Twee op een rij
Vogelkers of Amerikaanse vogelkers? Zo zie je het verschil
Prunus padus · Prunus serotina
Een vogelkers herken je aan het doffe, dunne blad zonder bruine haartjes en de lang hangende trossen bloemen in april–mei; een Amerikaanse vogelkers heeft glanzend, leerachtig blad met roestbruine haartjes langs de middennerf onderaan en bloeit later.
Draai een blad om en kijk langs de middennerf: een rij roestbruine haartjes betekent Amerikaanse vogelkers, de invasieve ‘bospest’. Zijn blad is bovendien glanzend en stevig, terwijl dat van de inheemse vogelkers dof en dun is.
| Vogelkers | Amerikaanse vogelkers | |
|---|---|---|
| Blad | Verspreid, elliptisch, 6–12 cm, dun en dof, fijn en scherp gezaagd; kliertjes bovenaan de bladsteel. | Verspreid, elliptisch, 5–12 cm, leerachtig en glanzend donkergroen, fijn gezaagd met ingebogen tandjes. Onderzijde langs de middennerf roestbruin behaard. |
| Bloei | Lang hangende trossen witte, sterk geurende bloemen in april–mei. | Trossen witte bloempjes in mei–juni. |
| Vrucht | Zwarte, bittere kersjes. | Zwarte kersjes in de late zomer. |
| Schors | Grijsbruin, ruikt onaangenaam bij beschadiging. | Donker, met horizontale lenticellen; ruikt naar bittere amandel. |
| Vorm en hoogte | Loofboom, 5–15 m | Loofboom, 10–20 m, vaak struikvormig |
| Standplaats | Zon of halfschaduw, elke tuingrond, vochtig tot nat | Zon of halfschaduw, zure grond, normaal |
| Inheems in België | Ja | Nee, een invasieve exoot |
| Goed voor bijen, vlinders en vogels | Ja, voor bijen, vlinders en vogels | Ja, voor bijen |
| Giftig voor mens en huisdier | Niet als giftig bekend | Ja, let op met kinderen en huisdieren |
| Snoeimaanden | Juni–augustus | Liever verwijderen dan snoeien |
Het beste kenmerk per seizoen
- Lente
- De vogelkers bloeit al in april–mei met lange, hangende trossen sterk geurende witte bloemen; de Amerikaanse vogelkers pas in mei–juni, met kortere trossen.
- Zomer
- Kijk naar de bladrand: fijn en scherp gezaagd bij de vogelkers, met ingebogen tandjes bij de Amerikaanse vogelkers. Bij beide rijpen in de zomer zwarte kersjes, die vogels graag eten.
- Herfst
- Het glanzende blad van de Amerikaanse vogelkers blijft lang aan de boom en kleurt dan geel tot oranjerood; de vogelkers is dan vaak al kaal.
- Winter
- Kras aan een twijg: beide ruiken onaangenaam, maar de Amerikaanse vogelkers ruikt naar bittere amandel. Zijn donkere schors heeft opvallende horizontale strepen; die van de vogelkers is grijsbruin.
Waar groeien ze?
De vogelkers is inheems maar in het wild zeldzaam: langs beken, in vochtige bossen en houtkanten. De Amerikaanse vogelkers werd in de 20e eeuw massaal aangeplant in dennenbossen op zandgrond en woekert nu vooral in de Kempen en op de Nederlandse zandgronden.
Welke kies je voor je tuin?
- Plant geen Amerikaanse vogelkers: het is een invasieve exoot die bossen overwoekert. Trek jonge zaailingen met wortel en al uit; zaag je een grotere boom af, dan loopt hij weer uit, dus ring hem of vraag raad aan je gemeente of een natuurvereniging.
- Kies in de plaats de inheemse vogelkers voor een vochtige tuin, of een lijsterbes, een meidoorn of een Gelderse roos: allemaal goed voor bijen en vogels. Pitten en blad van beide maken blauwzuur vrij en zijn giftig: laat verwelkt blad niet in een weide liggen.
Wist je dat? In Nederland kreeg de Amerikaanse vogelkers de bijnaam bospest: ooit geplant om de bosgrond te verbeteren en als brandgang, nu een van de lastigste invasieve bomen.
Verder lezen
- Fiche: Vogelkers
- Fiche: Amerikaanse vogelkers
- Vogelkers snoeien: wanneer en hoe
- Determinatietabel: de vraag waar ze uit elkaar gaan