
Foto: Rasbak, CC BY-SA 3.0 · bron
Vaste plant · Brassicaceae
Reuzenzeekool
Crambe cordifolia
In andere talen: Crambe à feuilles cordées (Français) · Greater sea kale (English)
De reuzenzeekool komt uit de Kaukasus en is familie van de kool. Hij vormt een grote pol van grove, donkergroene, hartvormige bladeren, waaruit in juni een sterk vertakte bloeistengel tot 1,8 m oprijst. Die draagt een enorme, luchtige wolk van talloze kleine witte bloempjes met een honinggeur, die tot in juli bloeit. Tuiniers houden van het spektakel: van ver lijkt het op een reuzengipskruid, en omdat de wolk zo doorzichtig is, kun je hem zelfs vooraan in een grote border zetten. Hij heeft wel ruimte nodig, minstens 1,5 m, en een vaste plek, want hij heeft een diepe penwortel.
Licht
Volle zon
warm en licht
Vocht
Droog tot normaal
geen natte voeten
Grond
Zand, leem of klei
neutraal tot kalkrijk
Winterhard
Volledig winterhard
tot -30 °C
Grootte
1,8 m
hoog, 1,5 m breed
Bloei
juni–juli
| Snoeimaanden | juli–augustus en november |
|---|---|
| Hoogte | 1,8 m |
| Inheems in België | Nee, aangeplant |
| Goed voor bijen, vlinders en vogels | Ja, voor bijen |
| Giftig voor mens en huisdier | Niet als giftig bekend |
| Bloei | juni–juli |
Herkennen
Hoe herken je een reuzenzeekool?
- Groeivorm
- Grote, brede pol: een lage bladpol met bloeistengels tot 1,8 m; 1,5 m breed.
- Blad
- Groot, hartvormig, grof en ruw, donkergroen, met een gegolfde, getande rand.
- Bloem
- Talloze kleine, witte bloempjes met vier kroonblaadjes in een sterk vertakte, losse pluim, in juni en juli.
- Geur
- Een zoete honinggeur, die op warme dagen goed te ruiken is.
- Wortels
- Een diepe, vlezige penwortel.
Bloei: juni–juli · Planten: maart–april en september–oktober · Snoeien: juli–augustus en november
In je tuin
Waarom in je tuin?
- Een spectaculaire blikvanger: een witte bloemenwolk van bijna 2 m hoog.
- De bloemen geuren naar honing en trekken veel bijen en andere insecten aan.
- Door de luchtige bloeiwijze kijk je erdoorheen: mooi in een grote border of tegen een donkere haag.
- Winterhard en, eenmaal gevestigd, goed bestand tegen droogte dankzij de diepe penwortel.
- Langlevend als hij ongestoord mag blijven staan.
Waar staat een reuzenzeekool graag?
- Volle zon voor de rijkste bloei.
- Diepe, goed doorlatende grond: zand, leem of klei, neutraal tot kalkrijk.
- Droog tot normaal vochtig; geen natte voeten in de winter.
- Reken op 1,5 m ruimte: de grote bladeren overschaduwen kleinere buren.
- Beschut tegen harde wind, anders kan de zware bloeiwijze omwaaien.
- Licht
- Zon
- Grondsoort
- Zand, leem of klei
- Zuurtegraad
- Neutraal of kalkrijk
- Vocht
- Droog of normaal
- Grootte
- 1,8 m hoog, 1,5 m breed
- Winterhard
- Winterhard (tot -30 °C)
Mooi samen met
- Ridderspoor: Blauwe aren voor de witte wolk, in dezelfde maand.
- Rozen: Een romantische combinatie in een zonnige border.
- Kattenkruid: Een lage, blauwe rand vooraan, die later het afstervende blad verbergt.
- Siergrassen: Vullen in de nazomer de plek die de zeekool vrijlaat.
- Herfstaster: Bloeit later en neemt na de bloei het stokje over.
Onderhoud
Hoe en wanneer plant je een reuzenzeekool?
Planten in maart–april en september–oktober.
- Plant in maart–april of in september–oktober, als de grond niet bevroren of te nat is.
- Graaf een diep plantgat en maak de ondergrond los, zodat de penwortel diep kan wortelen.
- Meng er wat compost door; op zware klei ook grof zand.
- Zet de plant even diep als in de pot en houd 1,5 m vrij rondom.
- Geef meteen een flinke gieter water en het eerste seizoen opnieuw bij droogte.
- Bescherm de jonge bladeren tegen slakken.
Verzorgen
- Water
- Het eerste jaar bij droogte; daarna alleen in heel droge zomers.
- Bemesten
- In het voorjaar een laag compost of goed verteerde mest.
- Steun
- Meestal niet nodig; op een winderige plek een paar stevige stokken rond de bloeistengel.
- Na de bloei
- Knip de bloeistengel af als de bloemen verwelkt zijn en haal lelijk geworden blad weg.
- Rust
- Laat hem ongestoord: verplanten mislukt vaak door de lange penwortel.
Tip: Plant hem meteen op zijn vaste plek en zet laatbloeiers zoals siergrassen of asters ervoor: die vullen het gat als het blad na de bloei afsterft.
Wanneer snoei je een reuzenzeekool?
Snoeimaanden: juli–augustus en november.
Wanneer: Na de bloei, in juli–augustus, knip je de bloeistengels weg; in november ruim je het afgestorven blad op.
Hoe:
- Knip de uitgebloeide bloeistengel aan de voet af.
- Het blad sterft na de bloei vaak deels af: haal geel en aangevreten blad weg.
- Ruim in november het afgestorven blad op; zo hebben slakken minder schuilplaatsen.
Let op: Na de bloei valt er vaak een gat in de border: zet laatbloeiers voor of naast de plant.
Vermeerderen
- Wortelstekken
- In december–februari: graaf voorzichtig een stuk wortel aan de rand op, snijd stukken van 5–8 cm en steek ze rechtop in potten met zanderige stekgrond. In het voorjaar lopen ze uit; plant ze in de herfst op hun vaste plek.
- Scheuren
- Af te raden: de penwortel laat zich slecht delen en de plant herstelt er moeilijk van.
Hoe komt een reuzenzeekool de winter door?
Winterhard tot −30 °C.
- Winterhard tot ongeveer −30 °C: in België is geen bescherming nodig.
- Bovengronds sterft hij af; in het voorjaar loopt hij weer uit vanuit de penwortel.
- Natte grond in de winter kan de wortel doen rotten: zorg voor een goede afwatering.
Ziektes en plagen
- Slakken: Ze vreten grote gaten in het jonge blad in het voorjaar. Raap ze ’s avonds weg en ruim schuilplaatsen op.
- Rupsen van het koolwitje: Groene rupsen op de bladeren in de zomer. Raap ze af; koolmezen helpen ook.
- Aardvlooien: Kleine gaatjes in het jonge blad bij droog weer. Geef water; de plant groeit er meestal doorheen.
- Omwaaien: De grote bloeiwijze valt bij storm om. Kies een beschutte plek of geef steun.
- Weinig bloei: Jonge planten bloeien de eerste jaren vaak nog weinig. Geduld: na een paar jaar komt de volle bloei.
Het jaar rond
- Januari: Wortelstekken nemen.
- Maart: Compost geven. Planten.
- April: Planten. Letten op slakken bij het jonge blad.
- Mei: De bloeistengel groeit. Steun zetten op een winderige plek.
- Juni: Bloei: een witte wolk met honinggeur, vol bijen.
- Juli: Einde van de bloei. Uitgebloeide stengels afknippen.
- Augustus: Afgestorven blad opruimen. Water geven bij grote droogte.
- September: Planten.
- Oktober: Planten.
- November: Afgestorven blad opruimen.
- December: Wortelstekken nemen.
Gebruiken
Goed voor dieren
- Bijen
- Nectar en stuifmeel voor honingbijen en wilde bijen.
Jij en deze soort
Wist je dat?
- Hij is familie van de kool en van de zeekool (Crambe maritima), die wild groeit op stranden langs de Atlantische Oceaan en de Noordzee.
- De naam cordifolia betekent ‘met hartvormige bladeren’.
- Elk bloempje heeft vier kroonblaadjes in een kruis, typisch voor de kruisbloemenfamilie, waartoe ook kool en mosterd behoren.