Incarnaatklaver

Hoe herken je een incarnaatklaver?

Groeivorm

Eenjarige, rechtopstaande klaver van 30–50 cm hoog en 20 cm breed, met behaarde stengels.

Blad

Drietallig, met brede, ronde tot omgekeerd eironde, zacht behaarde blaadjes.

Bloem

Langwerpige, kegelvormige aren van enkele centimeters, karmijnrood, van mei tot juli.

Wortels

Penwortel met wortelknolletjes waarin bacteriën stikstof uit de lucht binden.

Zaad

Klein; het wordt in de kelk van de uitgebloeide aar gevormd en zaait zich makkelijk uit.

Bloei: mei–juli · Zaaien: maart–april en augustus–september

Waarom in je tuin?

• Prachtige groenbemester: de wortels leggen stikstof vast en verbeteren de bodemstructuur.
• De karmijnrode bloemaren zijn een feest voor hommels en bijen van mei tot juli.
• Houdt de grond in de winter bedekt, tegen uitspoeling en onkruid.
• Sierlijk in een bloemenweide of op een tijdelijk braakliggend stuk.
• Goedkoop en makkelijk te zaaien, ook op verse, lichte grond.

Waar staat een incarnaatklaver graag?

• Volle zon; in halfschaduw bloeit hij minder, dus kies een open, zonnige plek.
• Goed doorlatende zand- of leemgrond, zuur tot neutraal (ongeveer pH 5,5–7).
• Zware, natte kleigrond is niet ideaal: de planten gaan er in natte winters makkelijk rotten.
• Als groenbemester zaai je hem breedwerpig; in een bloemenweide gerust in een zaaimengsel.

Licht

Zon

Grondsoort

Zand, leem of klei

Zuurtegraad

Zuur of neutraal

Vocht

Normaal

Grootte

0,4 m hoog, 0,2 m breed

Winterhard

Verdraagt lichte vorst (tot -10 °C)

Mooi samen met

• Facelia: Een goede partner als groenbemester en een grote bijenmagneet.
• Winterrogge: In een mengsel houdt rogge de grond vast en de klaver levert stikstof.
• Korenbloem: Blauwe bloemen contrasteren mooi met het karmijnrood van de klaver in een bloemenweide.
• Klaproos: Rode klaprozen en karmijnrode klaver geven een warm, wei-achtig beeld.
• Gele mosterd: Een snelle groenbemester die in een mengsel vroeg de grond bedekt.

Hoe en wanneer plant je een incarnaatklaver?

1. Zaai in maart–april voor bloei vanaf juni, of in augustus–september als winterbedekking.
2. Maak de grond onkruidvrij en hark hem fijn en vlak; klaverzaad kiemt het best op een fijne, vaste zaaibedding.
3. Zaai breedwerpig, ongeveer 3–4 g per m², gelijkmatig verdeeld.
4. Hark het zaad ondiep in (hoogstens 1 cm) en druk de grond aan met de rug van de hark of een rol.
5. Geef water als het een paar dagen niet regent; het zaad kiemt binnen 1–2 weken.
6. Netten of een vogelverschrikker beschermen het zaad en jonge plantjes tegen duiven.

Verzorgen

Water

Alleen bij langdurige droogte tot de planten goed staan; daarna redt hij zich.

Bemesten

Niet nodig: hij legt zelf stikstof vast. Te veel stikstof maakt de wortelknolletjes minder actief.

Maaien

Maai of knip de planten in de volle bloei, vóór het zaad rijpt. De plantendelen laat je als mulch liggen of steek je ondiep onder.

Opvolgteelt

Wacht 2–4 weken na het maaien voor je zaait of plant: de groene massa moet eerst verteren.

Onkruid

In het voorjaar plukken of schoffelen tot de klaver de grond bedekt.

Tip: Zaai in augustus–september na de oogst: dan bedekt hij de grond in de winter en bloeit hij in mei. Maai in de volle bloei, voor het zaad rijpt, en laat het maaisel als mulch liggen.

Wanneer snoei je een incarnaatklaver?

Wanneer: Hij wordt niet gesnoeid, maar als groenbemester maai je hem in de volle bloei, in juni–juli.

Hoe:

• Maai of knip de planten vlak boven de grond af zodra de eerste aren openstaan.
• Laat het afgemaaide materiaal als mulch liggen, of steek het ondiep onder in de grond.
• Laat de wortels in de grond: ze verteren en verbeteren de bodemstructuur.
• Wil je zaad laten vormen voor volgend jaar, maai dan pas als de aren bruin zijn.

Snoeikalender en basisregels

Vermeerderen

Zaaien

In maart–april of augustus–september rechtstreeks ter plaatse. Hark het zaad ondiep in en druk aan; het kiemt binnen 1–2 weken.

Eigen zaad

Laat enkele planten uitbloeien en de aren bruin worden. Knip ze af, droog ze en wrijf het zaad los; bewaar het droog tot de volgende zaaitijd.

Hoe komt een incarnaatklaver de winter door?

Winterhard tot −10 °C: beschermen in strenge winters.

• Hij is matig winterhard, tot ongeveer −10 °C: in strenge winters kunnen herfstgezaaide planten uitvriezen.
• Zaai in augustus–september zodat de plantjes vóór de winter goed ontwikkeld zijn, maar niet te groot.
• Vorstschade? Zaai in maart–april gewoon opnieuw.

Ziektes en plagen

• Slakken: Jonge zaailingen worden snel opgegeten, vooral in vochtige najaren. Strooi slakkenkorrels op basis van ijzerfosfaat of zaai wat dichter.
• Klaverrot: Witte schimmel (Sclerotinia) op planten die na een zachte, natte winter wegrotten. Zaai niet te vaak klaver op dezelfde plek en wissel af met andere gewassen.
• Vogels: Duiven en mussen pikken zaad en kiemplantjes. Bedek het zaaibed met net of vlaggetjes.
• Slechte opkomst: Het zaad ligt te diep of in te droge, klonterige grond. Hark het zaaibed fijn, zaai ondiep en druk aan.
• Onkruid: Houd het jonge bed eerst vrij van onkruid; later onderdrukt de klaver het zelf.

Het jaar rond

• Maart: Zaaien als de grond bewerkbaar is.
• April: Zaaien afmaken. Water geven bij droogte.
• Mei: Bloei begint, bijen komen. Bed in de gaten houden.
• Juni: Volle bloei. Naar wens maaien als groenbemester.
• Juli: Laatste bloei. Maaien vóór de zaadzetting en als mulch laten liggen.
• Augustus: Opnieuw zaaien op vrijgekomen bedden voor winterbedekking.
• September: Laatste zaaitijd. Zaad en jonge plantjes tegen vogels beschermen.
• Oktober: Plantjes groeien nog door; niets doen.
• November: Hij houdt de grond bedekt in de winter.
• December: Rust; bij strenge vorst blijft de grond bedekt.

Goed voor dieren

Bijen

Nectar en stuifmeel voor honingbijen en wilde bijen.

Vlinders

Nectar voor dagvlinders.

Wist je dat?

• De soortnaam incarnatum is Latijn voor ‘vleeskleurig’, al zijn de bloemen karmijnrood.
• Klavers leven samen met bacteriën in knolletjes aan hun wortels, die stikstof uit de lucht omzetten in een vorm die planten kunnen opnemen.
• In Engelstalige landen heet hij ook wel Italian clover of French clover.