Palmlelie

Hoe herken je een palmlelie?

Groeivorm

Stamloze bladrozet van 60–75 cm hoog; met de jaren vormt hij een pol van meerdere rozetten, ongeveer 1 m breed.

Blad

Lancetvormig, 30–75 cm lang, stijf en blauwgroen tot donkergroen, met een scherpe punt en krullende witte draadjes langs de rand.

Bloem

Knikkende, klokvormige bloemen van ongeveer 5 cm aan een vertakte stengel die hoog boven het blad uitsteekt, in juli–augustus.

Kleur

Roomwit; bij ‘Color Guard’ en ‘Bright Edge’ is ook het blad deels geel.

Wortels

Dik en vlezig, met korte ondergrondse uitlopers waaruit nieuwe rozetten groeien.

Bloei: juli–augustus · Planten: april–mei · Snoeien: april en september

Waarom in je tuin?

• Groenblijvend en architecturaal: het hele jaar een sterk accent in een grindtuin of border.
• Indrukwekkende pluimen roomwitte klokken in juli–augustus.
• Droogtebestendig en volledig winterhard op droge, doorlatende grond.
• Bijen bezoeken de bloemen.
• Bijna geen werk: geen snoei, geen mest en weinig water.

Waar staat een palmlelie graag?

• Volle zon: in de schaduw bloeit hij weinig of niet.
• Goed doorlatende grond: zand, grind of lichte leem; ook klei, als je er flink grind of grof zand door mengt.
• Droog: natte voeten in de winter zijn zijn grootste vijand.
• Houd afstand van paden en speelplekken: de bladpunten zijn scherp.
• Reken op ongeveer 1 m ruimte per plant.

Licht

Zon

Grondsoort

Zand, leem of klei

Zuurtegraad

Niet kieskeurig

Vocht

Droog

Grootte

1 m hoog, 1 m breed

Winterhard

Winterhard (tot -25 °C)

Mooi samen met

• Vedergras: Fijne, wuivende halmen als zacht contrast met het stijve blad.
• Kogeldistel: Blauwe bollen in de zomer en net zo droogtebestendig.
• Lavendel: Paars en zilvergrijs in dezelfde droge, zonnige grindtuin.
• Hemelsleutel: Brede, roze schermen in de nazomer, als de palmlelie uitgebloeid is.

Hoe en wanneer plant je een palmlelie?

Planten in april–mei.

1. Plant in april–mei, als de grond opgewarmd is.
2. Graaf een ruim plantgat en meng er op zware grond grind of grof zand door; plant op klei liefst wat verhoogd.
3. Zet de plant even diep als in de pot: het hart van de rozet moet boven de grond blijven.
4. Houd ongeveer 1 m tussen de planten.
5. Geef meteen water en de eerste weken af en toe bij droogte.
6. Een laag grind of split rond de voet houdt de hals droog en past mooi bij de plant.

Verzorgen

Water

Alleen de eerste weken na het planten. Daarna is extra water zelden nodig; in een pot geef je in de zomer af en toe water.

Bemesten

Niet nodig: hij groeit het best op arme grond.

Bloeistengel

Knip de bloeistengel na de bloei aan de voet af.

Dood blad

Trek of knip in het voorjaar droge, bruine bladeren onderaan de rozet weg.

In pot

Gebruik een terracotta pot met een gat en potgrond gemengd met veel grind. Zet de pot in de winter tegen een muur en uit de regen.

Tip: Meng op zware grond een flinke hoeveelheid grind door het plantgat en plant hem wat verhoogd: droge voeten in de winter zijn het geheim van een gezonde palmlelie.

Wanneer snoei je een palmlelie?

Snoeimaanden: april en september.

Wanneer: Snoeien is niet nodig. Knip in september de uitgebloeide bloeistengel af en haal in april dode bladeren weg.

Hoe:

• Knip de verdorde bloeistengel zo laag mogelijk af, met een scherpe snoeischaar of een zaagje.
• Trek of knip in april droge, bruine bladeren onderaan de rozet weg.
• Een rozet die gebloeid heeft, groeit niet meer en sterft langzaam af. Snijd hem weg zodra de jonge zijrozetten groot genoeg zijn.

Let op: Draag stevige handschoenen en werk voorzichtig: de bladpunten zijn scherp en prikken makkelijk, ook in je ogen.

Snoeien: wanneer en hoe · Snoeikalender en basisregels

Vermeerderen

Zijrozetten

In april–mei jonge rozetten met een stuk wortel van de moederplant afsteken en apart planten in doorlatende grond.

Wortelstekken

In de winter stukken dikke wortel van 5–8 cm in een pot met zanderige stekgrond leggen en licht afdekken. In het voorjaar groeien er nieuwe rozetten uit.

Hoe komt een palmlelie de winter door?

Winterhard tot −25 °C.

• Volledig winterhard tot ongeveer −25 °C, maar alleen op droge grond: winternatheid is gevaarlijker dan vorst.
• Bescherming is niet nodig; sneeuw op de rozet kan geen kwaad.
• In een pot: zet hem in de winter onder een afdak of tegen een muur, zodat de potgrond niet doornat wordt.

Ziektes en plagen

• Rot: Het hart van de rozet wordt bruin en zacht, vooral na een natte winter op zware grond. Plant op een doorlatende, wat verhoogde plek en haal aangetaste rozetten weg.
• Bladvlekken: Bruine of grijze vlekken op het blad bij nat weer. Knip aangetaste bladeren weg en zorg voor een luchtige plek.
• Geen bloei: Jonge planten bloeien pas na enkele jaren, en te veel schaduw remt de bloei. Geef hem volle zon en wat geduld.
• Afstervende rozet: Na de bloei sterft de rozet die gebloeid heeft langzaam af. Dat is normaal: de zijrozetten nemen het over.

Het jaar rond

• Januari: Wortelstekken nemen. In de volle grond niets doen.
• April: Planten. Droge, bruine bladeren weghalen.
• Mei: Planten. Zijrozetten afsteken.
• Juni: De bloeistengel groeit uit het hart.
• Juli: Bloei.
• Augustus: Bloei. Planten in een pot af en toe water geven.
• September: Uitgebloeide bloeistengel afknippen.
• November: Pot onder een afdak zetten, uit de winterregen.

Goed voor dieren

Bijen

Nectar en stuifmeel voor honingbijen en wilde bijen.

Wist je dat?

• In zijn thuisland wordt hij bestoven door kleine yuccamotten, die bij ons niet voorkomen. Daarom vormt hij hier zelden zaad.
• De krullende witte draadjes zijn vezels die loskomen van de bladrand; daaraan dankt hij de naam filamentosa.
• De Engelse naam Adam’s needle verwijst naar de scherpe bladpunt met de draadjes eraan, als een naald met draad.