen voor de eerste winters.
• December: Rust. Het blad blijft groen.

Goed voor dieren

Bijen

Nectar en stuifmeel voor honingbijen en wilde bijen.

Wist je dat?

• De naam Dierama komt uit het Grieks en betekent trechter, naar de vorm van de bloem.
• De dunne stengels bewegen bij de zachtste wind, wat de plant zijn bijnamen als hengel van de engelen en toverstaf bezorgde.
• Dierama hoort bij de irisfamilie, net als gladiolen en montbretia.