
Foto: Sgerbic, CC BY-SA 4.0 · bron
Heester · Viburnaceae
Sneeuwbal
Viburnum carlesii
In andere talen: Viorne de Corée (Français) · Korean spice viburnum (English)
Deze sneeuwbal komt uit Korea en Japan. Het is een ronde, bladverliezende struik van 1,5–2 m die langzaam groeit en compact blijft. In april en mei verschijnen bolle trosjes roze knoppen die openen tot wasachtige, witte bloemen. Hun zoete, kruidige geur is een van de sterkste van alle voorjaarsbloeiers en hangt op een zachte dag in de hele tuin. Bekende rassen zijn ‘Aurora’, met rode knoppen en lichtroze bloemen, en ‘Diana’.
Licht
Zon of halfschaduw
liefst wat zon
Vocht
Normaal
geen natte voeten
Grond
Zand, leem of klei
elke zuurtegraad
Winterhard
Volledig winterhard
tot -25 °C
Grootte
1,5 m
hoog, 1,5 m breed
Bloei
april–mei
| Snoeimaanden | juni |
|---|---|
| Hoogte | 1,5 m |
| Inheems in België | Nee, aangeplant |
| Goed voor bijen, vlinders en vogels | Ja, voor bijen |
| Giftig voor mens en huisdier | Niet als giftig bekend |
| Bloei | april–mei |
Herkennen
Hoe herken je een sneeuwbal?
- Groeivorm
- Ronde, dichte struik van 1,5–2 m hoog en even breed, met stijve, opgaande takken.
- Blad
- Breed eirond, 4–10 cm, dof groen en zacht behaard, onderaan grijzig; in de herfst vaak rood.
- Bloem
- Bolle trosjes van 5–8 cm met kleine, buisvormige bloemen, in april en mei, net als het blad uitloopt.
- Kleur
- Roze tot rode knoppen die openen tot witte of heel lichtroze bloemen.
- Geur
- Zoet en kruidig, vaak vergeleken met kruidnagel.
- Vrucht
- Een paar kleine, eerst rode en later zwarte bessen; niet opvallend.
Bloei: april–mei · Planten: maart–april en oktober–november · Snoeien: juni
In je tuin
Waarom in je tuin?
- Een van de sterkst geurende voorjaarsstruiken: je ruikt hem al van ver.
- Mooi in elk stadium: eerst roze knoppen, dan witte bloemen.
- Compact en traag groeiend, dus ook geschikt voor een kleine tuin.
- De vroege bloemen trekken bijen en hommels aan.
- Het blad kleurt in de herfst vaak rood tot paarsrood.
Waar staat een sneeuwbal graag?
- Zon of halfschaduw; in de zon bloeit hij het rijkst.
- Gewone tuingrond: zand, leem of klei, zuur tot kalkrijk.
- Vochthoudend maar goed doorlatend; hij houdt niet van natte voeten of lange droogte.
- Een beschutte plek bij een terras, pad of raam, waar je de geur het best ruikt.
- Reken op 1,5–2 m ruimte per plant.
- Licht
- Zon en halfschaduw
- Grondsoort
- Zand, leem of klei
- Zuurtegraad
- Niet kieskeurig
- Vocht
- Normaal
- Grootte
- 1,5 m hoog, 1,5 m breed
- Winterhard
- Winterhard (tot -25 °C)
Mooi samen met
- Narcis: Gele bloemen aan de voet, net voor of tegelijk met de sneeuwbal.
- Tulp: Bloeit in april en mei, in dezelfde zonnige border.
- Lenteroos: Een vroege bloeier voor de halfschaduw onder de struik.
- Vergeet-mij-nietje: Een wolk van kleine, blauwe bloempjes rond de witte bloemen.
Onderhoud
Hoe en wanneer plant je een sneeuwbal?
Planten in maart–april en oktober–november.
- Plant in maart–april of in oktober–november, als de grond niet bevroren of te nat is.
- Graaf een plantgat twee keer zo breed als de kluit en meng er een paar scheppen compost door.
- Zet de plant even diep als in de pot. Bij een geënte plant moet de entplek net boven de grond blijven.
- Houd 1,5–2 m afstand tot andere struiken.
- Geef meteen een flinke gieter water, ook als het regent.
- Leg een laag compost of houtsnippers rond de voet.
Verzorgen
- Water
- Het eerste jaar wekelijks bij droogte. Daarna alleen in lange droge periodes.
- Bemesten
- In maart een laag compost of wat organische mest voor bloeiende heesters.
- Mulchen
- Een laag compost of bladcompost houdt de grond vochtig en voedt de struik.
- Wilde scheuten
- Knip scheuten van de onderstam weg zodra je ze ziet: ze hebben ander blad en groeien sterker.
- Ruimte
- Laat hem in zijn natuurlijke, ronde vorm groeien; scheren in vorm kost bloemen.
Tip: Plant hem bij een terras, pad of raam, zodat je in april en mei optimaal van de geur geniet. Snoei alleen meteen na de bloei, en dan nog zo weinig mogelijk.
Wanneer snoei je een sneeuwbal?
Snoeimaanden: juni.
Wanneer: Bijna niet nodig. Als je snoeit, doe het in juni, meteen na de bloei.
Hoe:
- Haal dode, beschadigde en kruisende takken weg.
- Kort een paar te lange takken in om de ronde vorm te bewaren.
- Neem bij een oude, kale struik om de paar jaar een of twee oude takken aan de voet weg.
Let op: Snoei niet in de winter of het voorjaar: dan knip je de bloemknoppen weg, die al het jaar ervoor gevormd zijn.
Vermeerderen
- Zachte stekken
- In juni–juli: stekken van 8–10 cm van jonge scheuten, onderste bladeren weg, in vochtige stekgrond onder plastic.
- Afleggen
- In het voorjaar een lage tak naar de grond buigen, de schors licht inkrassen en vastpinnen onder wat aarde. Na een jaar loskoppelen.
Hoe komt een sneeuwbal de winter door?
Winterhard tot −25 °C.
- Winterhard tot ongeveer −25 °C: in Belgische tuinen geen bescherming nodig.
- De bloemknoppen zitten de hele winter al klaar aan de toppen van de takken.
- Late nachtvorst in april kan de knoppen of open bloemen bruin kleuren; dek een jonge plant dan een nacht af met vliesdoek.
Ziektes en plagen
- Wilde scheuten: Scheuten van de onderstam bij een geënte plant, met groter, ander blad. Knip of trek ze zo laag mogelijk weg.
- Bladluis: Opgekrulde jonge bladeren in het voorjaar. Meestal ruimen lieveheersbeestjes en vogels ze op; anders afspuiten met water.
- Bruine bloemen: Door late nachtvorst. Een beschutte plek helpt; de struik zelf lijdt er niet onder.
- Geen bloei: Meestal te laat gesnoeid of te veel schaduw. Snoei alleen in juni en geef hem meer licht.
Het jaar rond
- Maart: Planten. Compost geven.
- April: De roze knoppen kleuren en de eerste bloemen gaan open. Letten op bladluis.
- Mei: Volle bloei met sterke geur. Bijen en hommels.
- Juni: Licht snoeien na de bloei. Zachte stekken nemen.
- Juli: Water geven bij droogte.
- Augustus: Water geven bij droogte. Nieuwe bloemknoppen worden gevormd.
- Oktober: Herfstkleur. Planten.
- November: Planten.
Gebruiken
Goed voor dieren
- Bijen
- Nectar en stuifmeel voor honingbijen en wilde bijen.
Jij en deze soort
Wist je dat?
- Hij is genoemd naar William Richard Carles, een Brits diplomaat in Korea die er eind 19e eeuw planten verzamelde.
- Hij is een ouder van verschillende geurende tuinhybriden, zoals Viburnum × burkwoodii en Viburnum × juddii.
- De bloemknoppen worden al in de zomer van het jaar ervoor gevormd en overwinteren aan de toppen van de takken.