Rotsroos

Hoe herken je een rotsroos?

Groeivorm

Compacte, ronde, groenblijvende struik van 0,8–1 m hoog en even breed.

Blad

Ovaal, 2–5 cm, dik en zacht, dicht bezet met grijswitte haartjes; tegenoverstaand en zonder steel.

Bloem

Schotelvormig, 4–6 cm breed, roze tot lila met een geel hart en vijf verfrommelde bloemblaadjes, in mei–juni. Elke bloem bloeit één dag.

Vrucht

Kleine, behaarde doosvruchtjes vol fijne zaadjes.

Wortels

Diep wortelend: verplanten verdraagt hij slecht.

Bloei: mei–juni · Planten: april–mei · Snoeien: april en juli

Waarom in je tuin?

• Zilvergrijs blad dat het hele jaar mooi blijft en licht brengt in de border.
• Wekenlang roze bloemen in mei–juni, druk bezocht door bijen.
• Erg droogtebestendig: eens geworteld heeft hij nauwelijks water nodig.
• Verdraagt kalk goed en doet het prima op arme, stenige grond, in een grindtuin of op een talud.
• Past perfect in een mediterrane hoek naast lavendel, rozemarijn en salie.

Waar staat een rotsroos graag?

• Volle zon, liefst een warme, beschutte plek tegen een zuidmuur of op een zonnig talud.
• Arme, goed doorlatende grond: zand, leem of klei met grind, neutraal tot kalkrijk.
• Droog: natte voeten in de winter zijn gevaarlijker dan vorst. Plant op zware klei op een verhoging of meng er veel grind door.
• Reken op 80–100 cm per plant.

Licht

Zon

Grondsoort

Zand, leem of klei

Zuurtegraad

Neutraal of kalkrijk

Vocht

Droog

Grootte

1 m hoog, 1 m breed

Winterhard

Matig winterhard (tot -10 °C): bescherm hem in strenge winters

Mooi samen met

• Lavendel: Dezelfde droge, zonnige plek; paars naast roze.
• Rozemarijn: Groenblijvend en geurend, voor een mediterrane hoek.
• Echte salie: Grijs blad dat past bij het viltige blad van de rotsroos.
• Kattenkruid: Een lange blauwe bloei op droge grond.
• Vedergras: Luchtige halmen die bewegen tussen de compacte struiken.

Hoe en wanneer plant je een rotsroos?

Planten in april–mei.

1. Plant in april–mei, zodat hij voor de winter goed geworteld is.
2. Kies een jonge plant in pot: kleine planten slaan beter aan dan grote.
3. Graaf een plantgat iets groter dan de pot en meng grind of grof zand door zware grond. Geen compost of mest: rijke grond maakt hem slap.
4. Zet de plant even diep als in de pot, niet dieper, en druk de grond aan.
5. Geef water bij het planten en de eerste weken bij droogte.
6. Mulch met grind in plaats van compost of schors: zo blijft de stamvoet droog.

Verzorgen

Water

Het eerste jaar bij langdurige droogte. Daarna bijna nooit: te veel water is schadelijker dan te weinig.

Bemesten

Niet nodig. Rijke grond geeft lange, slappe takken en minder bloemen.

Mulchen

Een laag grind rond de voet houdt de stamvoet droog en de wortels warm.

Verplanten

Liever niet: hij wortelt diep en slaat na verplanten moeilijk opnieuw aan.

Vernieuwen

Rotsrozen leven niet zo lang, vaak een jaar of tien. Neem op tijd stekken om een oude plant te vervangen.

Tip: Plant hem tegen een zonnige muur of op een helling, in grond met veel grind: droge voeten in de winter zijn het geheim van een oude rotsroos. Dek de voet af met droog blad bij strenge vorst.

Wanneer snoei je een rotsroos?

Snoeimaanden: april en juli.

Wanneer: Licht snoeien meteen na de bloei, in juli, houdt hem compact. In april haal je bevroren takken weg.

Hoe:

• Knip de jonge scheuten van dit jaar met een derde, hoogstens de helft in.
• Blijf altijd in het groene, bebladerde deel van de takken.
• Haal in april dode of bevroren takken weg tot aan gezond hout.

Let op: Snoei nooit in oud, kaal hout: daar loopt een rotsroos niet meer uit.

Snoeien: wanneer en hoe · Snoeikalender en basisregels

Vermeerderen

Stekken

In juli–augustus halfrijpe stekken van 8–10 cm van niet-bloeiende scheuten, in een luchtig mengsel van stekgrond en zand. Hou ze licht vochtig en laat ze vorstvrij overwinteren.

Zaaien

In het voorjaar binnen zaaien op een warme plek. Rotsrozen kruisen makkelijk, dus zaailingen lijken niet altijd op de moederplant.

Hoe komt een rotsroos de winter door?

Winterhard tot −10 °C: beschermen in strenge winters.

• Matig winterhard, tot ongeveer −10 °C en alleen op droge grond: in een strenge Belgische winter kan hij bevriezen.
• Dek bij strenge vorst de voet af met een laag droog blad of stro en leg een vlies over de struik bij koude oostenwind.
• In een pot: zet hem in de winter tegen een zuidmuur of in een koele, lichte ruimte en geef weinig water.
• Neem in de zomer een paar stekken als reserve voor na een strenge winter.

Ziektes en plagen

• Wortelrot: De plant verwelkt en sterft plots, vaak na een natte winter. Plant op doorlatende grond, geef weinig water en mulch met grind.
• Vorstschade: Bruine, verdroogde takken in het voorjaar. Knip ze in april terug tot gezond hout; is de hele plant dood, vervang hem dan door een stek.
• Kale, uitgezakte struik: Gebeurt op rijke grond of zonder snoei. Snoei elk jaar licht na de bloei; een oude, kale plant vervang je beter.
• Bladluis: Soms op jonge scheuten in het voorjaar. Afspuiten met water of laten opruimen door lieveheersbeestjes.

Het jaar rond

• Januari: Bij strenge vorst de voet afdekken en een vlies over de struik leggen.
• Maart: Vlies weghalen als de strenge vorst voorbij is.
• April: Bevroren takken terugknippen tot gezond hout. Planten.
• Mei: Planten. Begin van de bloei.
• Juni: Volle bloei: elke dag nieuwe bloemen.
• Juli: Licht snoeien na de bloei. Stekken nemen.
• Augustus: Stekken nemen. Alleen water geven bij lange droogte.
• Oktober: Stekken vorstvrij zetten voor de winter.
• November: Droog blad of stro klaarleggen om de voet af te dekken.
• December: Bij strenge vorst beschermen met droog blad en een vlies.

Goed voor dieren

Bijen

Nectar en stuifmeel voor honingbijen en wilde bijen.

Wist je dat?

• Elke bloem leeft maar één dag: ze gaat ’s ochtends open en tegen de avond vallen de bloemblaadjes af.
• Rotsrozen zijn aangepast aan branden in hun thuisland: na een brand kiemt hun zaad vaak massaal.
• De naam albidus betekent ‘witachtig’, naar het grijswitte blad. De dichte haartjes weerkaatsen zonlicht en beperken de verdamping.