
Foto: Oceancetaceen - Alice Chodura, Public domain · bron
Kruid · Asteraceae
Roomse kamille
Chamaemelum nobile
In andere talen: Camomille romaine (Français) · Roman chamomile (English)
Roomse kamille is een laag, kruipend kruid uit West-Europa en Noord-Afrika, van de Atlantische kust tot in het Middellandse Zeegebied. Ze vormt een dichte, groenblijvende mat van fijn verdeelde, vederachtige blaadjes die naar appel ruiken als je erover loopt. Van juni tot augustus verschijnen kleine madeliefachtige bloemhoofdjes met witte straalbloemen en een geel hart. Tuiniers houden van haar geur, de bloemen voor thee en de mogelijkheid om er een geurend gazonnetje van te maken. Het ras ‘Treneague’ bloeit niet en blijft heel laag, en ‘Flore Pleno’ heeft gevulde bloemen.
Let op: Mensen die allergisch zijn voor composieten kunnen bij aanraking of bij het drinken van thee een allergische reactie krijgen.
Licht
Volle zon
warm en licht
Vocht
Droog tot normaal
geen natte voeten
Grond
Zand of leem
zuur tot neutraal
Winterhard
Volledig winterhard
tot -25 °C
Grootte
0,2 m
hoog, 0,4 m breed
Bloei
juni–augustus
| Snoeimaanden | april en augustus |
|---|---|
| Hoogte | 0,2 m |
| Inheems in België | Nee, aangeplant |
| Goed voor bijen, vlinders en vogels | Ja, voor bijen |
| Giftig voor mens en huisdier | Niet als giftig bekend |
| Bloei | juni–augustus |
Herkennen
Hoe herken je een Roomse kamille?
- Groeivorm
- Kruipende, matvormende vaste plant van 10–30 cm hoog en 30–45 cm breed; wortelt waar de stengels de grond raken.
- Blad
- Fijn verdeeld, vederachtig en heldergroen; geurt sterk naar appel als je het kneust. Groenblijvend.
- Bloem
- Hoofdjes van 1,5–2,5 cm met witte straalbloemen rond een geel, bol hart, van juni tot augustus.
- Geur
- De hele plant ruikt zoet en fruitig naar appel, vooral na een regenbui of als je erover loopt.
- Wortels
- Ondiep en vezelig; uitlopers wortelen gemakkelijk, zodat de mat zich langzaam uitbreidt.
Bloei: juni–augustus · Oogst en vruchten: juni–augustus · Planten: april–mei en september · Snoeien: april en augustus
In je tuin
Waarom in je tuin?
- Een geurende, groenblijvende bodembedekker voor zonnige, droge plekjes.
- Je kan er een klein geurend gazon, een paadje of een zitplek mee aanleggen die naar appel ruikt als je erover loopt.
- De bloemen trekken bijen en andere kleine bestuivers aan.
- De gedroogde bloemhoofdjes gebruik je voor kamillethee.
- Weinig werk: geen bemesting nodig en maar één of twee knipbeurten per jaar.
Waar staat een Roomse kamille graag?
- Volle zon geeft de dichtste mat en de meeste bloemen.
- Lichte, goed doorlatende grond: zand of leem, zuur tot neutraal.
- Droog tot normaal vochtig; natte voeten in de winter verdraagt ze slecht.
- Als bodembedekker of gazonnetje plant je 15–20 cm uit elkaar, in een border 25–30 cm.
- Licht
- Zon
- Grondsoort
- Zand of leem
- Zuurtegraad
- Zuur of neutraal
- Vocht
- Droog of normaal
- Grootte
- 0,2 m hoog, 0,4 m breed
- Winterhard
- Winterhard (tot -25 °C)
Mooi samen met
- Tijm: Een andere geurende bodembedekker voor dezelfde zonnige, droge plek.
- Lavendel: Blauwpaarse bloemaren boven de lage, groene mat.
- Wilde marjolein: Roze schermen voor bijen en vlinders, op dezelfde arme grond.
- Engels gras: Roze bolletjes boven grasachtige pollen in een droge rand.
Onderhoud
Hoe en wanneer plant je een Roomse kamille?
Planten in april–mei en september.
- Plant in april–mei of in september, als de grond warm genoeg is om snel te wortelen.
- Maak de grond grondig onkruidvrij: tussen kamille wieden is later veel lastiger.
- Werk zware grond los en meng er wat grof zand of fijn grind door voor een betere afwatering.
- Zet de plantjes even diep als in de pot, 15–20 cm uit elkaar, en druk de grond licht aan.
- Geef meteen goed water en houd de grond de eerste weken licht vochtig tot de plantjes uitlopen.
- Betreed een kamillegazon pas als de mat volledig gesloten is, meestal na een jaar.
Verzorgen
- Water
- Na het aanslaan zelden nodig. Enkel bij langdurige droogte in het eerste jaar, ’s ochtends.
- Bemesten
- Niet nodig: op arme grond blijft de mat compacter en geuriger.
- Wieden
- Wied geregeld met de hand, vooral het eerste jaar, tot de mat gesloten is.
- Bloemen plukken
- Pluk de bloemhoofdjes voor thee op een droge dag, als ze net volledig open zijn, en droog ze luchtig.
- Kale plekken
- Vul gaten in het voorjaar op met stukjes uit een dichte plek van de mat.
Tip: Leg een kamillegazon eerst klein aan, bijvoorbeeld rond een bank of tussen stapstenen: dan geniet je van de geur zonder dat de mat te veel wordt betreden.
Wanneer snoei je een Roomse kamille?
Snoeimaanden: april en augustus.
Wanneer: Na de bloei, in augustus, knip je de plant terug. In april knip je eventuele winterschade weg.
Hoe:
- Knip na de bloei de uitgebloeide stengels en hoofdjes met een schaar of heggenschaar tot net boven de bladmat.
- Een kamillegazon maai je een paar keer per zomer met de maaier op de hoogste stand.
- Haal in april bruine, afgestorven stukjes weg, zodat de nieuwe scheuten licht krijgen.
- Knip te lange uitlopers terug als de mat buiten haar plek kruipt.
Let op: Knip niet in de kale, houtige basis van oude plekken: daar loopt ze moeilijk opnieuw uit.
Vermeerderen
- Scheuren
- In april of september een stuk van de mat met wortels uitsteken, in kleine stukjes verdelen en opnieuw planten.
- Stekken
- In de zomer bewortelde uitlopers of zijscheuten van 5–8 cm afnemen en in een potje met zanderige grond zetten.
Hoe komt een Roomse kamille de winter door?
Winterhard tot −25 °C.
- Zeer winterhard, tot ongeveer −25 °C: in Belgische winters is geen bescherming nodig.
- Natte, koude grond is gevaarlijker dan vorst: zorg voor een goede afwatering.
- In strenge winters kan het blad bruin verkleuren; in het voorjaar loopt de mat weer groen uit.
- In een pot of bak: zorg voor een afvoergat en zet de pot in de winter tegen een muur, uit de regen.
Ziektes en plagen
- Wortelrot: De plant wordt geel en sterft plekgewijs af op natte, zware grond. Verbeter de afwatering met zand of grind en plant opnieuw.
- Kale plekken: Ontstaan door te veel betreden of te veel schaduw. Vul ze op met stukjes uit de mat en loop er minder over.
- Onkruid: Grassen en onkruid groeien door een open mat. Wied geregeld met de hand; onkruidverdelger voor gazons doodt ook de kamille.
- Bladluis: Kleine groene luisjes op de stengeltoppen. Spuit ze af met een harde straal water; lieveheersbeestjes doen de rest.
Het jaar rond
- Maart: Bed onkruidvrij maken en de grond losmaken.
- April: Planten en scheuren. Winterschade wegknippen.
- Mei: Planten. Geregeld wieden.
- Juni: Begin van de bloei. Bloemen plukken voor thee.
- Juli: Volle bloei. Bloemen plukken en drogen.
- Augustus: Na de bloei terugknippen voor een dichte mat.
- September: Planten en scheuren. Kale plekken opvullen.
- Oktober: Laatste keer wieden. Gevallen bladeren van de mat harken.
- November: Rust. Niet betreden als de grond nat of bevroren is.
Gebruiken
Eetbaar en bruikbaar
- Bloemen (juni–augustus)
- Pluk de bloemhoofdjes van juni tot augustus op een droge, zonnige dag, als ze net helemaal open zijn. Roomse kamille geurt naar appel, maar smaakt sterker en bitterder dan echte kamille (Matricaria chamomilla): gebruik er wat minder van. De gevulde vorm ‘Flore Pleno’ heeft grotere hoofdjes en wordt vaak voor thee gekweekt; ‘Treneague’ bloeit niet en is dus niets voor thee. Voor thee en een haarspoeling.
- Bewaring
- Spreid de hoofdjes in een dunne laag op een rooster of op papier, op een warme, luchtige plek uit de zon, en draai ze af en toe om. Na een tot twee weken zijn ze helemaal droog. Bewaar ze donker in een gesloten pot, tot een jaar.
Let op: Wie allergisch is voor composieten (zoals ambrosia, bijvoet, arnica of goudsbloem) kan op Roomse kamille reageren, bij het drinken of al bij het aanraken. Drink er met mate van en niet tijdens de zwangerschap. Neem de etherische olie nooit in. Thee van Roomse kamille is geen geneesmiddel: blijven klachten aanhouden, ga dan naar de dokter.
Eten en gebruiken doe je op eigen risico: zie de gebruiksvoorwaarden.
Recepten
- Thee van Roomse kamille (Thee · 1 kop · 10 min)
- Haarspoeling met Roomse kamille (Verzorging · 1 keer · 10 min + 30 min trekken)
Goed voor dieren
- Bijen
- Nectar en stuifmeel voor honingbijen en wilde bijen.
Jij en deze soort
Wist je dat?
- De naam kamille komt van het Griekse ‘khamaimēlon’, ‘appel op de grond’, naar de appelgeur van de plant.
- Roomse kamille is een andere plant dan echte kamille (Matricaria chamomilla), een eenjarige akkerplant met een hol bloemhart.
- Het ras ‘Treneague’ vormt geen bloemen en kan dus alleen via stekken en scheuren vermeerderd worden.