Pimpernel (Sanguisorba menziesii)

Foto: Jessica Pfund, CC0 · bron

Vaste plant · Rosaceae

Pimpernel

Sanguisorba menziesii

In andere talen: Sanguisorbe de Menzies (Français) · Menzies' burnet (English)

Sanguisorba menziesii komt uit het noordwesten van Noord-Amerika en is genoemd naar de Schotse botanicus Archibald Menzies. Boven een pol blauwgroen, geveerd blad verschijnen vanaf mei dikke, wijnrode aren op stengels van ongeveer 70 cm hoog. Hij bloeit vroeger dan veel andere pimpernellen, van mei tot juli. De bloemen hebben geen echte kroonbladeren: de kleur komt van de kelkbladeren en de meeldraden. Het is een compacte, sierlijke soort voor een vochtige border, bij een vijver of in een natuurlijke beplanting.

  • Licht

    Zon of halfschaduw

    liefst wat zon

  • Vocht

    Normaal tot nat

    mag niet uitdrogen

  • Grond

    Leem, klei of veen

    zuur tot neutraal

  • Winterhard

    Volledig winterhard

    tot -25 °C

  • Grootte

    0,7 m

    hoog, 0,5 m breed

  • Bloei

    mei–juli

Feiten op een rij
Snoeimaandenmaart en juli
Hoogte0,7 m
Inheems in BelgiëNee, aangeplant
Goed voor bijen, vlinders en vogelsJa, voor bijen
Giftig voor mens en huisdierNiet als giftig bekend
Bloeimei–juli

Herkennen

Hoe herken je een pimpernel?

Groeivorm
Compacte pol van ongeveer 70 cm hoog en 50 cm breed, met rechtopstaande bloemstengels.
Blad
Geveerd, met afgeronde, getande deelblaadjes in een blauwgroene kleur.
Bloem
Dikke, wijnrode aren van mei tot juli. Elke aar bestaat uit tientallen piepkleine bloemetjes.
Wortels
Wortelstok waarmee de pol langzaam breder wordt. Goed te delen in het voorjaar of de herfst.

Bloei: mei–juli · Planten: maart–mei en september–oktober · Snoeien: maart en juli

In je tuin

Waarom in je tuin?

  • Bloeit al van mei tot juli met donkere, wijnrode aren, vroeg voor een pimpernel.
  • Compact (ongeveer 70 cm hoog en 50 cm breed), dus ook geschikt voor kleinere borders.
  • Het blauwgroene, geveerde blad is mooi voor, tijdens en na de bloei.
  • Bijen bezoeken de bloemen.
  • Winterhard tot −25 °C en weinig onderhoud.

Waar staat een pimpernel graag?

  • Volle zon tot halfschaduw; in volle zon heeft hij meer water nodig.
  • Vochtige tot natte, humusrijke grond: leem, klei of veen, zuur tot neutraal.
  • Houd de grond in de zomer vochtig; hij verdraagt droogte slecht.
  • Reken op 40–50 cm per plant. Een beschutte plek houdt de stengels recht.
Licht
Zon en halfschaduw
Grondsoort
Leem, klei of veen
Zuurtegraad
Zuur of neutraal
Vocht
Normaal of nat
Grootte
0,7 m hoog, 0,5 m breed
Winterhard
Winterhard (tot -25 °C)

Mooi samen met

  • Siberische iris: Bloeit rond dezelfde tijd en houdt van dezelfde vochtige grond.
  • Vrouwenmantel: Een zachte, groen-gele rand vooraan in de border.
  • Beemdooievaarsbek: Blauwe bloemen die mooi contrasteren met de wijnrode aren.
  • Pijpenstrootje: Een luchtig siergras dat de aren omlijst.

Onderhoud

Hoe en wanneer plant je een pimpernel?

Planten in maart–mei en september–oktober.

  1. Plant in maart–mei of in september–oktober, als de grond niet bevroren is.
  2. Graaf een plantgat twee keer zo breed als de kluit en meng er compost of bladaarde door.
  3. Zet de plant even diep als in de pot en druk de grond aan.
  4. Houd 40–50 cm tussen de planten.
  5. Geef meteen een flinke gieter water en houd de grond het eerste jaar vochtig.
  6. Leg een laag mulch van compost rond de plant.

Verzorgen

Water
Houd de grond in de zomer vochtig. Geef bij droogte ruim water aan de voet.
Bemesten
Een laag compost in het voorjaar volstaat. Te veel stikstof geeft slap blad en minder bloei.
Mulchen
Een laag compost of bladaarde in april houdt de grond koel en vochtig.
Uitgebloeide aren
Knip ze in juli af tot op het blad: dat ziet er netter uit en het blauwgroene blad blijft mooi.
Steun
Door zijn compacte formaat is steun meestal niet nodig. Op een winderige plek helpen stevige buren.

Tip: Houd de grond in de zomer vochtig met een laag mulch en knip in juli de uitgebloeide aren af: dan blijft het blauwgroene blad netjes tot de herfst.

Wanneer snoei je een pimpernel?

Snoeimaanden: maart en juli.

Wanneer: In maart voor de nieuwe scheuten; in juli de uitgebloeide aren.

Hoe:

  • Knip in maart de dode stengels en het oude blad terug tot vlak boven de grond.
  • Knip in juli de uitgebloeide aren af tot op het blad.
  • Gebruik een scherpe schaar en ruim het snoeisel op.

Snoeien: wanneer en hoe · Snoeikalender en basisregels

Vermeerderen

Delen
In maart–april of september–oktober de pol met een spade in stukken steken, elk met wortels en scheuten, en meteen herplanten.
Zaaien
Het zaad kiemt het best na een koude periode: zaai in de herfst in een zaaibak en zet die buiten tot het voorjaar.

Hoe komt een pimpernel de winter door?

Winterhard tot −25 °C.

  • Winterhard tot ongeveer −25 °C: in Belgische winters is geen bescherming nodig.
  • Het blad sterft in de late herfst af; knip het in maart weg.
  • Geef pas geplante exemplaren in de herfst een laag bladeren of compost als extra bescherming.

Ziektes en plagen

  • Droogtestress: Bladranden worden bruin en de plant verlept. Geef ruim water en mulch de grond.
  • Meeldauw: Wit poeder op het blad in de late zomer, vooral bij droogte. Water aan de voet geven en aangetaste bladeren wegknippen.
  • Slakken: Ze vreten jonge scheuten in het voorjaar. Verzamel ze ’s avonds en bescherm de nieuwe scheuten.
  • Weinig bloei: Meestal te veel schaduw of te veel stikstof. Verplant naar meer licht en geef minder voeding.

Het jaar rond

  • Maart: Dode stengels en oud blad terugknippen. Compost geven. Planten of delen.
  • April: Planten of delen. Mulch aanbrengen.
  • Mei: Begin van de bloei. Planten. Letten op slakken.
  • Juni: Bloei. Water geven bij droogte.
  • Juli: Einde van de bloei. Uitgebloeide aren afknippen.
  • Augustus: Water geven bij droogte; de grond vochtig houden.
  • September: Planten of delen.
  • Oktober: Planten of delen.
  • November: Blad verdwijnt. Rust.

Gebruiken

Goed voor dieren

Bijen
Nectar en stuifmeel voor honingbijen en wilde bijen.

Jij en deze soort

Wist je dat?

  • De soort is genoemd naar Archibald Menzies, een Schotse arts en plantenverzamelaar die in de 18e eeuw het noordwesten van Noord-Amerika bezocht. Ook de douglasspar (Pseudotsuga menziesii) draagt zijn naam.
  • Elke aar bestaat uit tientallen piepkleine bloemetjes zonder kroonbladeren.

Tuinplanten · Alle soorten

Laden…