Feijoa

Hoe herken je een feijoa?

Groeivorm

Dichte, ronde, groenblijvende struik van 2–3 m hoog en breed; in een pot kleiner.

Blad

Ovaal, leerachtig, 5–7 cm, tegenoverstaand; bovenaan grijsgroen, onderaan zilverwit viltig.

Bloem

3–4 cm, vier vlezige kroonblaadjes, buiten wit en binnen roze, met een kwast lange donkerrode meeldraden; in juni–juli.

Vrucht

Eivormig, groen, 4–7 cm, met een geurig, zoetzuur vruchtvlees en kleine eetbare zaadjes. Rijpt in oktober–november.

Geur

De rijpe vruchten geuren sterk en aromatisch, de bloemen nauwelijks.

Bloei: juni–juli · Oogst en vruchten: juni–juli en oktober–november · Planten: april–mei · Snoeien: april

Waarom in je tuin?

• Een groenblijvende struik met mooi zilvergrijs blad, het hele jaar door sierlijk.
• Exotische rood-witte bloemen in juni–juli, met zoete kroonblaadjes die je kunt eten.
• Na een warme zomer: aromatische vruchten in de late herfst.
• Bijen bezoeken de bloemen voor het stuifmeel.
• Winterharder dan de meeste exotische fruitstruiken en geschikt als groenblijvende haag in een beschutte tuin.

Waar staat een feijoa graag?

• Volle zon en zo warm mogelijk: tegen een zuid- of westmuur rijpen de vruchten het best.
• Doorlatende zand- of leemgrond, zuur tot neutraal; kalkrijke grond geeft gele bladeren.
• Normale, vochthoudende grond zonder natte voeten.
• Beschut tegen koude wind, zeker in de winter.
• Plant op 2–3 m van elkaar, of op 1 m als haag.

Licht

Zon

Grondsoort

Zand of leem

Zuurtegraad

Zuur of neutraal

Vocht

Normaal

Grootte

3 m hoog, 3 m breed

Winterhard

Matig winterhard (tot -12 °C): bescherm hem in strenge winters

Mooi samen met

• Olijf: Zilvergrijs blad en dezelfde voorkeur voor een warme, zonnige plek.
• Vijg: Nog een fruitboom voor de warme zuidmuur.
• Lavendel: Een grijsblauwe onderbeplanting die bijen lokt.
• Rozemarijn: Groenblijvend en mediterraan, voor dezelfde zonnige border.

Hoe en wanneer plant je een feijoa?

Planten in april–mei.

1. Plant in april of mei, zodat hij een hele zomer heeft om in te wortelen voor de winter.
2. Graaf een plantgat twee keer zo breed als de kluit en meng er compost door.
3. Zet de plant even diep als in de pot en druk de grond goed aan.
4. Plant voor een betere oogst twee verschillende rassen in elkaars buurt.
5. Geef meteen een flinke gieter water.
6. Leg een mulchlaag van compost of schors rond de voet.

Verzorgen

Water

Het eerste jaar regelmatig bij droogte. Ook later water geven tijdens bloei en vruchtzetting, anders vallen de jonge vruchtjes af.

Bemesten

In april compost of organische mest voor fruitstruiken. In een pot van mei tot augustus om de twee weken vloeibare mest.

Mulchen

Een mulchlaag houdt de grond vochtig in de zomer en beschermt de wortels in de winter.

Bestuiving

Met een penseeltje stuifmeel van bloem naar bloem brengen verbetert de vruchtzetting, zeker als er maar één plant staat.

Oogsten

Rijpe vruchten vallen vanzelf. Raap ze elke dag op en laat ze nog een paar dagen narijpen binnen.

Tip: Pluk de vruchten niet van de struik maar raap ze op als ze vanzelf vallen: dan zijn ze rijp. Halveer ze en lepel het vruchtvlees eruit.

Wanneer snoei je een feijoa?

Snoeimaanden: april.

Wanneer: Hij heeft weinig snoei nodig. Snoei in april, als de strenge vorst voorbij is.

Hoe:

• Knip bevroren en dode takken terug tot op gezond hout.
• Dun de struik licht uit door een paar oude takken aan de voet weg te nemen, zodat er licht in het midden komt.
• Een haag scheer je licht in april; scheren na de bloei kost je de vruchten.
• Laat de rest van de struik zijn natuurlijke vorm houden.

Let op: Hard snoeien kost bloemen en vruchten: snoei liever elk jaar een beetje dan om de paar jaar fors.

Snoeien: wanneer en hoe · Snoeikalender en basisregels

Vermeerderen

Zaad

Zaadjes uit een rijpe vrucht in het voorjaar binnen zaaien bij 20 °C. Ze kiemen vlot, maar zaailingen dragen pas na vier tot zes jaar en lijken niet altijd op de moederplant.

Halfrijpe stekken

In augustus–september stekken van 10–15 cm in vochtige stekgrond, onder plastic en met bodemwarmte. Ze wortelen traag en niet altijd.

Afleggen

Een lage tak in het voorjaar inkerven, in de grond vastpinnen en na een jaar loskoppelen.

Hoe komt een feijoa de winter door?

Winterhard tot −12 °C: beschermen in strenge winters.

• Winterhard tot ongeveer −12 °C. Op een beschutte plek doorstaat hij de meeste Belgische winters.
• Jonge planten en planten in een open, winderige tuin bescherm je bij strenge vorst met vliesdoek en een dikke mulchlaag.
• In een pot: zet hem bij vorst in een koude, lichte ruimte, zoals een onverwarmde serre. Geef weinig water.
• Een strenge winter kan blad doen bruinen of takken doen afsterven; knip ze in april weg, de struik loopt meestal opnieuw uit.

Ziektes en plagen

• Geen vruchten: De zomer was te kort of te koel, of er is geen tweede plant voor kruisbestuiving. Plant twee rassen, kies de warmste plek en help met een penseeltje.
• Vruchtval: Jonge vruchtjes vallen af bij droogte in de zomer. Geef regelmatig water en mulch.
• Vorstschade: Bruin blad en dode takpunten na een strenge winter. In april terugknippen tot op gezond hout.
• Schildluis: Bruine bultjes en kleverig blad, vooral bij potplanten die binnen overwinteren. Afvegen met een zachte borstel en zeepsop.

Het jaar rond

• Januari: Bij strenge vorst inpakken. Potplanten koel en licht.
• Maart: Bescherming weghalen bij zacht weer.
• April: Planten. Licht snoeien. Compost geven.
• Mei: Planten. Potplanten naar buiten.
• Juni: Bloei. Kroonblaadjes proeven. Met een penseeltje bestuiven.
• Juli: Bloei. Water geven bij droogte.
• Augustus: De vruchten zwellen. Water blijven geven.
• Oktober: Rijpe vruchten vallen: dagelijks oprapen.
• November: Laatste vruchten oogsten. Mulch aanbrengen.
• December: Potplanten vorstvrij zetten.

Eetbaar en bruikbaar

Bloemen (juni–juli)

De vlezige, roze-witte bloemblaadjes in juni en juli smaken zoet, wat naar kaneel en marshmallow. Pluk enkel de bloemblaadjes en laat het hart met de rode meeldraden staan, dan kan de bloem nog vrucht zetten.

Vruchten (oktober–november)

In België en Nederland rijpen de groene, eivormige vruchten pas in oktober–november, en enkel na een warme zomer en met twee planten voor de bestuiving. Ze zijn rijp als ze vanzelf vallen of loskomen bij een lichte draai. Snijd ze doormidden en lepel het geurige vruchtvlees eruit: het smaakt naar ananas, guave en munt.

Bewaring

Rijpe feijoa’s houden een paar dagen op kamertemperatuur, een week in de koelkast. Het vruchtvlees kan je invriezen of verwerken in chutney en compote.

Let op: Feijoa is veilig. Eet de schil liever niet: die is bitter en wrang. Het vruchtvlees wordt snel bruin: besprenkel het met citroensap. De struik verdraagt zo’n −12 °C: zet hem op een beschutte, zonnige plek.

Eten en gebruiken doe je op eigen risico: zie de gebruiksvoorwaarden.

Recepten

• Feijoachutney (Andere · ± 3 potten · 1 uur)

Goed voor dieren

Bijen

Nectar en stuifmeel voor honingbijen en wilde bijen.

Wist je dat?

• De naam feijoa verwijst naar João da Silva Feijó, een natuuronderzoeker uit Brazilië; de soortnaam eert de Duitse plantenverzamelaar Friedrich Sellow.
• In zijn thuisland worden de bloemen bestoven door vogels die de zoete kroonblaadjes komen eten.
• In Nieuw-Zeeland is de feijoa een geliefd tuinfruit dat er in de herfst in veel tuinen te vinden is.