Rotsroos

Hoe herken je een rotsroos?

Groeivorm

Dichte, ronde tot kussenvormige struik van zo’n 1 m hoog en 1,5 m breed.

Blad

Eirond, 2–5 cm, donkergroen en licht kleverig, met een gegolfde rand; blijft in de winter aan de struik.

Bloem

Schotelvormig, zo’n 4 cm breed, met vijf dunne, wat gekreukte kroonbladen. Elke bloem bloeit maar één dag.

Kleur

Zuiver wit met een geel hart; de knoppen zijn rood tot roze aangelopen.

Wortels

Diep en weinig vertakt: hij verdraagt verplanten slecht, dus kies meteen een goede plek.

Levensduur

Hij wordt niet zo oud: na een aantal jaren wordt de struik houterig en open.

Bloei: mei–juli · Planten: april–mei · Snoeien: april en augustus

Waarom in je tuin?

• Groenblijvend: ook in de winter een dichte, groene bol in de border of op een talud.
• Bloeit van mei tot juli, met elke dag nieuwe bloemen uit sierlijke roze knoppen.
• Bijen en hommels komen af op het overvloedige stuifmeel.
• Erg droogtebestendig: eenmaal ingeworteld heeft hij geen water meer nodig. Ideaal voor een grindtuin of een zonnige helling.
• Groeit op arme zand-, leem- of kalkgrond, waar veel andere heesters het moeilijk hebben.

Waar staat een rotsroos graag?

• Volle zon: hoe warmer en zonniger, hoe rijker de bloei. In de schaduw wordt hij slap en bloeit hij nauwelijks.
• Arme, goed doorlatende grond: zand, leem of klei, zuur tot kalkrijk. Op zware klei meng je eerst grof zand of grind door de grond.
• Droog: natte voeten in de winter zijn voor hem gevaarlijker dan vorst.
• Beschut tegen koude, uitdrogende oostenwind, bijvoorbeeld voor een zuidmuur of op een helling op het zuiden.
• Reken op 1–1,5 m ruimte per plant; in een groep op een talud op zo’n 1 m van elkaar.

Licht

Zon

Grondsoort

Zand, leem of klei

Zuurtegraad

Niet kieskeurig

Vocht

Droog

Grootte

1 m hoog, 1,5 m breed

Winterhard

Winterhard (tot -15 °C)

Mooi samen met

• Lavendel: Dezelfde zon en droge grond, met paarse bloemen naast het wit.
• Kattenkruid: Een lange, blauwe bloei die na de rotsroos doorgaat.
• Vedergras: Fijne, wuivende halmen in een grindtuin.
• Wolfsmelk: Groenblijvend, met gele bloemhoofden in het voorjaar, voor de rotsroos bloeit.
• Echte salie: Grijs, aromatisch blad dat mooi afsteekt tegen het donkergroen.

Hoe en wanneer plant je een rotsroos?

Planten in april–mei.

1. Plant in april of mei, zodat hij voor de winter goed ingeworteld is.
2. Kies een jonge plant in pot: oudere struiken slaan slecht aan.
3. Graaf een plantgat twee keer zo breed als de kluit; op zware grond meng je er grind of grof zand door voor een goede afwatering.
4. Zet de plant even diep als in de pot, niet dieper, en druk de grond aan.
5. Hou 1–1,5 m tussen de planten en geef meteen een flinke gieter water.
6. Mulch met grind in plaats van schors: dat houdt de stamvoet droog en weerkaatst de warmte.

Verzorgen

Water

Het eerste jaar water geven bij langdurige droogte. Daarna heeft hij in de volle grond geen water meer nodig.

Bemesten

Niet doen: op rijke grond groeit hij slap, bloeit hij minder en is hij minder winterhard.

Mulchen

Een laag grind of steenslag rond de voet houdt onkruid weg en de stamvoet droog.

Uitgebloeide bloemen

Hoeven niet weg: de bloemblaadjes vallen aan het eind van de dag vanzelf af.

In een pot

Kan in een grote pot met een mengsel van potgrond en grind. Geef in de zomer af en toe water en zet de pot nooit in een schotel met water.

Tip: Neem elke zomer een paar stekken en laat ze vorstvrij overwinteren: rotsrozen worden niet erg oud en een strenge winter kan er een wegnemen. Zo heb je altijd een jonge reserveplant.

Wanneer snoei je een rotsroos?

Snoeimaanden: april en augustus.

Wanneer: Snoei licht na de bloei, in augustus. In april knip je alleen vorstschade weg.

Hoe:

• Knip na de bloei de scheuten van dit jaar met ongeveer een derde in, zodat de struik compact blijft.
• Knip altijd in groen, bebladerd hout en nooit in de oude, kale takken.
• Knip in april takjes die door de vorst bruin zijn geworden terug tot net boven gezond, groen blad.
• Een oude, kale struik verjong je niet met een harde snoei: vervang hem liever door een jonge plant uit een stek.

Let op: Snoei nooit in het oude, kale hout: daar komen meestal geen nieuwe scheuten meer uit.

Snoeien: wanneer en hoe · Snoeikalender en basisregels

Vermeerderen

Zachte stekken

In juni–juli stekken van 8–10 cm van niet-bloeiende scheuten nemen, de onderste bladeren verwijderen en in een mengsel van stekgrond en zand onder plastic zetten. Ze wortelen meestal binnen enkele weken.

Halfrijpe stekken

In augustus–september stekken van zo’n 10 cm nemen en in een koude bak zetten. Laat de jonge plantjes vorstvrij overwinteren en plant ze het volgende voorjaar uit.

Hoe komt een rotsroos de winter door?

Winterhard tot −15 °C: jonge planten beschermen.

• Winterhard tot ongeveer −15 °C: op een beschutte, zonnige en droge plek komt hij de meeste Belgische winters goed door.
• Natte kou is de grootste vijand: op natte grond kan hij al bij matige vorst afsterven.
• Leg bij strenge vorst een winterdoek over de struik en haal het weg zodra het weer zachter wordt.
• In een pot: zet hem tegen een zuidmuur of in een onverwarmde, lichte ruimte en hou de aarde aan de droge kant.

Ziektes en plagen

• Wortelrot: Gele bladeren en een plant die plots verwelkt op natte, zware grond. Verplanten lukt slecht; zorg bij een nieuwe plant voor een goede afwatering.
• Vorstschade: Bruine bladeren en dode scheuttoppen na een strenge winter. Wacht tot april en knip dan terug tot gezond, groen blad.
• Kaal en houterig: Na een aantal jaren wordt de struik onderaan open en kaal. Jaarlijks licht snoeien stelt dit uit; vervang een oude plant door een jonge stek.
• Weinig bloei: Te veel schaduw of te rijke grond. Zet jonge planten in de volle zon en bemest niet.

Het jaar rond

• Januari: Bij strenge vorst een winterdoek over de struik leggen.
• April: Planten. Vorstschade wegknippen tot gezond, groen blad.
• Mei: Planten. De eerste bloemen openen uit roze knoppen.
• Juni: Volle bloei; bijen op het stuifmeel. Zachte stekken nemen.
• Juli: Laatste bloemen. Jonge planten water geven bij langdurige droogte.
• Augustus: Licht snoeien na de bloei. Halfrijpe stekken nemen.
• September: Nog stekken nemen als reserveplant.
• Oktober: Stekken vorstvrij laten overwinteren. Potten tegen een muur zetten.
• December: Winterdoek klaarleggen voor strenge vorst.

Goed voor dieren

Bijen

Nectar en stuifmeel voor honingbijen en wilde bijen.

Wist je dat?

• Elke bloem leeft maar één dag: ze gaat ’s ochtends open en tegen de avond liggen de bloemblaadjes al op de grond. Omdat er steeds nieuwe knoppen volgen, bloeit de struik toch wekenlang.
• Hij is een natuurlijke kruising tussen Cistus populifolius en de saliebladige rotsroos, Cistus salviifolius. De oude naam Cistus × corbariensis verwijst naar de Corbières in Zuid-Frankrijk.
• In het Middellandse Zeegebied kiemen de zaden van rotsrozen vaak massaal na een bosbrand: de hitte breekt de harde zaadhuid open.