Spirea (Spiraea thunbergii)

Foto: Wouter Hagens, Public domain · bron

Heester · Rosaceae

Spirea

Spiraea thunbergii

In andere talen: Spirée de Thunberg (Français) · Thunberg spiraea (English)

Deze spirea komt uit China en wordt al eeuwenlang in Japan gekweekt. Het is een fijne, sierlijke struik met dunne, overhangende takken en smal, lichtgroen blad dat aan een wilg doet denken. In maart–april, vaak nog voor het blad, zitten de takken vol piepkleine, zuiver witte bloempjes, als een wolk sneeuw. In de herfst kleurt het blad geel tot oranje. Hij is een van de vroegst bloeiende heesters, keihard en makkelijk. Het ras ‘Fujino Pink’ heeft roze knoppen en ‘Ogon’ heeft geelgroen blad.

  • Licht

    Zon of halfschaduw

    liefst wat zon

  • Vocht

    Normaal

    geen natte voeten

  • Grond

    Zand, leem of klei

    elke zuurtegraad

  • Winterhard

    Volledig winterhard

    tot -30 °C

  • Grootte

    1,5 m

    hoog, 1,5 m breed

  • Bloei

    maart–april

Feiten op een rij
Snoeimaandenapril–mei
Hoogte1,5 m
Inheems in BelgiëNee, aangeplant
Goed voor bijen, vlinders en vogelsJa, voor bijen
Giftig voor mens en huisdierNiet als giftig bekend
Bloeimaart–april

Herkennen

Hoe herken je een spirea?

Groeivorm
Dichte, ronde struik van 1–1,5 m hoog en even breed, met dunne, sierlijk overhangende takken.
Blad
Smal lancetvormig, 2–4 cm lang, fijn gezaagd en lichtgroen; in de herfst geel tot oranje.
Bloem
Piepkleine, schotelvormige bloempjes van nog geen centimeter, in groepjes van 2–5 langs de takken, in maart–april.
Kleur
Zuiver wit; bij ‘Fujino Pink’ roze in de knop.
Wortels
Fijn vertakt en vrij ondiep; makkelijk te verplanten zolang de struik jong is.

Bloei: maart–april · Planten: maart–april en oktober–november · Snoeien: april–mei

In je tuin

Waarom in je tuin?

  • Een van de eerste struiken die bloeien, al in maart: een witte wolk in een nog kale tuin.
  • Vroege nectar en stuifmeel voor bijen en hommels.
  • Fijn, wilgachtig blad dat vroeg uitloopt en in de herfst mooi oranje kleurt.
  • Keihard, weinig kieskeurig en makkelijk in onderhoud.
  • Mooi als losse haag, in een gemengde border of als blikvanger tussen voorjaarsbollen.

Waar staat een spirea graag?

  • Zon of halfschaduw; in de volle zon bloeit hij het rijkst en kleurt het blad het mooist.
  • Elke goede tuingrond: zand, leem of klei, zuur tot kalkrijk.
  • Normaal vochtig; op droge zandgrond geef je in droge zomers wat water.
  • Reken op 1–1,5 m ruimte per plant, of op 50–60 cm voor een losse haag.
Licht
Zon en halfschaduw
Grondsoort
Zand, leem of klei
Zuurtegraad
Niet kieskeurig
Vocht
Normaal
Grootte
1,5 m hoog, 1,5 m breed
Winterhard
Winterhard (tot -30 °C)

Mooi samen met

  • Blauwe druifjes: Een blauw tapijt aan de voet, tegelijk in bloei.
  • Narcis: Gele trompetjes naast de witte wolk, in maart–april.
  • Nieskruid: Bloeit in de late winter en het voorjaar, mooi aan de voet in de halfschaduw.
  • Vergeet-mij-niet: Zachtblauwe bloempjes onder de witte takken.
  • Forsythia: Geel en wit samen geven een vrolijk voorjaarsbeeld.

Onderhoud

Hoe en wanneer plant je een spirea?

Planten in maart–april en oktober–november.

  1. Plant in maart–april of in oktober–november, als de grond niet bevroren of te nat is.
  2. Graaf een plantgat twee keer zo breed als de kluit en meng er wat compost door.
  3. Zet de plant even diep als in de pot en druk de grond goed aan.
  4. Houd 1–1,5 m tussen de planten, of 50–60 cm voor een haag.
  5. Geef meteen een flinke gieter water, ook als het regent.
  6. Leg een laag mulch van compost of houtsnippers rond de voet.

Verzorgen

Water
Het eerste jaar bij droogte wekelijks. Daarna enkel in lange droge periodes.
Bemesten
In maart een schep compost of wat organische mest voor bloeiende heesters.
Mulchen
Een laag compost of bladaarde in het voorjaar houdt de grond vochtig.
Uitdunnen
Elk jaar na de bloei een derde van de oudste takken weghalen houdt de struik jong en bloeirijk.
Verjongen
Een oude, kale struik kun je na de bloei helemaal terugzetten tot 20–30 cm; hij loopt meestal goed weer uit.

Tip: Laat na de bloei de jonge, lange takken staan en haal alleen oud hout weg: dan zit de struik elk voorjaar weer vol bloemen.

Wanneer snoei je een spirea?

Snoeimaanden: april–mei.

Wanneer: Meteen na de bloei, eind april tot in mei. Hij bloeit op takken van vorig jaar.

Hoe:

  • Knip uitgebloeide takken terug tot net boven een sterke, jonge scheut.
  • Haal elk jaar een derde van de oudste, dikste takken aan de voet weg.
  • Laat de jonge, lange scheuten staan: daar komen volgend voorjaar de bloemen aan.
  • Een verwaarloosde struik kun je na de bloei helemaal terugzetten tot 20–30 cm boven de grond.

Let op: Snoei niet in de winter of het vroege voorjaar: dan knip je alle bloemknoppen weg.

Snoeien: wanneer en hoe · Snoeikalender en basisregels

Vermeerderen

Zachte stekken
In juni–juli stekken van 10 cm van jonge scheuten nemen, de onderste bladeren weghalen en ze in vochtige stekgrond onder plastic zetten. Na enkele weken hebben ze wortels.
Winterstekken
In november–december stukken van 20 cm van rijp, eenjarig hout voor twee derde in de grond steken, op een beschutte plek. Na een jaar overplanten.
Afleggen
Een lage tak in de zomer in de grond leggen en vastpinnen; na een jaar loskoppelen en verplanten.

Hoe komt een spirea de winter door?

Winterhard tot −30 °C.

  • Volledig winterhard, tot ongeveer −30 °C: in België is geen bescherming nodig.
  • Een late nachtvorst kan de open bloemen bruin kleuren; de struik zelf heeft er geen last van.
  • In een pot: zet hem tegen een muur en wikkel de pot bij strenge vorst in jute of noppenfolie.

Ziektes en plagen

  • Bladluis: Op jonge scheuten in het voorjaar. Meestal ruimen lieveheersbeestjes en mezen ze op; anders afspuiten met water.
  • Meeldauw: Wit poeder op de bladeren in de zomer, vooral bij droogte. Water geven aan de voet en de struik luchtig houden.
  • Kale, verhoute struik: Weinig bloemen en veel dood hout onderin. Dun elk jaar na de bloei oude takken uit of zet de struik helemaal terug.
  • Weinig bloei: Meestal te laat gesnoeid of te veel schaduw. Snoei alleen meteen na de bloei.

Het jaar rond

  • Maart: Bloei begint. Compost geven. Planten.
  • April: Volle bloei. Planten. Na de bloei snoeien.
  • Mei: Snoei afronden. Mulch aanbrengen.
  • Juni: Zachte stekken nemen. Letten op bladluis.
  • Juli: Water geven bij langdurige droogte.
  • Oktober: Oranje herfstkleur. Planten.
  • November: Planten. Winterstekken nemen.
  • December: Winterstekken nemen. Rust.

Gebruiken

Goed voor dieren

Bijen
Nectar en stuifmeel voor honingbijen en wilde bijen.

Jij en deze soort

Wist je dat?

  • De soortnaam eert de Zweedse plantkundige Carl Peter Thunberg, een leerling van Linnaeus, die in de jaren 1770 in Japan planten verzamelde.
  • In Japan heet hij yukiyanagi, wat ‘sneeuwwilg’ betekent: naar het wilgachtige blad en de sneeuwwitte bloemen.
  • De naam Spiraea komt van het Griekse speira, dat krans of slinger betekent.

Tuinplanten · Alle soorten

Laden…