
Foto: Meneerke bloem, CC BY-SA 3.0 · bron
Bol- of knolgewas · Asparagaceae
Muscari azureum
Muscari azureum is een kleine druifhyacint uit Turkije en omgeving. Hij is makkelijk te herkennen aan zijn open, hemelsblauwe klokjes, die in dichte trosjes van ongeveer 15 cm boven het smalle blad staan; elk klokje heeft een donkerblauw streepje. Hij bloeit in maart en april, vroeger dan de bekende blauwe druifjes, en wordt veel gebruikt in rotstuinen, vooraan in borders en in potten. Hij is volledig winterhard, makkelijk en een van de eerste nectarbronnen voor bijen in het voorjaar.
Let op: Breidt in goede grond uit met broedbolletjes en zaad. Plant hem niet vlak naast kleine, kostbare planten en knip de uitgebloeide bloemen weg als je dat niet wilt.
Licht
Zon of halfschaduw
liefst wat zon
Vocht
Droog tot normaal
geen natte voeten
Grond
Zand of leem
neutraal tot kalkrijk
Winterhard
Volledig winterhard
tot -25 °C
Grootte
0,15 m
hoog, 0,05 m breed
Bloei
maart–april
| Hoogte | 0,15 m |
|---|---|
| Inheems in België | Nee, aangeplant |
| Goed voor bijen, vlinders en vogels | Ja, voor bijen |
| Giftig voor mens en huisdier | Niet als giftig bekend |
| Bloei | maart–april |
Herkennen
Hoe herken je een Muscari azureum?
- Groeivorm
- Kleine bolplant van ongeveer 15 cm hoog en 5 cm breed, die in een groep een blauw kussentje vormt.
- Blad
- Smal en riemvormig, vlak boven de grond; vergeelt in het late voorjaar.
- Bloem
- Dichte trosjes van open, klokvormige bloemen aan de top van een korte stengel, van maart tot april.
- Kleur
- Hemelsblauw, met een donkerder streepje op elk tandje van de bloem.
- Bol
- Kleine, eironde bol met een lichtbruin vel; vormt jaarlijks broedbolletjes.
Bloei: maart–april · Planten: september–november
In je tuin
Waarom in je tuin?
- Hemelsblauwe bloemen in maart–april, vroeger dan andere druifhyacinten.
- Klein en fijn: past in een rotstuin, een pot of vooraan in de border.
- Een van de eerste nectarbronnen voor bijen en hommels in het voorjaar.
- Volledig winterhard (tot ongeveer −25 °C) en weinig onderhoud.
- Naturaliseert langzaam en komt jaar na jaar terug; mooi in een groep.
Waar staat een Muscari azureum graag?
- Volle zon tot halfschaduw; hij bloeit voordat bomen en struiken blad hebben, dus onder bladverliezende heesters kan ook.
- Doorlatende grond: zand of leem; kalkrijk mag. Zware, natte klei laat de bol rotten.
- Normaal tot droog: in de zomer houdt hij van een droge rustperiode.
- Plant de bollen 5–8 cm uit elkaar, liefst in groepen van 15–25 stuks of meer.
- Licht
- Zon en halfschaduw
- Grondsoort
- Zand of leem
- Zuurtegraad
- Neutraal of kalkrijk
- Vocht
- Droog of normaal
- Grootte
- 0,15 m hoog, 0,05 m breed
- Winterhard
- Winterhard (tot -25 °C)
Mooi samen met
- Krokus: Bloeit tegelijk; geel en paars naast het hemelsblauw.
- Dwergnarcis: Gele trompetten vormen een mooi contrast met het blauw.
- Botanische tulp: Bloeit iets later en vult het blauw aan met rood of geel.
- Primula: Zachte kleuren vooraan in de border passen bij de blauwe klokjes.
Onderhoud
Hoe en wanneer plant je een Muscari azureum?
Planten in september–november.
- Plant in september–november, zodra je de bollen hebt.
- Graaf een plantgat van 5–8 cm diep en meng zware grond met grof zand voor een betere afwatering.
- Zet de bollen met de punt naar boven, 5–8 cm uit elkaar.
- Bedek met aarde, druk licht aan en geef alleen water als de herfst erg droog is.
- In een pot: gebruik doorlatende potgrond met wat zand en zet de bollen dicht tegen elkaar.
Verzorgen
- Water
- In het voorjaar zelden nodig; geef alleen water bij langdurige droogte tijdens de bloei. In de zomerrust droog laten.
- Bemesten
- Meestal niet nodig. Strooi na de bloei eventueel wat compost of bloembollenmeststof.
- Mulchen
- Een dun laagje grof zand of fijn grind houdt de grond doorlatend; geen dikke laag compost.
- Uitgebloeide bloemen
- Knip ze weg als je niet wilt dat hij zich uitzaait; laat ze staan als je een natuurlijke groep wilt.
- Blad
- Laat het blad staan tot het geel is, meestal in mei–juni: daarmee laadt de bol zich op voor volgend jaar.
Tip: Plant hem in grote groepen van minstens 20 bollen: pas dan krijg je een blauw kleed. Mooi in een pot samen met krokussen, die tegelijk bloeien.
Wanneer snoei je een Muscari azureum?
Wanneer: Snoeien is niet nodig. Knip eventueel de uitgebloeide bloemen weg en haal het blad pas weg als het helemaal geel en verdord is, meestal in juni.
Hoe:
- Knip de uitgebloeide bloemstengel net boven de grond af.
- Laat het blad minstens zes weken na de bloei staan: de bol laadt zich er mee op.
- Pas als het blad geel is, trek je het zachtjes los of knip je het af.
Let op: Knip het blad niet te vroeg af en knoop het niet vast: dan bloeit de bol volgend jaar slechter.
Vermeerderen
- Broedbolletjes
- In juni–juli, als het blad geel is, of in september: graaf de groep op, scheid de kleine bolletjes en plant ze 5–8 cm diep terug.
- Zaad
- Hij zaait zich vanzelf uit. Je kunt de zaden ook in de herfst in een bak buiten zaaien; de zaailingen bloeien na 2–3 jaar.
Hoe komt een Muscari azureum de winter door?
Winterhard tot −25 °C.
- Volledig winterhard in België (tot ongeveer −25 °C): geen bescherming nodig, ook niet bij sneeuw.
- Zorg voor een goede afwatering: natte voeten in de winter zijn gevaarlijker dan kou.
- In een pot: zet de pot beschut tegen een muur en laat hem niet in water staan.
Ziektes en plagen
- Bolrot: In natte, zware grond rotten de bollen en komt er geen bloem. Plant in doorlatende grond en meng klei met zand.
- Slakken: Eten soms het jonge blad en de bloemen. Verzamel ze ’s avonds met de hand.
- Weinig bloei: Te veel schaduw, te dicht op elkaar of te veel stikstof. Verdeel dichte groepen en plant op een zonniger plek.
- Uitzaaien: In goede grond vormt hij veel broedbolletjes en zaailingen. Knip de uitgebloeide bloemen weg als je dat niet wilt.
Het jaar rond
- Maart: Bloei begint. Bijen op bezoek.
- April: Bloei. Uitgebloeide bloemen eventueel wegknippen.
- Mei: Blad vergeelt. Niet wegknippen.
- Juni: Blad weghalen als het helemaal geel is. Eventueel opgraven en verdelen.
- Juli: Zomerrust. Grond droog houden.
- September: Planten, 5–8 cm diep.
- Oktober: Planten. Potten vullen.
- November: Laatste kans om te planten.
- December: Rust onder de grond.
Gebruiken
Goed voor dieren
- Bijen
- Nectar en stuifmeel voor honingbijen en wilde bijen.
Jij en deze soort
Wist je dat?
- De naam Muscari komt van het Griekse moschos, ‘muskus’: sommige soorten ruiken muskusachtig.
- Vroeger werd hij Hyacinthus azureus of Pseudomuscari azureum genoemd.
- De soortnaam azureum betekent ‘hemelsblauw’, naar de kleur van de klokjes.