Ananassalie

Hoe herken je een ananassalie?

Groeivorm

Opgaande, vertakkende struik van 1 m hoog en 60 cm breed, met vierkante, behaarde stengels.

Blad

Eirond, 5–10 cm, zacht, lichtgroen en licht behaard; ruikt bij het wrijven naar ananas.

Bloem

Felrode, buisvormige bloemen van 3–4 cm in lange, losse aren, van september tot november.

Geur

Het blad geurt fris naar rijpe ananas, vooral bij aanraking.

Wortels

Vezelig en ondiep: de plant is makkelijk te verpotten of uit te graven voor de winter.

Bloei: september–november · Oogst en vruchten: juni–november · Planten: mei–juni · Snoeien: april en juni

Waarom in je tuin?

• Het blad ruikt naar ananas en is lekker in drankjes, fruitsalades en thee; de bloemen zijn eetbaar.
• Felrode bloemen in het najaar, als de meeste borders er al wat uitgebloeid bij liggen.
• Trekt bijen, hommels en andere insecten aan, ook laat in het seizoen.
• Groeit snel en vult in één seizoen een flinke plek in de border of een grote pot.
• Makkelijk te vermeerderen: stekken wortelen vlot in water.

Waar staat een ananassalie graag?

• Volle zon op een warme, beschutte plek, bijvoorbeeld tegen een zuidmuur.
• Losse, humusrijke, goed doorlatende grond: zand of leem, zuur tot neutraal.
• Normaal vochtig: laat de grond in de zomer niet uitdrogen, maar vermijd natte voeten.
• Reken op 50–60 cm tussen de planten; in een pot minstens 30 cm doorsnee.
• Zet hem niet op een winderige plek: de stengels breken makkelijk.

Licht

Zon

Grondsoort

Zand of leem

Zuurtegraad

Zuur of neutraal

Vocht

Normaal

Grootte

1 m hoog, 0,6 m breed

Winterhard

Matig winterhard (tot -3 °C): bescherm hem in strenge winters

Mooi samen met

• Dahlia: Bloeit in dezelfde periode en deelt de warmte- en zonbehoefte.
• Herfstaster: Paarsblauwe bloemen contrasteren mooi met het felle rood.
• Rudbeckia: Gele bloemen die in dezelfde late zomer en herfst bloeien.
• Siergrassen: Pluimen en fijn blad geven rust naast de felrode bloemen.

Hoe en wanneer plant je een ananassalie?

Planten in mei–juni.

1. Plant pas na de ijsheiligen, in mei–juni, als er geen nachtvorst meer komt.
2. Graaf een plantgat dat twee keer zo breed is als de kluit en meng er een paar scheppen compost door.
3. Zet de plant even diep als in de pot, op 50–60 cm van de volgende, en druk de grond aan.
4. In een pot: gebruik een pot van minstens 30 cm met gaten in de bodem en een luchtige potgrond.
5. Geef meteen water en leg een laag mulch van compost of schors rond de voet.

Verzorgen

Water

Houd de grond in de zomer gelijkmatig vochtig; een plant in een pot kan bij warm weer dagelijks water nodig hebben.

Bemesten

Van juni tot augustus elke 3–4 weken een vloeibare meststof of organische mest. Later niet meer: dan komt de bloei trager op gang.

Toppen uitknijpen

Knijp tot half juli de toppen van de scheuten uit: zo wordt de plant dichter en breekt hij minder.

Steun

Op een winderige plek een stok of ring plaatsen als de takken zwaar worden.

Oogsten

Pluk blad en bloemen vers voor drankjes, fruitsalades en als versiering.

Tip: Het blad ruikt naar ananas en de felrode bloemen verschijnen pas in de herfst. Hij is niet winterhard: overwinter hem vorstvrij of neem in de zomer stekken.

Wanneer snoei je een ananassalie?

Snoeimaanden: april en juni.

Wanneer: In april, als de nieuwe scheuten aan de voet verschijnen. Tot half juli kun je de toppen uitknijpen.

Hoe:

• Snoei in april de overwinterde plant terug tot 15–20 cm boven de grond, net boven gezonde knoppen.
• Knijp in juni–juli de toppen van jonge scheuten uit, voor een bossige groei.
• Verwijder dode of zwakke takken helemaal aan de voet.
• Haal in oktober, voor je hem binnenzet, de bloeiende toppen weg of snoei hem tot de helft terug.

Let op: Knijp niet meer na half juli: hij bloeit aan de uiteinden van de scheuten en zou dan nog later of niet bloeien.

Snoeien: wanneer en hoe · Snoeikalender en basisregels

Vermeerderen

Stekken

In juli–augustus: stekken van 10 cm van niet-bloeiende toppen, onderste bladeren weg, in water of vochtige potgrond. Na 2–3 weken wortels; vorstvrij overwinteren.

Stekken in het voorjaar

In maart–april van de overwinterde plant: stek jonge scheuten van 8–10 cm en laat ze wortelen op een warme, lichte plek.

Hoe komt een ananassalie de winter door?

Winterhard tot −3 °C: beschermen in strenge winters.

• Niet winterhard: hij verdraagt een lichte nachtvorst van tot ongeveer −3 °C, maar in de meeste Belgische winters sterft hij af.
• Haal pot of plant vóór de eerste strenge vorst (oktober) naar binnen, op een lichte, koele plek van 5–10 °C.
• Geef weinig water en bemest niet; knip dode bladeren weg.
• Neem in de zomer vooraf een paar stekken als zekerheid.

Ziektes en plagen

• Witte vlieg: Kleine witte vliegjes onder het blad, vooral binnen. Gele vangbladen en regelmatig afspoelen helpen.
• Spint: Fijne webjes en vale bladeren bij droge, warme omstandigheden. Regelmatig besproeien en afspoelen met water.
• Late of geen bloei: De bloei komt laat op gang. Zet hem op een warme, beschutte plek en haal hem binnen voor de vorst.
• Slakken: Jonge planten worden na het planten aangevreten. Verzamel de slakken en bescherm de plant tot hij groter is.

Het jaar rond

• Maart: Stekken nemen van de overwinterde plant. Lichter zetten.
• April: Terugsnoeien tot 15–20 cm boven de grond. Verpotten.
• Mei: Na de ijsheiligen buiten zetten of planten.
• Juni: Toppen uitknijpen. Beginnen met bemesten.
• Juli: Water geven. Laatste keer toppen uitknijpen. Stekken nemen.
• Augustus: Water geven. Stekken nemen voor de winter.
• September: Bloei begint. Blad en bloemen plukken.
• Oktober: Bloei. Binnenhalen vóór de eerste strenge vorst.
• November: Binnen op een lichte, koele plek. Weinig water geven.

Eetbaar en bruikbaar

Bloemen (september–november)

De vuurrode buisbloempjes verschijnen pas laat, van september tot de eerste vorst. Ze zijn zoet (vol nectar) en mooi op desserts, salade en in drankjes.

Blad (juni–oktober)

Pluk de zachte blaadjes van juni tot oktober; als je eraan wrijft, ruiken ze sterk naar ananas. Ze smaken milder dan keukensalie: lekker in fruitsalade, ijsthee, limonade, bij kip of in een cocktail.

Bewaring

Vers een paar dagen in de koelkast. Gedroogd verliest het blad veel van zijn ananasgeur: maak liever siroop of vries het fijngehakt in. Ananassalie is niet winterhard: neem een stekje of de plant binnen voor de vorst.

Let op: Ananassalie is in gewone hoeveelheden als kruid of thee veilig. Drink tijdens de zwangerschap geen grote hoeveelheden saliethee. Gebruik enkel planten zonder sproeimiddelen: laat planten uit het tuincentrum eerst een paar weken uitgroeien.

Eten en gebruiken doe je op eigen risico: zie de gebruiksvoorwaarden.

Recepten

• Ananassaliesiroop (Siroop · ± 500 ml · 15 min + 2 uur trekken)
• Herfstfruitsalade met ananassalie (Gerecht · 4 personen · 15 min)

Goed voor dieren

Bijen

Nectar en stuifmeel voor honingbijen en wilde bijen.

Wist je dat?

• De plant heette vroeger Salvia rutilans.
• In zijn thuisland Mexico en Guatemala worden de rode, buisvormige bloemen door kolibries bezocht.
• Zowel het blad als de bloemen zijn eetbaar; de bloemen smaken zoet.