Chinese waaierpalm

Hoe herken je een Chinese waaierpalm?

Groeivorm

Palm van 5–10 m met één rechte, onvertakte stam en een kruin van waaierbladeren; groeit vrij traag.

Blad

Waaiervormig, 50–90 cm breed, ingesneden in 30–50 smalle, stijve slippen, op lange stelen met fijne tandjes; groenblijvend.

Stam

Een rechte, onvertakte stam omwikkeld met bruine, ruwe vezels van oude bladvoeten.

Bloem

Grote, gele bloempluimen tussen de bladeren in mei–juni; mannelijke en vrouwelijke planten.

Vrucht

Blauwzwarte, niervormige besjes (1 cm) aan vrouwelijke planten.

Verschil met de dwergpalm

De dwergpalm (Chamaerops humilis) blijft laag en meerstammig, met stekelige bladstelen, en is minder winterhard.

Bloei: mei–juni · Snoeien: april–september

Lijkt op, maar is het niet

• Dwergpalm (Chamaerops humilis): blijft laag en meerstammig, met stekelige bladstelen; minder winterhard.

Waarom in je tuin?

• Een zuiders silhouet dat bij ons buiten overwintert: de meest winterharde palm.
• Groenblijvend en het hele jaar mooi; past ook in een kleine tuin of een grote pot.
• Weinig werk: je haalt alleen oude bladeren weg.
• Groeit in zon en halfschaduw.

Waar staat een Chinese waaierpalm graag?

• Zon of halfschaduw, beschut tegen wind: in de wind scheuren de bladeren en worden ze rafelig.
• Elke goed doorlatende grond; in de winter mag hij geen natte voeten hebben.
• Op een beschutte plek, in een binnenhof of tegen een muur, komt hij het best door strenge winters.
• Hij neemt weinig plaats in: reken op 2–3 m breed. Een grote pot kan ook, maar daarin is hij minder winterhard.

Licht

Zon of halfschaduw

Grond

Elke tuingrond

Vocht

Normaal

Grootte

6 m hoog, 2,5 m breed

Winterhard

tot -15 °C, jonge planten beschermen

Mooi samen met

• Vingerplant: Groot, glanzend, groenblijvend blad voor de halfschaduw: samen een exotische hoek.
• Bamboe: Een groenblijvende, ritselende achtergrond. Kies een soort die in een pol groeit of plaats een wortelscherm, anders woekert hij.
• Hemelse bamboe: Een lage, groenblijvende struik uit Oost-Azië, met rode herfst- en winterkleuren en rode bessen.

Hoe en wanneer plant je een Chinese waaierpalm?

1. Plant in het voorjaar (april–mei), zodat hij voor de winter goed ingeworteld is.
2. Een palm met een stam van enkele tientallen centimeter verdraagt de winter beter dan een heel jonge plant.
3. Zorg voor goede drainage: werk op zware grond grind of grof zand door het plantgat.
4. In een pot: kies een grote, zware pot met gaten in de bodem en vul hem met potgrond gemengd met grind.
5. Geef de eerste zomer geregeld water.

Verzorgen

Water

De eerste zomer geregeld; daarna in de volle grond alleen bij lange droogte. In een pot in de zomer geregeld, in de winter heel spaarzaam.

Bemesten

Van april tot augustus af en toe wat mest, vooral in een pot.

Oude bladeren

De onderste bladeren worden geel en bruin: dat is normaal. Knip ze weg als ze helemaal dood zijn.

Vezels

Laat de bruine vezels rond de stam zitten: ze beschermen de stam tegen vorst.

Tip: Zet hem in een binnenhof of tegen een zonnige muur: daar blijft het in vorstnachten enkele graden warmer dan in een open tuin.

Wanneer snoei je een Chinese waaierpalm?

Snoeimaanden: april–september.

Wanneer: Haal bruine, afgestorven bladeren weg wanneer je wil, liefst niet midden in de winter.

Hoe:

• Knip een oud blad vlak bij de stam af; laat de vezels staan, want die beschermen de stam.
• Knip geen groene, gezonde bladeren weg: de palm heeft ze nodig, en ze beschermen het hart.
• Snoei nooit de groeipunt in het hart: dan sterft de palm, want hij kan geen nieuwe top maken.

Let op: Een jonge palm in een strenge winter: bind de bladeren samen en bescherm het hart tegen natte vorst.

Snoeien: wanneer en hoe · Snoeikalender en basisregels

Vermeerderen

Zaaien

Vrouwelijke palmen dragen met een mannelijke in de buurt soms kiemkrachtige zaden. Zaai ze vers in een pot op een warme plek binnen; ze kiemen na enkele weken tot maanden, en de zaailingen groeien traag.

Geen stek

Stekken of scheuren kan niet: hij heeft één stam en maakt geen uitlopers.

Hoe komt een Chinese waaierpalm de winter door?

Winterhard tot −15 °C: jonge planten beschermen.

• Een uitgegroeide palm in de volle grond verdraagt korte tijd tot −15 °C. Vanaf ongeveer −10 °C, zeker bij natte vorst en koude wind, kan het blad beschadigd raken.
• Bescherm jonge palmen bij strenge vorst: bind de bladeren rechtop samen, wikkel er een wintervlies omheen en voorkom dat er water in het hart blijft staan en bevriest. Gebruik geen plastic, want daaronder rot de palm, en haal de bescherming weg als het niet meer vriest.
• In een pot bevriest de kluit veel sneller: pak de pot dik in, of zet hem bij strenge vorst (vanaf ongeveer −5 °C) in een koele, lichte, vorstvrije ruimte, zoals een koude serre of een garage met raam. Een warme woonkamer is niet geschikt.
• Bruine bladeren na een strenge winter zijn niet meteen fataal: zolang het hart gezond is, maakt de palm in de zomer nieuwe bladeren.

Ziektes en plagen

• Hartrot: Het jongste blad in het hart laat los of rot, na natte vorst. Vaak fataal; bescherm het hart in strenge winters tegen water.
• Bruine, gescheurde bladeren: Door wind, vorst of droogte. Knip ze weg als ze helemaal dood zijn, en kies een beschutte plek.
• Gele bladeren: Oude, onderste bladeren worden vanzelf geel. Worden ook jonge bladeren geel, dan is de grond te nat of is er te weinig voeding: zorg voor drainage en bemest in de zomer.
• Spint: Fijne spinseltjes en grauw, gespikkeld blad bij een palm die in een warme, droge ruimte overwintert. Zet hem koeler en spuit het blad af.

Het jaar rond

• Januari: Bij strenge vorst: bladeren samenbinden en inpakken, potpalm vorstvrij zetten.
• Maart: Bescherming weghalen als er geen strenge vorst meer verwacht wordt.
• April: Planten; dode bladeren wegknippen; beginnen met bemesten.
• Mei: Potpalm naar buiten; dode bladeren wegknippen; bloei bij oudere palmen.
• Juni: Bemesten; potpalmen geregeld water geven; dode bladeren weghalen.
• Juli: Water geven bij droogte; bruine bladeren wegknippen.
• Augustus: Laatste mest; dode bladeren wegknippen.
• September: Laatste snoei van dode bladeren vóór de winter.
• November: Wintervlies klaarleggen; potpalm vorstvrij zetten bij strenge vorst.

Wat kan je ermee?

Tuin en landschap

Geeft een tuin een zuiders uitzicht; ook in een grote pot op het terras.

Ook gebruikt voor

In China maakte men van de vezels touw, borstels en regenkleding.

Wist je dat?

• De meest winterharde palm voor onze tuinen: hij verdraagt korte tijd tot −15 °C.
• In China maakte men van de vezels touw, borstels en regenkleding.
• De soortnaam fortunei eert Robert Fortune, een Schotse plantenjager die in de 19e eeuw veel planten uit China naar Europa bracht.
• In het zuiden van Zwitserland (Ticino) is hij verwilderd en zaait hij zich uit in de bossen.
• Fortunei verwijst naar Robert Fortune, de Schotse plantenjager die de palm naar Engeland bracht en ook theeplanten uit China smokkelde voor de Britse Oost-Indische Compagnie.
• In het Zwitserse Ticino is hij uit tuinen ontsnapt en verwildert hij in de bossen, geholpen door de zachtere winters.