Foto: Kor!An (Андрей Корзун), CC BY-SA 3.0 · bron
Vaste plant · Caryophyllaceae
Brandende liefde
Silene chalcedonica
In andere talen: Croix de Jérusalem (Français) · Maltese cross (English)
Brandende liefde komt oorspronkelijk uit Rusland en Siberië en groeit al eeuwen in Europese tuinen. Vroeger heette de plant Lychnis chalcedonica. Uit een pol met ruwharige, stengelomvattende bladeren rijzen stevige stengels van ongeveer 90 cm hoog, met bovenaan dichte, platte schermen van tientallen vuurrode bloemetjes. Elke bloem heeft vijf diep ingesneden kroonbladen die samen een kruisje vormen, wat de plant de naam Maltezer kruis opleverde. Ze bloeit van juni tot augustus, trekt bijen en vlinders aan en is een sterke snijbloem. Er bestaat ook een witte vorm, ‘Alba’.
Licht
Volle zon
warm en licht
Vocht
Normaal
geen natte voeten
Grond
Zand, leem of klei
elke zuurtegraad
Winterhard
Volledig winterhard
tot -30 °C
Grootte
0,9 m
hoog, 0,4 m breed
Bloei
juni–augustus
| Snoeimaanden | maart en augustus |
|---|---|
| Hoogte | 0,9 m |
| Inheems in België | Nee, aangeplant |
| Goed voor bijen, vlinders en vogels | Ja, voor bijen en vlinders |
| Giftig voor mens en huisdier | Niet als giftig bekend |
| Bloei | juni–augustus |
Herkennen
Hoe herken je een brandende liefde?
- Groeivorm
- Rechtopgaande pol van ongeveer 90 cm hoog en 40 cm breed, met stevige, onvertakte stengels die in de winter afsterven.
- Blad
- Tegenoverstaand, eirond tot lancetvormig, 5–10 cm, ruwharig en middelgroen; de bladeren omvatten de stengel zonder steel.
- Bloem
- Dichte, platte schermen van 5–10 cm met tientallen vuurrode bloemetjes; elke bloem heeft vijf diep ingesneden kroonbladen. Bloei van juni tot augustus.
- Kleur
- Fel vermiljoen tot scharlaken; er bestaan ook witte (‘Alba’) en roze vormen.
- Wortels
- Vezelig, met een stevige wortelkroon die in de loop der jaren een bredere pol vormt.
Bloei: juni–augustus · Zaaien: maart–april · Planten: maart–mei en september–oktober · Snoeien: maart en augustus
In je tuin
Waarom in je tuin?
- Felle, vuurrode kleur in de zomerborder, van juni tot augustus.
- Bijen en vlinders bezoeken de nectarrijke bloemen.
- Goede snijbloem: de schermen houden het goed in een vaas.
- Volledig winterhard en krachtig: de pol wordt met de jaren groter.
- Makkelijk te zaaien en te delen, zodat je er gemakkelijk meer van hebt.
Waar staat een brandende liefde graag?
- Volle zon of lichte halfschaduw; in volle zon heeft de plant bij droogte extra water nodig.
- Gewone tuingrond, zand, leem of klei: verdraagt zuur tot kalkrijk. Een vochthoudende, humusrijke grond is ideaal.
- Normaal vochtig: laat de grond in de zomer niet helemaal uitdrogen, maar vermijd natte winters.
- Beschut tegen harde wind, want de hoge stengels kunnen omvallen.
- Reken op 35–45 cm tussen de planten; zet er 3–5 samen voor meer effect.
- Licht
- Zon
- Grondsoort
- Zand, leem of klei
- Zuurtegraad
- Niet kieskeurig
- Vocht
- Normaal
- Grootte
- 0,9 m hoog, 0,4 m breed
- Winterhard
- Winterhard (tot -30 °C)
Mooi samen met
- Salie: Blauwpaarse aren in dezelfde maanden geven een krachtig contrast met het rood.
- Klokjesbloem: Blauwe of witte klokjes aan de voet van de rode schermen.
- Margriet: Witte bloemen met gele hartjes om het vuurrood te verzachten.
- Siergrassen: Luchtige pluimen die het fel gekleurde geheel losser maken.
Onderhoud
Hoe en wanneer plant je een brandende liefde?
Planten in maart–mei en september–oktober.
- Plant in maart–mei of in september–oktober, als de grond niet bevroren of drassig is.
- Werk een paar scheppen compost door de planteerde en maak zware klei lichter met wat zand.
- Zet de plant even diep als in de pot, met de wortelkroon op grondhoogte.
- Plant op 35–45 cm van elkaar en geef meteen een flinke gieter water.
- Leg een laag compost of bladcompost rond de pol, maar houd de kroon zelf vrij.
Verzorgen
- Water
- Geef bij langdurige droogte water aan de voet. Een uitgedroogde pol bloeit slecht en is gevoeliger voor meeldauw.
- Bemesten
- In maart een schep compost of organische mest; niet te rijk bemesten, anders worden de stengels lang en slap.
- Mulchen
- Een laag compost in het voorjaar houdt de grond vochtig en onkruidvrij.
- Steun
- Zet in een winderige tuin een steunring of takken bij het uitlopen, zodat de stengels rechtop blijven.
- Uitgebloeide bloemen
- Knip de schermen weg als ze verflensd zijn: dat verlengt de bloei en voorkomt overvloedig uitzaaien.
- Delen
- Verdeel de pol om de 3–4 jaar in het voorjaar of najaar, om hem te verjongen.
Tip: Geef in een winderige tuin op tijd steun en knip uitgebloeide schermen weg: de bloei duurt langer en de plant zaait zich minder uit.
Wanneer snoei je een brandende liefde?
Snoeimaanden: maart en augustus.
Wanneer: In juli–augustus de uitgebloeide schermen wegknippen, en in maart de oude stengels afknippen.
Hoe:
- Knip uitgebloeide schermen af tot net boven een zijscheut of het blad eronder.
- Knip in maart alle oude, dode stengels af tot vlak boven de grond.
- Laat geen zaaddozen staan als je niet wilt dat de plant uitzaait.
- Knip voor een boeket stengels als de onderste bloemen van het scherm open zijn.
Vermeerderen
- Zaaien
- In maart–april binnen zaaien in zaaigrond bij 15–20 °C, het zaad dun bedekken. Het kiemt binnen enkele weken; prik uit en plant na half mei buiten. Bloei in het eerste of tweede jaar.
- Delen
- In het voorjaar of in september de pol uitgraven en in stukken met wortels en scheuten verdelen; meteen herplanten.
- Basale stekken
- In het voorjaar jonge scheuten van 5–8 cm aan de voet afsnijden en in vochtige stekgrond zetten.
Hoe komt een brandende liefde de winter door?
Winterhard tot −30 °C.
- Volledig winterhard, tot ongeveer −30 °C: in België is geen bescherming nodig.
- De stengels sterven af; laat ze staan tot maart of knip ze in het najaar af.
- Het enige risico is natte, zware grond in de winter: zorg voor goede afwatering.
Ziektes en plagen
- Slakken: Eten in het voorjaar de jonge scheuten. Verzamel ze ’s avonds of leg een plank neer om ze te vangen.
- Bladluis: Op de jonge scheuten en bloemknoppen. Spuit ze af met water of laat lieveheersbeestjes hun werk doen.
- Meeldauw: Wit poeder op het blad, vooral bij droogte. Water geven, ruimte laten en aangetast blad wegknippen.
- Omvallende stengels: Bij harde wind of te voedselrijke grond. Zet steun en bemest matig.
Het jaar rond
- Maart: Zaaien binnen bij 15–20 °C. Oude stengels afknippen. Planten of delen.
- April: Zaaien binnen. Planten. Op slakken letten.
- Mei: Zaailingen uitplanten. Steun plaatsen.
- Juni: Begin van de bloei. Water geven bij droogte.
- Juli: Volle bloei. Snijbloemen. Verflensde schermen wegknippen.
- Augustus: Laatste bloei. Uitgebloeide schermen wegknippen.
- September: Planten of delen.
- Oktober: Planten. Stengels laten staan tot maart of afknippen.
- December: Rust.
Gebruiken
Goed voor dieren
- Bijen
- Nectar en stuifmeel voor honingbijen en wilde bijen.
- Vlinders
- Nectar voor dagvlinders.
Jij en deze soort
Wist je dat?
- De soortnaam chalcedonica verwijst naar Chalcedon, een oude stad aan de Bosporus bij het huidige Istanbul.
- De bloem heeft vijf diep ingesneden kroonbladen die samen een kruis lijken te vormen, vandaar de namen Maltezer kruis en croix de Jérusalem.
- De plant wordt al eeuwen in Europese tuinen gekweekt en was lange tijd een vaste waarde van boerentuinen.