Steenbreek

Hoe herken je een steenbreek?

Groeivorm

Compacte pol van ongeveer 30 cm hoog en breed.

Blad

Glanzend, rond tot nierachtig, gelobd met een getande rand, op lange bladstelen.

Bloem

Losse pluimen van witte of roze sterretjes met vijf kroonbladeren: de twee onderste zijn veel langer dan de andere. Van september tot november.

Wortels

Korte wortelstok met vezelige wortels; vraagt humusrijke, vochtige grond.

Bloei: september–november · Planten: maart–mei en september · Snoeien: maart

Waarom in je tuin?

• Bloeit van september tot november, als de meeste schaduwplanten al zijn uitgebloeid.
• Glanzend, sierlijk blad dat het hele seizoen mooi blijft.
• Compacte pol van ongeveer 30 cm: ideaal voor kleine schaduwborders en bij de voet van struiken.
• De late bloemen zijn een voedselbron voor bijen.
• Voldoende winterhard voor Belgische tuinen (tot ongeveer −20 °C).

Waar staat een steenbreek graag?

• Halfschaduw tot schaduw; beschut tegen koude wind en vroege nachtvorst.
• Humusrijke, vochthoudende grond: leem of klei, zuur tot neutraal.
• Normaal vochtig; laat hem in de zomer niet uitdrogen.
• Reken op 30 cm per plant.

Licht

Halfschaduw en schaduw

Grondsoort

Leem of klei

Zuurtegraad

Zuur of neutraal

Vocht

Normaal

Grootte

0,3 m hoog, 0,3 m breed

Winterhard

Winterhard (tot -20 °C)

Mooi samen met

• Herfstcyclaam: Bloeit in dezelfde herfstschaduw; kleine bloemen op lage bladeren.
• Japanse anemoon: Late bloeier die dezelfde halfschaduw verdraagt.
• Varens: Een frisse, groene schaduwbeplanting.
• Hosta: Groot blad dat contrasteert met de kleine sterretjes.

Hoe en wanneer plant je een steenbreek?

Planten in maart–mei en september.

1. Plant in maart–mei of in september, als de grond niet bevroren of drassig is.
2. Meng een paar scheppen compost of bladaarde door de grond van het plantgat.
3. Zet de plant even diep als in de pot, met de kroon op grondniveau.
4. Houd 30 cm tussen de planten.
5. Geef meteen een flinke gieter water en houd de grond het eerste jaar vochtig.
6. Leg een laag bladcompost rond de plant als mulch.

Verzorgen

Water

Houd de grond vochtig; geef in droge zomers ruim water aan de voet.

Bemesten

Een laag compost in het voorjaar volstaat.

Mulchen

Een laag bladcompost in het voorjaar houdt de grond vochtig; in november een extra laag tegen vorst.

Slakken

Bescherm de jonge bladeren in het voorjaar; slakken zijn gek op de zachte scheuten.

Opruimen

Verwijder in maart verdroogde bladeren en uitgebloeide bloemstengels.

Tip: Plant hem op een beschutte schaduwplek met humusrijke grond: de late bloemen kleuren de herfst. Bescherm hem in het voorjaar tegen slakken.

Wanneer snoei je een steenbreek?

Snoeimaanden: maart.

Wanneer: In maart, voor de nieuwe bladeren uitlopen.

Hoe:

• Hij wordt nauwelijks gesnoeid: knip alleen dode bladeren en uitgebloeide bloemstengels weg.
• Knip niet in gezond groen blad; dat is de bladpracht van de plant.
• Gebruik een scherpe schaar en ruim het snoeisel op.

Snoeien: wanneer en hoe · Snoeikalender en basisregels

Vermeerderen

Delen

In maart–april de pol met een spade in stukken delen, elk met wortels en scheuten, en meteen herplanten.

Zaaien

In het voorjaar het fijne zaad oppervlakkig uitstrooien en nauwelijks bedekken; de grond vochtig houden.

Hoe komt een steenbreek de winter door?

Winterhard tot −20 °C.

• Winterhard tot ongeveer −20 °C: in Belgische winters is lichte bescherming genoeg.
• Leg in november een laag bladeren of compost over de pol. Bij strenge vorst kan het blad verschrompelen; hij loopt in het voorjaar weer uit.
• In een pot: zet hem tegen een muur of in een vorstvrije, lichte ruimte bij strenge vorst.

Ziektes en plagen

• Slakken: Ze vreten jonge bladeren in het voorjaar. Verzamel ze ’s avonds en bescherm de planten.
• Taxuskever: De larven vreten de wortels: de plant verwelkt en laat los. Biologische aaltjes in de grond helpen.
• Vorstschade aan de bloemen: Late bloemen kunnen bevriezen in een koude novembernacht. Kies een beschutte plek.
• Droogte: Bladranden worden bruin. Geef ruim water en mulch de grond.

Het jaar rond

• Maart: Dode bladeren en uitgebloeide stengels wegknippen. Planten of delen.
• April: Planten of delen. Letten op slakken.
• Mei: Planten. Mulch aanbrengen. Letten op slakken.
• Juni: Water geven bij droogte.
• Juli: Water geven bij droogte.
• Augustus: Grond vochtig houden; de bloemknoppen vormen zich.
• September: Begin van de bloei. Planten.
• Oktober: Volle bloei.
• November: Laatste bloei. Beschermlaag van bladeren of compost.
• December: Rust.

Goed voor dieren

Bijen

Nectar en stuifmeel voor honingbijen en wilde bijen.

Wist je dat?

• Robert Fortune (1812–1880) verzamelde planten in China en Japan en bracht onder meer theeplanten van China naar India.
• De bloemen zijn asymmetrisch: de twee onderste kroonbladeren zijn veel langer dan de drie bovenste.