Spirea

Hoe herken je een spirea?

Groeivorm

Dichte, ronde struik van ongeveer 1,5 m hoog en breed, met dunne, bruine, boogvormig overhangende takken.

Blad

Smal en lancetvormig, 2–4 cm lang, fijn gezaagd naar de top toe, frisgroen; in de herfst soms geel.

Bloem

Zuiverwitte bloempjes van minder dan 1 cm in kleine trosjes over de hele lengte van de takken, in april–mei.

Bloeihout

Bloeit op takken van vorig jaar: de bloemknoppen worden in de zomer gevormd.

Wortels

Vezelig en vrij ondiep: makkelijk te verplanten, maar gevoelig voor lange droogte.

Bloei: april–mei · Planten: maart–april en oktober–november · Snoeien: mei

Waarom in je tuin?

• Een van de vroegste bloeiende struiken: een witte wolk in april.
• Sierlijke, overhangende takken die ook buiten de bloei licht en luchtig ogen.
• Vroege nectar en stuifmeel voor bijen.
• Volledig winterhard en makkelijk op elke gewone grond.
• Geschikt als solitair, in een gemengde border of in een vrij uitgroeiende bloeiende haag.
• Bloeiende takken staan mooi in een voorjaarsboeket.

Waar staat een spirea graag?

• Zon tot halfschaduw; in de zon bloeit hij het rijkst.
• Elke gewone tuingrond: zand, leem of klei, zuur tot kalkrijk.
• Normaal vochtig en goed doorlatend: geen langdurig natte voeten en geen kurkdroge plek.
• Geef hem ruimte zodat de takken vrij kunnen overhangen: reken op 1,5 m per plant, in een haag op 60–80 cm.

Licht

Zon en halfschaduw

Grondsoort

Zand, leem of klei

Zuurtegraad

Niet kieskeurig

Vocht

Normaal

Grootte

1,5 m hoog, 1,5 m breed

Winterhard

Winterhard (tot -30 °C)

Mooi samen met

• Blauwe druifjes: Een blauw tapijt onder de witte takken in april.
• Tulp: Witte of roze tulpen bloeien tegelijk en vullen de voet.
• Vergeet-mij-nietje: Hemelsblauwe bloempjes die zich vanzelf uitzaaien onder de struik.
• Rode ribes: Bloeit tegelijk, met roze tot rode trossen naast de witte wolk.

Hoe en wanneer plant je een spirea?

Planten in maart–april en oktober–november.

1. Plant in maart–april of in oktober–november, als de grond niet bevroren of te nat is.
2. Graaf een plantgat twee keer zo breed als de kluit en maak de bodem los.
3. Meng een paar scheppen compost door de uitgegraven grond.
4. Zet de struik even diep als in de pot en druk de grond goed aan.
5. Geef meteen een flinke gieter water.
6. Leg een laag mulch van compost of houtsnippers rond de voet.

Verzorgen

Water

Het eerste jaar regelmatig bij droogte. Daarna alleen in lange droge periodes, zeker in juli, als de bloemknoppen gevormd worden.

Bemesten

In maart of na de snoei een schep compost of wat organische mest voor bloeiende heesters.

Mulchen

Een laag compost of bladmulch in het voorjaar houdt de grond vochtig.

Uitgebloeide bloemen

Knip je mee weg bij de snoei na de bloei.

Vorm

Scheer hem niet in een strakke bol of haag: de natuurlijke, overhangende vorm is juist zijn charme.

Tip: Snoei hem altijd meteen na de bloei, eind mei, en laat de jonge, lange scheuten staan: daaraan zitten de bloemen van volgend jaar.

Wanneer snoei je een spirea?

Snoeimaanden: mei.

Wanneer: Meteen na de bloei, eind mei. Hij bloeit op het hout van vorig jaar.

Hoe:

• Knip uitgebloeide takken terug tot op een sterke, jonge zijscheut lager op de tak.
• Haal elk jaar een kwart tot een derde van de oudste takken helemaal aan de voet weg.
• Laat de jonge, lange scheuten staan: die bloeien volgend voorjaar.
• Een oude, verwaarloosde struik kun je meteen na de bloei tot 20–30 cm terugzetten; het jaar nadien bloeit hij minder.

Let op: Snoei niet in de winter of het vroege voorjaar: dan knip je de bloemknoppen weg.

Snoeien: wanneer en hoe · Snoeikalender en basisregels

Vermeerderen

Zachte stekken

In juni: stekken van 8–10 cm van jonge, niet-bloeiende scheuten, onderste bladeren weg, in vochtige stekgrond onder plastic. Na enkele weken wortels.

Winterstekken

In november–december: stukken van 20 cm van rijpe takken voor tweederde in de grond steken op een beschutte plek. Na een jaar verplanten.

Afleggen

Een lage tak in het voorjaar in de grond leggen en vastpinnen; na een jaar loskoppelen.

Hoe komt een spirea de winter door?

Winterhard tot −30 °C.

• Volledig winterhard tot ongeveer −30 °C: geen bescherming nodig.
• Een late nachtvorst kan open bloemen bruin kleuren; de knoppen die nog dicht zijn, bloeien gewoon verder.
• In een pot: zet hem tegen een muur en wikkel de pot in jute bij strenge vorst.

Ziektes en plagen

• Bladluis: Op jonge scheuten in mei–juni. Meestal ruimen lieveheersbeestjes en vogels ze op; anders afspuiten met water.
• Weinig bloei: Meestal door snoei in de winter of het vroege voorjaar, of door te veel schaduw. Snoei voortaan alleen meteen na de bloei.
• Kaal en verward: Een oude struik wordt van onder kaal en vol dood hout. Haal elk jaar enkele oude takken aan de voet weg.
• Droogte: Bruine bladranden en vroege bladval in een droge zomer. Geef water en mulch de grond.

Het jaar rond

• Februari: Niet snoeien: de bloemknoppen zitten al op de takken.
• Maart: Planten. Compost geven.
• April: Bloei: een witte wolk van bloempjes. Takken snijden voor de vaas.
• Mei: Laatste bloemen. Meteen na de bloei snoeien.
• Juni: Zachte stekken nemen. Water geven bij droogte.
• Juli: Water geven bij droogte: de nieuwe takken vormen bloemknoppen.
• Oktober: Planten. Soms geel herfstblad.
• November: Planten. Winterstekken nemen.

Goed voor dieren

Bijen

Nectar en stuifmeel voor honingbijen en wilde bijen.

Wist je dat?

• De naam Spiraea komt van het Griekse speira, dat ‘krans’ of ‘winding’ betekent.
• ‘Arguta’ betekent ‘scherp’ en verwijst naar de fijn getande bladeren.
• In het Engels heet hij foam of May of bridal wreath, omdat de witte, overhangende takken aan schuim of een bruidskrans doen denken.