Clarkia (Clarkia unguiculata)

Foto: Eric in SF, CC BY-SA 3.0 · bron

Eenjarige plant · Onagraceae

Clarkia

Clarkia unguiculata

In andere talen: Clarkia élégante (Français) · Elegant clarkia (English)

Clarkia is een eenjarige uit de teunisbloemfamilie, afkomstig uit Californië. Hij vormt rechte, vaak roodachtige stengels tot 60 cm, waarlangs van juni tot augustus vele bloemen openen. Elk van de vier bloemblaadjes heeft onderaan een smalle steel en bovenaan een brede plaat, waardoor de bloem er speels en sierlijk uitziet. De kleuren gaan van roze en zalm tot paars, rood en wit; gekweekte vormen hebben vaak gevulde bloemen. Tuiniers houden van clarkia omdat hij makkelijk ter plaatse te zaaien is, bijen aantrekt en lang mooi blijft in de vaas. Vroeger heette hij Clarkia elegans.

  • Licht

    Zon of halfschaduw

    liefst wat zon

  • Vocht

    Normaal

    geen natte voeten

  • Grond

    Zand of leem

    zuur tot neutraal

  • Winterhard

    tot -5 °C

    beschermen in strenge winters

  • Grootte

    0,6 m

    hoog, 0,3 m breed

  • Bloei

    juni–augustus

Feiten op een rij
Hoogte0,6 m
Inheems in BelgiëNee, aangeplant
Goed voor bijen, vlinders en vogelsJa, voor bijen
Giftig voor mens en huisdierNiet als giftig bekend
Bloeijuni–augustus

Herkennen

Hoe herken je een clarkia?

Groeivorm
Rechtopgaande, weinig vertakte plant van 40–60 cm hoog en 25–30 cm breed, met vaak roodachtige stengels.
Blad
Ovaal tot lancetvormig, 2–6 cm, grijsgroen, soms met een rode zweem.
Bloem
Bloemen van 2–4 cm in de bladoksels langs de stengel, met vier bloemblaadjes die onderaan in een smalle steel uitlopen, van juni tot augustus.
Kleur
Roze, zalm, lila, paars, rood en wit, enkel of gevuld.
Vrucht
Smalle, langwerpige zaaddozen met veel kleine zaadjes.

Bloei: juni–augustus · Zaaien: maart–mei

In je tuin

Waarom in je tuin?

  • Een fijne snijbloem die lang in de vaas staat; de knoppen gaan in het water nog open.
  • Bloeit van juni tot augustus.
  • Bijen en hommels bezoeken de bloemen graag.
  • Makkelijk: rechtstreeks zaaien en weinig verzorging.
  • Groeit ook in lichte halfschaduw en in niet te rijke grond.

Waar staat een clarkia graag?

  • Zon tot lichte halfschaduw.
  • Lichte, goed doorlatende grond: zand of leem, zuur tot neutraal en niet te rijk.
  • Normaal vochtig; geen natte voeten.
  • Zaai in rijen op 25–30 cm en dun uit tot 20–25 cm tussen de planten.
Licht
Zon en halfschaduw
Grondsoort
Zand of leem
Zuurtegraad
Zuur of neutraal
Vocht
Normaal
Grootte
0,6 m hoog, 0,3 m breed
Winterhard
Verdraagt lichte vorst (tot -5 °C)

Mooi samen met

  • Korenbloem: Blauwe bloemen naast het roze, in de border en in de vaas.
  • Juffertje-in-het-groen: Fijn blad en blauwe bloemen in dezelfde niet te rijke grond.
  • Doorwas: Geelgroen vulgroen in het snijbloemenbed.
  • Akkerscherm: Witte, luchtige schermen tussen de rechte bloeistengels.
  • Zomerazalea: Een naaste verwant met grotere, schaalvormige bloemen.

Onderhoud

Hoe en wanneer plant je een clarkia?

  1. Zaai in maart–mei rechtstreeks ter plaatse: verplanten verdraagt hij slecht.
  2. Hark de grond fijn en zaai dun in rijtjes op 25–30 cm; dek het zaad maar heel licht af.
  3. Hou de grond vochtig tot het zaad kiemt, meestal na 1–3 weken.
  4. Dun uit tot 20–25 cm tussen de planten.
  5. Zaai om de drie à vier weken een nieuw rijtje voor een langere bloei.
  6. Bemest niet: te veel mest geeft slappe stengels.

Verzorgen

Water
Bij droogte water geven aan de voet; verder weinig nodig.
Bemesten
Niet nodig. Rijke grond geeft veel blad en slappe stengels.
Steun
Op een winderige plek een paar takjes of een net tussen de planten zetten.
Snijden
Snijd stengels als de eerste bloemen opengaan en verwijder de onderste bladeren.
Uitgebloeide bloemen
Knip uitgebloeide stengeldelen weg, dan gaat de bloei langer door.

Tip: Zaai in arme grond zonder mest en snijd de stengels voor de vaas als de eerste bloemen open zijn: de rest van de knoppen gaat in het water nog open.

Wanneer snoei je een clarkia?

Wanneer: Clarkia wordt niet gesnoeid. Door geregeld te snijden voor de vaas of uitgebloeide delen weg te knippen, bloeit hij langer.

Hoe:

  • Snijd stengels voor de vaas als de onderste bloemen open zijn.
  • Knip uitgebloeide stengeldelen weg tot boven een zijscheut.
  • Laat aan het eind van de bloei een paar stengels zaad zetten als je zelf wilt zaaien.
  • Trek de planten na de bloei uit.

Snoeikalender en basisregels

Vermeerderen

Zaad
Zaai in maart–mei ter plaatse, heel licht afgedekt, en dun uit tot 20–25 cm.
Zaad oogsten
Pluk in de nazomer de zaaddozen zodra ze bruin en droog worden en bewaar het zaad droog en koel.
Zelf uitzaaien
Op kale grond zaait hij zich soms licht uit; de zaailingen kun je uitdunnen.

Hoe komt een clarkia de winter door?

Winterhard tot −5 °C: beschermen in strenge winters.

  • Eenjarig: de plant sterft na de bloei af. Jonge plantjes verdragen lichte vorst tot ongeveer −5 °C.
  • Ruim de planten na de bloei op.
  • Bewaar zelf geoogst zaad droog en koel tot het voorjaar.

Ziektes en plagen

  • Slakken: Vreten jonge kiemplantjes weg. Raap ze ’s avonds en hou jonge zaaisels in het oog.
  • Voetrot: De plant valt om en rot aan de voet in natte, zware grond. Zaai op een goed doorlatende plek en giet niet te veel.
  • Omvallende stengels: Te rijke grond of een winderige plek. Bemest niet en geef steun.
  • Grauwe schimmel: Grijs pluis op bloemen en blad in natte zomers. Dun uit en knip aangetaste delen weg.
  • Bladluis: Kleine luisjes op de toppen. Afspuiten met water.

Het jaar rond

  • Maart: Ter plaatse zaaien in fijne, niet bemeste grond.
  • April: Zaaien. Uitdunnen tot 20–25 cm.
  • Mei: Laatste zaaironde. Steun plaatsen op winderige plekken.
  • Juni: Begin van de bloei. Snijden voor de vaas.
  • Juli: Volle bloei. Water geven bij droogte.
  • Augustus: Laatste bloei. Zaad oogsten.
  • September: Planten opruimen. Zaad droog bewaren.

Gebruiken

Goed voor dieren

Bijen
Nectar en stuifmeel voor honingbijen en wilde bijen.

Jij en deze soort

Wist je dat?

  • Het geslacht is genoemd naar William Clark, die samen met Meriwether Lewis tussen 1804 en 1806 een beroemde expeditie door het westen van Noord-Amerika leidde.
  • De soortnaam unguiculata komt van het Latijnse unguis (nagel, klauw), naar de smalle voet van de bloemblaadjes.
  • De zomerazalea of godetia (Clarkia amoena) is een naaste verwant uit hetzelfde geslacht.

Tuinplanten · Alle soorten

Laden…