Itea

Hoe herken je een itea?

Groeivorm

Losse, boogvormige struik van ongeveer 1–1,5 m hoog en breed, met slanke takken; vormt uitlopers.

Blad

Elliptisch tot eirond, 4–10 cm lang, fijn gezaagd; frisgroen in de zomer en in de herfst rood, oranje of paars.

Bloem

Smalle, bovenaan overhangende aren van 5–15 cm met kleine witte bloempjes, in juni en juli.

Geur

De bloemen geuren licht zoet, vooral op warme dagen.

Wortels

Vormt ondergrondse uitlopers, zodat de struik langzaam een groep wordt.

Bloei: juni–juli · Planten: maart–april en oktober–november · Snoeien: juli

Waarom in je tuin?

• Geurende witte bloemaren van 5–15 cm in juni–juli, die bijen en andere insecten lokken.
• Een spectaculaire herfstkleur in rood, oranje en paars.
• Groeit goed op natte of vochtige grond, bijvoorbeeld langs een vijver of in een lage hoek van de tuin.
• Volledig winterhard en gemakkelijk: weinig ziekten en weinig onderhoud.
• Vormt met de tijd een dichte groep, handig als bodembedekkende struik of lage, informele haag.

Waar staat een itea graag?

• Zon tot schaduw; in zon of halfschaduw bloeit hij het rijkst en kleurt hij het mooist in de herfst.
• Humusrijke, vochtige tot natte grond: zand, leem of veenachtige grond, zuur tot neutraal.
• Verdraagt natte voeten, maar droogt hij in de zomer helemaal uit, dan krijg je bruine bladranden en minder bloei.
• Reken op ongeveer 1–1,5 m ruimte per plant; als lage haag op 80–100 cm.

Licht

Zon, halfschaduw en schaduw

Grondsoort

Zand, leem of veen

Zuurtegraad

Zuur of neutraal

Vocht

Normaal of nat

Grootte

1,5 m hoog, 1,5 m breed

Winterhard

Winterhard (tot -25 °C)

Mooi samen met

• Astilbe: Pluimen in roze en wit op dezelfde vochtige grond.
• Hosta: Grote bladeren aan de voet, ook in halfschaduw.
• Varens: Een frisse, groene onderbeplanting naast de rood kleurende herfst.
• Kornoelje: De rode of gele twijgen in de winter vullen de tuin als de itea kaal is.

Hoe en wanneer plant je een itea?

Planten in maart–april en oktober–november.

1. Plant in maart–april of in oktober–november, wanneer de grond niet bevroren is.
2. Graaf een plantgat twee keer zo breed als de kluit en meng er compost door, zeker bij arme zandgrond.
3. Zet de plant even diep als in de pot en druk de grond goed aan.
4. Geef meteen een flinke gieter water en houd de grond het eerste jaar vochtig.
5. Leg een laag mulch van bladcompost of schors rond de plant om de grond vochtig te houden.

Verzorgen

Water

Het eerste jaar wekelijks bij droogte. Daarna alleen in lange droge perioden, tenzij hij op een droge plek staat.

Bemesten

In het voorjaar compost of organische mest voor bloeiende heesters.

Mulchen

Een laag bladcompost in het voorjaar houdt de grond vochtig en koel.

Uitlopers

Steek ongewenste uitlopers in het voorjaar of de herfst af met een spade, zo blijft de struik op zijn plek.

Verjongen

Haal elke paar jaar een paar van de oudste takken aan de voet weg, dat houdt de struik bloeiend.

Tip: Zet hem op een vochtige plek en laat hem zijn gang gaan: hoe vochtiger de grond, hoe sterker hij bloeit en hoe feller de herfstkleur wordt.

Wanneer snoei je een itea?

Snoeimaanden: juli.

Wanneer: Direct na de bloei, in juli. In het voorjaar kan je dode of bevroren takken verwijderen.

Hoe:

• Knip enkele van de oudste takken aan de voet weg om de struik te verjongen.
• Haal dode, zwakke of kruisende takken weg.
• Kort te lange, overhangende takken in na de bloei om de vorm te houden.
• Steek uitlopers die te ver komen met een spade af.

Let op: Snoei niet in de winter of het voorjaar, want hij bloeit op takken van vorig jaar: dan snoei je de bloemknoppen weg.

Snoeien: wanneer en hoe · Snoeikalender en basisregels

Vermeerderen

Uitlopers delen

In het voorjaar of de herfst een uitloper met wortels afsteken en op een nieuwe plek planten. Dit is de eenvoudigste methode.

Zachte stekken

In juni–juli: stekken van 8–10 cm van jonge scheuten, onderste bladeren weg, in vochtige potgrond onder plastic. Na enkele weken beginnen ze te wortelen.

Hoe komt een itea de winter door?

Winterhard tot −25 °C.

• Volledig winterhard, tot ongeveer −25 °C: in Belgische winters is geen bescherming nodig.
• In milde winters blijft een deel van het blad aan de struik; het is normaal dat het in de winter afvalt.
• In een pot: zet hem op een beschutte plek en laat de potgrond niet helemaal uitdrogen.

Ziektes en plagen

• Gele bladeren (chlorose): Gele bladeren met groene nerven op te kalkrijke grond. Meng zure bladcompost door de grond en kies zo nodig een andere plek.
• Droogte: Bruine bladranden en weinig bloei bij uitdroging. Mulch de grond en geef in droge zomers ruim water.
• Woekeren: De struik breidt zich uit met uitlopers. Steek ze elk jaar af met een spade.
• Bladluis: Op jonge scheuten in het voorjaar. Meestal ruimen lieveheersbeestjes ze op; anders afspuiten met water.

Het jaar rond

• Maart: Planten of verplanten. Compost of mest geven.
• April: Planten. Mulch aanbrengen.
• Mei: Water geven bij droogte. Letten op bladluis.
• Juni: Begin van de bloei met geurende witte aren. Zachte stekken nemen.
• Juli: Bloei. Na de bloei enkele oude takken wegsnoeien.
• Augustus: Water geven bij droogte. Uitlopers afsteken.
• Oktober: Herfstkleur in rood en oranje. Planten.
• November: Planten. Bladval; blad als mulch laten liggen.

Goed voor dieren

Bijen

Nectar en stuifmeel voor honingbijen en wilde bijen.

Wist je dat?

• Itea virginica is de enige soort van dit geslacht die van nature in Noord-Amerika voorkomt; de meeste andere soorten komen uit Azië.
• ‘Henry’s Garnet’ is een bekend ras met een bijzonder rijke, donkerrode herfstkleur.
• In het wild groeit de plant in moerassige bossen en langs beken, vandaar dat hij natte grond verdraagt.