Hemelse bamboe

Hoe herken je een hemelse bamboe?

Groeivorm

Groenblijvende, rechtopgaande pol van 1–2 m hoog en ongeveer 1 m breed.

Blad

Verspreid, tot 50 cm lang, twee- tot drievoudig geveerd met smalle, spitse, gave blaadjes (3–10 cm); jong rood, in de winter vaak rood tot paars.

Stengels

Rechtopgaande, weinig vertakte, rietachtige stengels.

Bloem

Grote pluimen kleine, witte bloempjes met gele meeldraden, in juni–juli.

Vrucht

Trossen glanzend rode bessen in de herfst en winter; giftig.

Verschil met bamboe

Bamboe heeft echte grashalmen met knopen en enkelvoudig, lang blad.

Verschil met de mahonie

De mahonie heeft enkelvoudig geveerd, stekelig blad en gele bloemen.

Bloei: juni–juli · Snoeien: maart–april

Herkennen per kenmerk: Gevinde bladeren · Rode bessen

Lijkt op, maar is het niet

• Bamboe Phyllostachys: echte grashalmen met knopen en enkelvoudig, lang blad. Verschil met bamboe
• Mahonie Berberis aquifolium: enkelvoudig geveerd, stekelig blad en gele bloemen. Verschil met mahonie

Waarom in je tuin?

• Kleur in elk seizoen: rood jong blad, witte bloemen, rode bessen en een rode tot paarse winterkleur.
• Groenblijvend en slank: past in een kleine tuin, een smalle border of een grote pot.
• Geeft de luchtige look van bamboe, maar blijft een compacte pol die maar traag breder wordt.
• Weinig werk: één keer per jaar enkele oude stengels wegnemen.

Waar staat een hemelse bamboe graag?

• Zon of halfschaduw; in de zon kleurt het blad het mooist en zet hij de meeste bessen.
• Gewone, goed doorlatende tuingrond die niet uitdroogt; geen natte voeten in de winter.
• Liefst beschut tegen koude oostenwind: zo blijft het blad in de winter mooier.
• Reken op ongeveer 1 m breed.

Licht

Zon of halfschaduw

Grond

Elke tuingrond

Vocht

Normaal

Grootte

1,5 m hoog, 1 m breed

Winterhard

In heel België, geen bescherming nodig

Mooi samen met

• Japanse esdoorn: Fijn blad en een vurige herfstkleur, in dezelfde lichte schaduw: samen een oosterse hoek.
• Skimmia: Groenblijvend, met rode knoppen of bessen in de winter, voor dezelfde halfschaduw.
• Winterheide: Een lage bodembedekker met roze winterbloei onder de rode stengels.

Past goed bij, en liever niet bij

Past goed bij

• Past aan de rand van of onder de lichte kroon van: ginkgo, vederesdoorn, es, valse christusdoorn, spaanse aak, witte esdoorn

Hoe en wanneer plant je een hemelse bamboe?

1. Plant uit pot in het voorjaar (april–mei), zodat hij goed geworteld is vóór de winter.
2. Graaf een ruim plantgat en meng er wat compost of bladaarde door.
3. Zet hem even diep als in de pot en geef ruim water.
4. In een pot: neem een grote pot met een afvoergat en goede potgrond, en zet hem bij strenge vorst tegen de gevel.

Verzorgen

Water

Het eerste jaar geregeld; daarna in lange droge periodes, en in een pot altijd.

Bemesten

Wat compost in het voorjaar; in een pot wat trage mest.

Mulch

Een laag bladaarde of houtsnippers houdt de grond vochtig en beschermt de wortels bij vorst.

Bessen

Laat ze hangen voor de sier, maar houd kinderen en huisdieren in het oog (zie let op).

Tip: Zet hem waar je hem vanuit het huis ziet, liefst met de lage zon erop: dan gloeit het rode winterblad op als er verder weinig kleur in de tuin is.

Wanneer snoei je een hemelse bamboe?

Snoeimaanden: maart–april.

Wanneer: In maart–april.

Hoe:

• Zaag elk jaar enkele van de oudste stengels aan de grond weg; zo blijft hij vol en loopt hij vanuit de voet uit.
• Neem nooit meer dan een derde van de stengels per jaar weg.
• Knip bevroren of dode stengeltoppen terug tot op gezond hout.

Let op: Scheer hem niet met de heggenschaar: dan verliest hij zijn luchtige vorm. Ruim het snoeisel op, want ook stengels en blad zijn giftig.

Snoeien: wanneer en hoe · Snoeikalender en basisregels

Vermeerderen

Scheuren

Steek in het voorjaar aan de rand van een oudere pol een stuk met enkele stengels en wortels af en plant het apart.

Stekken

Halfrijpe stekken in de zomer wortelen traag, onder glas of folie.

Hoe komt een hemelse bamboe de winter door?

Winterhard in heel België: geen bescherming nodig.

• In een gewone winter geen probleem. Bij strenge vorst kan het blad bruin worden of afvallen en kunnen stengels terugvriezen; meestal loopt hij in het voorjaar weer uit vanuit de voet.
• Juist in de winter is hij op zijn mooist: rood tot paars blad en rode bessen die vaak lang blijven hangen.
• Een plant in een pot is kwetsbaarder: zet hem bij strenge vorst tegen de gevel of wikkel de pot in.

Ziektes en plagen

• Vorstschade: Bruin blad of dode stengeltoppen na een strenge winter. Wacht tot april en knip dan terug tot op gezond hout.
• Weinig bessen: Te weinig zon of een koele zomer geeft minder bloemen en bessen. Compacte vormen zoals ‘Fire Power’ bloeien zelden: die plant je om het blad.
• Geel blad: Op natte, slecht doorlatende grond rotten de wortels en vergeelt het blad. Plant op een goed doorlatende plek.
• Kale onderkant: Wie nooit oude stengels wegneemt, krijgt een pol die onderaan kaal wordt. Verjong hem over enkele jaren, telkens een derde.

Het jaar rond

• Januari: Winterkleur en bessen; bescherm een pot bij strenge vorst.
• Maart: Snoeien: de oudste stengels aan de grond wegzagen.
• April: Laatste snoeimaand: bevroren toppen wegknippen; planten.
• Mei: Planten; wat compost geven.
• Juni: Begin van de bloei: pluimen witte bloempjes.
• Juli: Bloei; water geven bij droogte.
• Oktober: De bessen kleuren rood.
• November: Het blad kleurt rood tot paars.

Wat kan je ermee?

Tuin en landschap

Groenblijvende struik met kleur in elk seizoen; past in kleine tuinen en potten.

Let op: Alle delen zijn giftig, de bessen ook voor vogels. In het zuidoosten van de Verenigde Staten is hij invasief.

Wist je dat?

• Geen bamboe, maar familie van de berberis en de mahonie: alleen de rietachtige stengels doen aan bamboe denken.
• In Japan heet hij nanten, wat klinkt als ‘ongeluk omkeren’. Daarom staat hij er vaak bij de voordeur.
• In de Verenigde Staten zijn cederpestvogels gestorven nadat ze zich vol hadden gegeten aan de bessen.