Abelia

Hoe herken je een abelia?

Groeivorm

Losse, ronde struik van ongeveer 1,5 m hoog en breed, met dunne, overhangende takken.

Blad

Klein, eirond en fijn getand, glanzend groen; bladverliezend.

Bloem

Trosjes kleine, trechtervormige bloempjes aan de toppen van de nieuwe scheuten, wit met een roze waas, van juli tot september.

Geur

Zoet en honingachtig, het sterkst op warme dagen.

Kelk

De roze tot roodbruine kelkblaadjes blijven na de bloei staan en sieren de struik tot in de herfst.

Bloei: juli–september · Planten: maart–april en oktober–november · Snoeien: maart–april

Waarom in je tuin?

• Bloeit van juli tot september, als veel heesters al uitgebloeid zijn.
• Een topper voor vlinders, bijen en hommels in de nazomer.
• Zoet geurende bloemtrosjes, heerlijk bij een zitplek of langs een pad.
• Na de bloei blijven de roze kelkblaadjes nog weken sierlijk aan de takken.
• Bescheiden van maat, dus ook geschikt voor een kleinere tuin of een grote pot.
• Weinig snoeiwerk: af en toe wat oude takken wegnemen volstaat.

Waar staat een abelia graag?

• Zon of halfschaduw; in de volle zon bloeit hij het rijkst.
• Elke goed doorlatende tuingrond: zand, leem of klei, zuur tot neutraal.
• Normaal vochtig, zonder natte voeten in de winter.
• Een warme, beschutte plek, bijvoorbeeld voor een zuid- of westmuur, beschermt hem in strenge winters.
• Reken op ongeveer 1,5 m ruimte per struik.

Licht

Zon en halfschaduw

Grondsoort

Zand, leem of klei

Zuurtegraad

Zuur of neutraal

Vocht

Normaal

Grootte

1,5 m hoog, 1,5 m breed

Winterhard

Winterhard (tot -18 °C)

Mooi samen met

• Lavendel: Blauwe bloemen en grijs blad aan de voet, ook in trek bij vlinders.
• Hemelsleutel: Bloeit in de nazomer en trekt dezelfde vlinders en bijen aan.
• Blauwe spirea: Blauwe bloemen in augustus–september naast de witte trosjes.
• Herfstaster: Verlengt het vlinderfeest tot in oktober.
• Siergrassen: Lichte pluimen die de losse vorm van de struik versterken.

Hoe en wanneer plant je een abelia?

Planten in maart–april en oktober–november.

1. Plant in maart–april of in oktober–november, als de grond niet bevroren of te nat is.
2. Graaf een plantgat twee keer zo breed als de kluit en meng er een paar scheppen compost door.
3. Zet de struik even diep als in de pot en druk de grond goed aan.
4. Houd ongeveer 1,5 m afstand tot andere struiken.
5. Geef meteen een flinke gieter water, ook als het regent.
6. Mulch de voet met compost of houtsnippers; bij het planten in de herfst beschermt dat ook tegen vorst.

Verzorgen

Water

Het eerste jaar regelmatig water geven bij droogte. Later verdraagt hij een droge periode, maar water geven verlengt de bloei.

Bemesten

In april wat compost of organische mest voor bloeiende heesters. Niet na juli bemesten.

Mulchen

Een laag compost of houtsnippers in het voorjaar houdt de grond vochtig.

In pot

Gebruik een grote pot met goede potgrond en een gat in de bodem; geef in de zomer geregeld water.

Uitgebloeide bloemen

Laat ze staan: de roze kelkblaadjes die achterblijven zijn juist mooi.

Tip: Plant hem bij een terras of zitplek in de zon: zo geniet je in de nazomer van de geur en van de vele vlinders die erop afkomen.

Wanneer snoei je een abelia?

Snoeimaanden: maart–april.

Wanneer: Snoei in maart–april, als de strengste vorst voorbij is. Hij bloeit op de scheuten van dit jaar, dus voorjaarssnoei kost geen bloemen.

Hoe:

• Knip bevroren of dode taktoppen terug tot op gezond hout.
• Haal elk jaar of om de twee jaar enkele van de oudste takken aan de voet weg, zodat er jonge scheuten bijkomen.
• Kort te lange takken in tot boven een knop; scheer de struik niet, want dan gaat zijn sierlijke vorm verloren.
• Is de struik na een strenge winter zwaar bevroren, snoei hem dan stevig terug: meestal loopt hij vanuit de basis weer uit.

Let op: Snoei niet in de nazomer of de herfst: de jonge scheuten die dan nog uitlopen, zijn gevoelig voor vorst.

Snoeien: wanneer en hoe · Snoeikalender en basisregels

Vermeerderen

Zachte stekken

In mei–juni stekken van 8–10 cm van jonge scheuten nemen, onderste bladeren weg, in vochtige stekgrond onder plastic op een warme, lichte plek.

Halfrijpe stekken

In juli–augustus stekken van 10 cm van niet-bloeiende scheuten, in een mengsel van stekgrond en zand. Vorstvrij laten overwinteren.

Afleggen

Een lage tak in de zomer in de grond leggen en vastpinnen; na een jaar loskoppelen en verplanten.

Hoe komt een abelia de winter door?

Winterhard tot −18 °C: jonge planten beschermen.

• Winterhard tot ongeveer −18 °C: de meeste Belgische winters doorstaat hij zonder problemen.
• In strenge winters kunnen de takken terugvriezen; de struik loopt dan meestal weer uit vanuit de basis.
• Mulch jonge struiken in de herfst met een dikke laag bladaarde of stro rond de voet.
• In een pot: zet de pot tegen een beschutte muur en wikkel hem in bij strenge vorst.

Ziektes en plagen

• Vorstschade: Bruine, dode taktoppen na een strenge winter. Wacht tot april en knip terug tot op gezond hout.
• Weinig bloemen: Door te veel schaduw of te veel stikstofmest. Een zonniger plek en minder mest helpen.
• Geel blad: Op erg kalkrijke of natte grond kan het blad geel verkleuren. Compost of bladaarde geven en voor een goede afwatering zorgen.
• Bladluis: Soms op de jonge scheuten in het voorjaar. Meestal ruimen lieveheersbeestjes ze op; anders afspuiten met water.

Het jaar rond

• Maart: Vorstschade wegknippen. Planten.
• April: Enkele oude takken wegnemen. Compost geven. Planten.
• Mei: Mulch aanbrengen. Zachte stekken nemen.
• Juni: Water geven bij droogte.
• Juli: Begin van de bloei. Halfrijpe stekken nemen.
• Augustus: Volle bloei, vol vlinders. Water geven bij droogte.
• September: Laatste bloei. De roze kelken blijven staan.
• Oktober: Planten. De kelken sieren de struik.
• November: Planten. De voet mulchen tegen vorst.
• December: Potten inwikkelen bij strenge vorst.

Goed voor dieren

Bijen

Nectar en stuifmeel voor honingbijen en wilde bijen.

Vlinders

Nectar voor dagvlinders.

Wist je dat?

• Het geslacht is genoemd naar Clarke Abel, een Britse arts en natuuronderzoeker die begin 19e eeuw met een gezantschap naar China reisde.
• De bekende Abelia × grandiflora is een kruising tussen Abelia chinensis en Abelia uniflora.
• Omdat de gekleurde kelkblaadjes na de bloei blijven zitten, lijkt de struik nog weken door te bloeien.