
Foto: Christian Fischer, CC BY-SA 3.0 · bron
Vaste plant · Plantaginaceae
Aarereprijs
Veronica spicata
In andere talen: Véronique en épi (Français) · Spiked speedwell (English)
De aarereprijs is een compacte vaste plant uit de droge graslanden en rotsige hellingen van Europa tot in Centraal-Azië. Hij vormt een lage pol met smalle, getande bladeren, waarboven in de zomer rechte, slanke aren vol kleine bloempjes staan. De soort bloeit violetblauw, maar er zijn ook roze en witte rassen, zoals het dieproze ‘Rotfuchs’ en het witte ‘Icicle’. Bijen en vlinders bezoeken de aren graag. Met zijn bescheiden hoogte is hij ideaal voor de voorkant van een zonnige border of een rotstuin.
Licht
Volle zon
warm en licht
Vocht
Droog tot normaal
geen natte voeten
Grond
Zand of leem
elke zuurtegraad
Winterhard
Volledig winterhard
tot -30 °C
Grootte
0,4 m
hoog, 0,4 m breed
Bloei
juni–augustus
| Snoeimaanden | maart en juli |
|---|---|
| Hoogte | 0,4 m |
| Inheems in België | Nee, aangeplant |
| Goed voor bijen, vlinders en vogels | Ja, voor bijen en vlinders |
| Giftig voor mens en huisdier | Niet als giftig bekend |
| Bloei | juni–augustus |
Herkennen
Hoe herken je een aarereprijs?
- Groeivorm
- Compacte pol van 30–60 cm hoog en 30–45 cm breed.
- Blad
- Tegenoverstaand, lancetvormig, 3–8 cm, fijn getand; groen tot grijsgroen.
- Bloem
- Dichte, slanke aren van kleine bloempjes met vier kroonslippen en twee uitstekende meeldraden, van juni tot augustus.
- Kleur
- Violetblauw; rassen in roze, dieproze en wit.
- Wortels
- Een compacte, licht kruipende wortelstok; de pol wordt langzaam breder.
Bloei: juni–augustus · Planten: maart–mei en september–oktober · Snoeien: maart en juli
In je tuin
Waarom in je tuin?
- Rechte, slanke aren in blauw, roze of wit, van juni tot augustus.
- Een tweede bloei als je de uitgebloeide aren op tijd wegknipt.
- Bijen, hommels en vlinders vliegen er graag op af.
- Droogtebestendig en compact: perfect voor de voorkant van een zonnige border, een rotstuin of een pot.
- Ook geschikt als snijbloem voor een klein boeket.
Waar staat een aarereprijs graag?
- Volle zon: in de schaduw bloeit hij minder en vallen de aren om.
- Goed doorlatende zand- of leemgrond; zuur, neutraal of kalkrijk.
- Droog tot normaal vochtig; natte voeten in de winter verdraagt hij slecht.
- Plant 30–40 cm uit elkaar, liefst in groepjes van drie tot vijf.
- Licht
- Zon
- Grondsoort
- Zand of leem
- Zuurtegraad
- Niet kieskeurig
- Vocht
- Droog of normaal
- Grootte
- 0,4 m hoog, 0,4 m breed
- Winterhard
- Winterhard (tot -30 °C)
Mooi samen met
Onderhoud
Hoe en wanneer plant je een aarereprijs?
Planten in maart–mei en september–oktober.
- Plant in maart–mei of in september–oktober, als de grond niet bevroren of te nat is.
- Maak de grond los; in zware grond meng je er wat grof zand door.
- Zet de plant even diep als in de pot en druk de grond goed aan.
- Houd 30–40 cm tussen de planten.
- Geef meteen goed water en de eerste weken bij droogte.
Verzorgen
- Water
- De eerste weken na het planten bij droogte. Daarna alleen bij lange droogte; in een pot regelmatig.
- Bemesten
- In schrale grond in maart een dun laagje compost. Te veel mest geeft slappe aren.
- Uitgebloeide bloemen
- Knip uitgebloeide aren in juli terug tot het eerste stevige bladpaar: dan volgt vaak een tweede bloei.
- Steun
- Meestal niet nodig. In rijke grond of bij hoge rassen helpen een paar takjes.
- Scheuren
- Om de 3–4 jaar opnemen en scheuren als de pol in het midden minder bloeit.
Tip: Knip uitgebloeide aren in juli terug tot het eerste stevige bladpaar: zo krijg je in augustus een tweede bloei.
Wanneer snoei je een aarereprijs?
Snoeimaanden: maart en juli.
Wanneer: Knip uitgebloeide aren in juli weg voor een tweede bloei. In maart knip je de dode stengels van vorig jaar tot net boven de grond.
Hoe:
- Knip na de eerste bloei de uitgebloeide aren terug tot het eerste stevige bladpaar.
- Na de tweede bloei mag je de laatste aren laten staan voor het wintersilhouet.
- Knip in maart alle dode stengels tot net boven het jonge blad aan de voet.
Vermeerderen
- Scheuren
- In maart–april of in september–oktober de pol opgraven en met een spade of mes verdelen in stukken met wortels en knoppen. Meteen weer planten.
- Stekken
- In april–mei jonge scheuten van 5–8 cm aan de voet afsnijden en in zanderige stekgrond zetten. Na enkele weken wortels.
Hoe komt een aarereprijs de winter door?
Winterhard tot −30 °C.
- Volledig winterhard, tot ongeveer −30 °C: in België geen bescherming nodig.
- Natte, zware grond is in de winter een groter risico dan vorst: zorg voor een goed doorlatende plek.
- In een pot: zet de pot op potvoetjes tegen een muur, zodat het water weg kan.
Ziektes en plagen
- Meeldauw: Wit poeder op het blad, vooral in droge nazomers. Water geven bij droogte, ruimte laten en aangetast blad wegknippen.
- Wortelrot: De pol loopt in het voorjaar niet meer uit. Oorzaak is natte grond in de winter. Plant op een drogere, doorlatende plek.
- Slakken: Vreten aan de jonge scheuten in het voorjaar. Raap ze ’s avonds of zet een bierval.
- Omvallende aren: In te rijke grond of te veel schaduw worden de stengels slap. Geen mest en meer zon helpen.
Het jaar rond
- Maart: Dode stengels wegknippen. Planten of scheuren.
- April: Planten. Stekken nemen.
- Mei: Planten. Letten op slakken.
- Juni: Begin van de bloei.
- Juli: Uitgebloeide aren terugknippen voor een tweede bloei.
- Augustus: Tweede bloei. Water geven bij lange droogte.
- September: Planten of scheuren.
- Oktober: Planten of scheuren.
- December: Rust. De laatste aren laten staan.
Gebruiken
Goed voor dieren
- Bijen
- Nectar en stuifmeel voor honingbijen en wilde bijen.
- Vlinders
- Nectar voor dagvlinders.
Jij en deze soort
Wist je dat?
- De aren bloeien van onder naar boven open, zodat er tegelijk knoppen, bloemen en uitgebloeide bloempjes aan één aar zitten.
- Ereprijzen hebben bloempjes met maar vier kroonslippen en twee meeldraden.
- Na DNA-onderzoek werd het geslacht Veronica overgeplaatst van de helmkruidfamilie naar de weegbreefamilie.