Atlasbloem

Hoe herken je een atlasbloem?

Groeivorm

Eenjarige, rechtopgaande tot licht vertakte plant van 30–50 cm hoog en 25–30 cm breed.

Blad

Smal en lancetvormig, frisgroen, verspreid langs de stengel.

Bloem

Kom- tot trechtervormig, ongeveer 5 cm breed, met vier satijnachtige bloemblaadjes, vaak met een donkere vlek of een licht hart. Enkel of dubbel.

Bloeiwijze

Korte aren aan de stengeltoppen, die van onder naar boven opengaan.

Vrucht

Smalle doosvruchten met veel fijn zaad, rijp in de nazomer.

Bloei: juni–september · Zaaien: maart–mei

Waarom in je tuin?

• Een overdaad aan satijnachtige bloemen van juni tot in september.
• Een prima snijbloem: de knoppen blijven in de vaas nog opengaan.
• Bijen bezoeken de bloemen.
• Makkelijk: rechtstreeks zaaien, en arme grond geeft zelfs de meeste bloemen.
• Ideaal om gaten in de border, een pot of een bak snel met kleur te vullen.

Waar staat een atlasbloem graag?

• Zon tot lichte halfschaduw; in de volle zon bloeit hij het rijkst, maar bij grote hitte korter.
• Lichte, goed doorlatende grond: zand of leem, licht zuur tot neutraal.
• Normaal vochtig: niet uitgedroogd, maar ook geen natte voeten. Arme grond geeft de meeste bloemen.
• Dun uit tot 20 cm tussen de planten.

Licht

Zon en halfschaduw

Grondsoort

Zand of leem

Zuurtegraad

Zuur of neutraal

Vocht

Normaal

Grootte

0,5 m hoog, 0,3 m breed

Winterhard

Verdraagt lichte vorst (tot -5 °C)

Mooi samen met

• Juffertje-in-het-groen: Luchtige blauwe bloemen die tegelijk bloeien en ook ter plaatse gezaaid worden.
• Slaapmutsje: Oranje bloemen, net als de atlasbloem afkomstig uit Californië.
• Korenbloem: Helderblauw naast het roze, ook makkelijk ter plaatse te zaaien.
• Cosmea: Een hogere eenjarige als luchtige achtergrond.

Hoe en wanneer plant je een atlasbloem?

1. Zaai van maart tot mei ter plaatse; in een paar keer zaaien geeft een langere bloei.
2. Maak een fijn, onkruidvrij zaaibed zonder mest.
3. Zaai het fijne zaad dun op rijtjes of in groepjes en bedek het met een heel dun laagje aarde.
4. Houd de grond vochtig tot de kiemplantjes verschijnen, meestal na één à twee weken.
5. Dun uit tot 20 cm, zodat de planten ruimte en lucht krijgen.
6. Verplant liever niet: jonge planten houden er niet van als hun wortels gestoord worden.

Verzorgen

Water

Geef water bij droogte, liefst ’s ochtends aan de voet; houd de grond licht vochtig maar niet nat.

Bemesten

Niet nodig: mest geeft veel blad en weinig bloemen.

Steun

Geef hoge rassen steun met een paar takjes of laat buurplanten helpen, zodat ze na regen niet omvallen.

Uitgebloeide bloemen

Knip uitgebloeide aren af om de bloei te verlengen.

Snijden

Snij een stengel als de eerste bloem open is en verwijder de onderste bladeren. De andere knoppen gaan in de vaas nog open.

Tip: Zaai in twee of drie keer, van maart tot mei, telkens een paar weken later: zo heb je van juni tot in september bloemen voor de tuin en de vaas.

Wanneer snoei je een atlasbloem?

Wanneer: De atlasbloem wordt niet gesnoeid. Als eenjarige ruim je hem na de bloei op.

Hoe:

• Knip uitgebloeide bloemaren af om de bloei te verlengen.
• Laat aan het eind van de zomer een paar aren staan als je zaad wilt oogsten.
• Trek de planten na de bloei of na de eerste vorst uit en zet ze op de composthoop.

Snoeikalender en basisregels

Vermeerderen

Zaad

Laat in augustus–september enkele doosvruchten rijpen tot ze bruin zijn, schud het zaad eruit en bewaar het droog. Zaai het in het voorjaar ter plaatse. Kleuren kunnen afwijken van de moederplant.

Hoe komt een atlasbloem de winter door?

Winterhard tot −5 °C: beschermen in strenge winters.

• Eenjarig: de plant sterft na de bloei af en overwintert niet.
• Jonge zaailingen verdragen in het voorjaar lichte nachtvorst tot ongeveer −5 °C, zodat je al in maart kunt zaaien.
• Bewaar geoogst zaad koel en droog tot het voorjaar.

Ziektes en plagen

• Bladluis: Op stengeltoppen en knoppen. Spuit ze af met water of laat lieveheersbeestjes hun werk doen.
• Wortelrot: Planten verwelken en worden bruin aan de voet op natte, zware grond. Zaai op een goed doorlatende plek en geef niet te veel water.
• Omvallen: Hoge planten vallen om na regen. Geef wat steun en dun tijdig uit.
• Weinig bloemen: Te rijke grond of te veel mest geeft vooral blad. Zaai op arme grond en bemest niet.

Het jaar rond

• Maart: Ter plaatse zaaien in een fijn zaaibed.
• April: Zaaien. Eerste zaaisels uitdunnen tot 20 cm.
• Mei: Laatste zaaimoment. Uitdunnen en wieden.
• Juni: Begin van de bloei. Hoge rassen steun geven.
• Juli: Volle bloei. Bloemen snijden voor de vaas. Water geven bij droogte.
• Augustus: Bloei. Uitgebloeide aren afknippen.
• September: Laatste bloei. Zaad oogsten.
• Oktober: Planten opruimen en composteren.

Goed voor dieren

Bijen

Nectar en stuifmeel voor honingbijen en wilde bijen.

Wist je dat?

• Het geslacht Clarkia is genoemd naar William Clark, die met Meriwether Lewis van 1804 tot 1806 een beroemde expeditie door het westen van Noord-Amerika leidde.
• In zijn thuisland bloeit hij aan het eind van de lente, als de heuvels opdrogen; daarom heet hij in het Engels ook farewell-to-spring, afscheid van de lente.
• De oude naam godetia, die in de handel nog veel gebruikt wordt, eert de Zwitserse botanicus Charles Godet.