Billbergia

Hoe herken je een billbergia?

Groeivorm

Dichte pol van smalle, rechtopstaande tot boogvormige rozetten, 30–40 cm hoog en tot 50 cm breed.

Blad

Smal en lijnvormig, 30–40 cm lang, grijsgroen, met fijne tandjes aan de rand; in veel licht soms roodachtig.

Bloem

Overhangende aren met felroze schutbladen; de buisvormige bloemen zijn groen met een blauwpaarse rand en gele meeldraden.

Bloeitijd

Van januari tot april; elke rozet bloeit één keer.

Wortels

Klein en vooral bedoeld om zich vast te houden; een kleine pot volstaat.

Bloei: januari–april · Planten: april–mei · Snoeien: april–mei

Waarom in je tuin?

• Exotische, overhangende bloemen in de late winter en het voorjaar, als er binnen weinig bloeit.
• Zeer sterk en tolerant: hij verdraagt koele kamers en wat verwaarlozing.
• Vormt snel een volle pot met veel rozetten, die elk jaar opnieuw bloemen geven.
• De bloeiaren zijn ook mooi in een klein vaasje.
• Makkelijk te verdelen en door te geven aan vrienden.

Waar staat een billbergia graag?

• Licht tot halfschaduw: een oost- of westraam is ideaal. Ochtendzon mag, felle middagzon niet.
• Gewone kamertemperatuur, maar hij verdraagt ook koelte tot 5 °C; een wat koelere winterplek bij 10–15 °C doet hem goed.
• Luchtige, humusrijke grond: potgrond gemengd met wat fijne schors, of bromeliagrond.
• In de zomer mag hij buiten op een beschutte plek in de halfschaduw.

Licht

Licht, zonder felle zon

Potgrond

Gewone potgrond of luchtige, humusrijke potgrond

Zuurtegraad

Zuur of neutraal

Water geven

Gewoon

Grootte

0,4 m hoog, 0,5 m breed

Temperatuur

Minimum 5 °C

Mooi samen met

• Graslelie: Even sterk en tolerant, met hetzelfde smalle blad.
• Clivia: Houdt ook van een koele winter en bloeit in het voorjaar.
• Luchtplantje: Een verwante bromelia die je los kunt neerleggen of ophangen.
• Aspidistra: Groot, donker blad dat ook een koele plek verdraagt.

Hoe en wanneer plant je een billbergia?

Planten in april–mei.

1. Verpot of verdeel in april of mei, na de bloei.
2. Kies een brede, eerder ondiepe pot met een afvoergat; hij heeft weinig wortels.
3. Gebruik een luchtig mengsel van potgrond met fijne schors, of bromeliagrond.
4. Zet de rozetten even diep als voordien en druk ze goed aan; steun ze eventueel tijdelijk met een stokje.
5. Giet matig aan, liefst met regenwater, en laat de grond daarna licht opdrogen.

Verzorgen

Water

Van lente tot herfst de grond licht vochtig houden, liefst met regenwater; laat de bovenkant tussen twee beurten opdrogen. In de winter zuiniger.

Bemesten

Van april tot september elke drie à vier weken vloeibare mest op halve sterkte, of bromeliamest.

Uitgebloeide rozetten

Een rozet die gebloeid heeft, sterft langzaam af. Knip hem aan de voet weg zodra hij geel wordt, zodat de jonge scheuten ruimte krijgen.

Verpotten

Alleen als de pot overvol zit, om de twee à drie jaar: hij bloeit graag in een volle pot.

Luchtvochtigheid

Gewone kamerlucht volstaat; hij is veel minder veeleisend dan andere bromelia’s.

Tip: Laat hem gerust een volle pot vormen: een dichte pol bloeit het rijkst. Verdeel hem pas in de lente na de bloei, als de pot echt te vol zit.

Wanneer snoei je een billbergia?

Snoeimaanden: april–mei.

Wanneer: Na de bloei, in april–mei, haal je uitgebloeide aren en rozetten weg.

Hoe:

• Knip verdorde bloeiaren aan hun voet weg.
• Snijd rozetten die gebloeid hebben en geel worden aan de voet weg.
• Laat de jonge zijscheuten staan: zij bloeien over een of twee jaar.

Snoeien: wanneer en hoe · Snoeikalender en basisregels

Vermeerderen

Scheuren

Na de bloei, in april–mei, een volle pol in stukken van drie à vijf rozetten verdelen en elk stuk apart oppotten.

Zijscheuten

Een zijscheut die minstens een derde zo groot is als de moederplant met een scherp mes losnemen en in luchtige grond zetten.

Hoe komt een billbergia de winter door?

• Kamerplant: hij verdraagt geen vorst, maar wel koelte tot ongeveer 5 °C.
• Een lichte, wat koelere plek bij 10–15 °C is ideaal; daar bloeit hij in de late winter.
• Giet zuinig in de winter en bemest niet.
• Een vorstvrije, lichte serre of veranda is ook geschikt.

Ziektes en plagen

• Schildluis: Bruine bultjes onder het blad. Wegvegen met een doekje of wattenstaafje met wat spiritus.
• Wolluis: Witte pluisjes tussen de bladvoeten. Wegnemen met een wattenstaafje met wat spiritus.
• Rot: Bruine, zachte bladvoeten door te natte grond. Minder gieten, rotte delen wegnemen en in luchtige grond zetten.
• Geen bloei: Een te jonge pol, een te donkere plek of een te warme winter. Geef meer licht en een koelere winter, en verdeel niet te vaak.

Het jaar rond

• Januari: Begin van de bloei. Lichte, koele plek.
• Februari: Bloei. Zuinig gieten.
• Maart: Bloei. Eventueel een bloeiaar snijden voor een vaasje.
• April: Einde van de bloei. Uitgebloeide rozetten wegnemen, verdelen of verpotten. Weer bemesten.
• Mei: Verdelen of verpotten. Eind mei eventueel naar buiten in de halfschaduw.
• Juni: Water geven, liefst regenwater. Om de drie à vier weken bemesten.
• Juli: Water en mest. Uit de felle middagzon houden.
• Augustus: Water en mest geven.
• September: Weer naar binnen voor de koude nachten. Laatste mestbeurt.
• Oktober: Minder water geven. Stoppen met bemesten.
• November: Koel en licht zetten, rond 10–15 °C.
• December: Zuinig gieten. Licht en koel laten staan.

Wist je dat?

• De Engelse naam ‘queen’s tears’ verwijst naar de nectardruppels die uit de bloemen vallen als je de plant beweegt.
• Het geslacht is genoemd naar de Zweedse plantkundige Gustaf Johan Billberg.
• Hij hoort bij dezelfde familie als de ananas.