Ceratostigma

Hoe herken je een ceratostigma?

Groeivorm

Losse, ronde struik van 60–100 cm hoog en ongeveer even breed, met dunne, roodachtige takken.

Blad

Ruitvormig tot omgekeerd eirond, met een borstelig behaarde rand; groen, in de herfst rood.

Bloem

Vijfslippige bloemen van ongeveer 2 cm in trosjes aan de toppen van de takken, van augustus tot oktober.

Kleur

Helder hemelsblauw tot kobaltblauw, met roodachtige kelken.

Wortels

Fijn vertakt; ze verdragen geen grond die in de winter nat blijft.

Bloei: augustus–oktober · Planten: april–mei · Snoeien: april

Waarom in je tuin?

• Hemelsblauwe bloemen van augustus tot oktober, als de tuin wat frisse kleur kan gebruiken.
• Een rode herfstkleur terwijl hij nog bloeit: blauw en rood op dezelfde struik.
• Bijen en vlinders komen op de bloemen af.
• Droogtebestendig en tevreden met schrale, doorlatende grond.
• Klein en makkelijk: één snoeibeurt per jaar volstaat.

Waar staat een ceratostigma graag?

• Volle zon, voor de rijkste bloei en de mooiste herfstkleur.
• Doorlatende zand- of leemgrond, zuur tot kalkrijk. Op zware klei blijft hij te nat.
• Droog tot normaal vochtig: hij verdraagt droogte veel beter dan natte voeten.
• Een warme plek voor een muur, in een grindtuin of een rotstuin is ideaal.
• Reken op 60–80 cm tussen de planten.

Licht

Zon

Grondsoort

Zand of leem

Zuurtegraad

Niet kieskeurig

Vocht

Droog of normaal

Grootte

1 m hoog, 1 m breed

Winterhard

Winterhard (tot -15 °C)

Mooi samen met

• Hemelsleutel: Roze schermen die tegelijk bloeien, ook populair bij bijen en vlinders.
• Prachtkaars: Luchtige witte bloemen op dezelfde zonnige, droge plek, tot in de herfst.
• Lavendel: Zilvergrijs blad en een eerdere bloei, zodat er de hele zomer blauw staat.
• Siergrassen: Pluimen die in de herfst goud kleuren naast het rode blad en de blauwe bloemen.

Hoe en wanneer plant je een ceratostigma?

Planten in april–mei.

1. Plant in april of mei, zodat hij voor de winter goed ingeworteld is.
2. Graaf een plantgat twee keer zo breed als de pot en maak de bodem los. Op lemige grond meng je er wat grof zand of grind door.
3. Zet de plant even diep als in de pot en druk de grond goed aan.
4. Hou 60–80 cm afstand tussen de planten.
5. Geef meteen een flinke gieter water en de eerste weken opnieuw bij droogte.
6. Mulch met grind of een dunne laag compost.

Verzorgen

Water

Het eerste jaar wekelijks bij droogte. Daarna zelden nodig, behalve in een pot.

Bemesten

In april een handje compost. Meer mest is niet nodig en geeft vooral blad.

Mulchen

Een dunne laag grind of compost houdt onkruid weg en de voet droog.

Geduld in het voorjaar

Hij loopt laat uit, vaak pas in mei. Graaf hem niet uit omdat je denkt dat hij dood is.

Uitgebloeide bloemen

Wegknippen is niet nodig. Laat de takken staan tot de snoei in april.

Tip: Hij loopt laat uit, vaak pas in mei: graaf hem dus niet te snel uit omdat je denkt dat hij dood is. Plant hem vooraan in de border, zodat je de late bloei en de herfstkleur goed ziet.

Wanneer snoei je een ceratostigma?

Snoeimaanden: april.

Wanneer: In april, als de strengste vorst voorbij is en voor de nieuwe scheuten uitlopen.

Hoe:

• Knip alle takken terug tot net boven de grond.
• Haal dood en bevroren hout weg.
• Laat de oude takken in de winter staan: ze beschermen de voet tegen vorst.
• Twijfel je of een tak nog leeft? Wacht tot mei: dan zie je waar hij uitloopt.

Let op: Hij bloeit op nieuw hout: hard snoeien in april kost geen bloemen, snoeien in de zomer of de herfst wel.

Snoeien: wanneer en hoe · Snoeikalender en basisregels

Vermeerderen

Zachte stekken

In mei–juni: stekjes van ongeveer 8 cm van jonge scheuten, onderste bladeren weg, in vochtige stekgrond onder plastic.

Halfhoutige stekken

In juli–augustus op dezelfde manier. Laat ze de eerste winter vorstvrij overwinteren.

Afleggen

Pin in de zomer een lage tak vast in de grond en bedek hem met wat aarde. Na een jaar loskoppelen en verplanten.

Hoe komt een ceratostigma de winter door?

Winterhard tot −15 °C: jonge planten beschermen.

• Winterhard tot ongeveer −15 °C. In een strenge winter vriest hij vaak terug tot de grond, maar meestal loopt hij in mei weer uit.
• Laat de takken in de winter staan als bescherming. In een koude, open tuin kun je een laag bladeren over de voet leggen.
• Natte grond in de winter is een groter gevaar dan vorst: zorg voor een goede afwatering.
• In een pot: zet hem tegen een beschutte muur en wikkel de pot in jute.

Ziektes en plagen

• Wortelrot: De plant kwijnt en sterft af op natte, zware grond. Verplant hem naar een doorlatende, zonnige plek.
• Laat uitlopen: Geen ziekte: hij is gewoon laat. Kras met je nagel aan een takje; is het groen, dan leeft hij nog.
• Meeldauw: Wit poeder op de bladeren in een droge nazomer. Water aan de voet geven, ruimte laten en aangetaste bladeren wegknippen.
• Terugvriezen: Dode takken na een strenge winter. Snoei ze in april weg; nieuwe scheuten komen uit de voet.

Het jaar rond

• Maart: Nog niet snoeien. Onkruid rond de voet wieden.
• April: Snoeien tot net boven de grond. Planten. Een handje compost geven.
• Mei: Planten. De nieuwe scheuten verschijnen, soms pas laat in de maand. Zachte stekken nemen.
• Juni: Jonge planten water geven bij droogte.
• Juli: Water geven bij langdurige droogte. Halfhoutige stekken nemen.
• Augustus: Begin van de bloei.
• September: Volle bloei. Het blad begint rood te kleuren.
• Oktober: Laatste bloemen en rode herfstkleur.
• November: Takken laten staan. Potten beschut zetten.
• December: Rust.

Goed voor dieren

Bijen

Nectar en stuifmeel voor honingbijen en wilde bijen.

Vlinders

Nectar voor dagvlinders.

Wist je dat?

• Hij is genoemd naar Ellen Willmott, een Engelse tuinierster die hem als een van de eersten kweekte uit zaad dat Ernest Wilson in China had verzameld.
• Hij hoort bij de loodkruidfamilie, net als de kuipplant Plumbago en het Engels gras van de kust.
• De naam Ceratostigma komt uit het Grieks en verwijst naar de hoornvormige stempel van de bloem.