Coronilla (Coronilla valentina subsp. glauca)

Foto: Krzysztof Ziarnek, Kenraiz, CC BY-SA 4.0 · bron

Heester · Fabaceae

Coronilla

Coronilla valentina subsp. glauca

In andere talen: Coronille glauque (Français)

Coronilla valentina subsp. glauca is een kleine, groenblijvende struik uit het Middellandse Zeegebied en hoort bij de vlinderbloemenfamilie. Hij vormt een ronde, dichte struik van ongeveer 1 m met geveerd, blauwgroen blad dat het hele jaar mooi blijft. Van februari tot in mei verschijnen kransjes van kleine, heldergele vlinderbloemen met een zoete geur, en vaak volgt later in het jaar nog een nabloei. Tuiniers waarderen hem om die vroege, geurende bloei in een tijd dat er weinig bloeit, en omdat hij droogte goed verdraagt. Bekende vormen zijn ‘Citrina’, met zachtgele bloemen, en ‘Variegata’, met crèmewit gerand blad.

  • Licht

    Volle zon

    warm en licht

  • Vocht

    Droog

    verdraagt droogte

  • Grond

    Zand, leem of klei

    elke zuurtegraad

  • Winterhard

    tot -10 °C

    beschermen in strenge winters

  • Grootte

    1 m

    hoog, 1 m breed

  • Bloei

    februari–mei

Feiten op een rij
Snoeimaandenjuni
Hoogte1 m
Inheems in BelgiëNee, aangeplant
Goed voor bijen, vlinders en vogelsJa, voor bijen
Giftig voor mens en huisdierNiet als giftig bekend
Bloeifebruari–mei

Herkennen

Hoe herken je een coronilla?

Groeivorm
Ronde, dichte struik van ongeveer 1 m hoog en even breed.
Blad
Geveerd, met 5–7 ronde, blauwgroene blaadjes met een waslaagje; groenblijvend.
Bloem
Kleine, heldergele vlinderbloemen in ronde kransjes aan lange steeltjes, van februari tot mei, vaak met een nabloei.
Geur
Zoet, vooral overdag en in de zon goed te ruiken.
Vrucht
Smalle, geledingde peultjes na de bloei.

Bloei: februari–mei · Planten: april–mei · Snoeien: juni

In je tuin

Waarom in je tuin?

  • Geurende gele bloemen van de late winter tot in de lente, als er nog weinig anders bloeit.
  • Groenblijvend, blauwgroen blad dat het hele jaar een fris accent geeft.
  • Een vroege voedselbron voor bijen en hommels op zonnige dagen.
  • Verdraagt droogte en schrale, kalkrijke grond: ideaal tegen een zonnige muur of in een grindtuin.
  • Blijft compact en past ook in een grote pot op een zonnig terras.

Waar staat een coronilla graag?

  • Volle zon, liefst tegen een zuid- of westmuur die warmte vasthoudt en beschutting geeft.
  • Goed drainerende grond: zand, leem of klei met grind, zuur tot kalkrijk.
  • Droog tot matig vochtig: natte voeten, zeker in de winter, verdraagt hij niet.
  • Beschut tegen koude oosten- en noordenwind.
  • Reken op ongeveer 1 m ruimte, of zet hem in een grote pot met een grindrijk mengsel.
Licht
Zon
Grondsoort
Zand, leem of klei
Zuurtegraad
Niet kieskeurig
Vocht
Droog
Grootte
1 m hoog, 1 m breed
Winterhard
Matig winterhard (tot -10 °C): bescherm hem in strenge winters

Mooi samen met

  • Rozemarijn: Groenblijvend, geurend en even dol op zon en droogte.
  • Lavendel: Paarse bloei in de zomer, als de coronilla uitgebloeid is.
  • Wolfsmelk: Blauwgroen blad en geelgroene bloei in de lente.
  • Zonneroosje: Mediterrane struikjes met zomerbloei voor dezelfde zonnige plek.
  • Baardiris: Zwaardvormig blad en bloei in mei, op dezelfde droge grond.

Onderhoud

Hoe en wanneer plant je een coronilla?

Planten in april–mei.

  1. Plant in april–mei, als de strenge vorst voorbij is: zo kan hij goed wortelen voor de volgende winter.
  2. Graaf een plantgat twee keer zo groot als de kluit en meng er in zware grond grof zand of grind door.
  3. Zet de plant even diep als in de pot, op 30–40 cm van de muur, zodat hij nog regen krijgt.
  4. Houd ongeveer 1 m afstand tot andere planten.
  5. Geef meteen goed water en daarna de eerste zomer bij droogte.
  6. Mulch met grind en leg geen dikke laag compost tegen de stam.

Verzorgen

Water
De eerste zomer bij droogte; daarna zelden nodig. In een pot regelmatig, maar laat de potgrond tussendoor opdrogen.
Bemesten
Niet nodig: als vlinderbloemige haalt hij zelf stikstof uit de lucht. In een pot volstaat wat compost in het voorjaar.
Mulchen
Een laag grind houdt de voet droog en weerkaatst warmte.
Uitgebloeide bloemen
Mag je laten zitten; wie na de hoofdbloei licht knipt, krijgt een compactere struik.
Verpotten
In een pot om de twee à drie jaar in het voorjaar, in een grindrijk mengsel.

Tip: Plant hem tegen een zuidmuur bij de voordeur of het terras: zo ruik je de bloemen elke keer als je voorbijkomt, en de muur beschermt hem tegen strenge vorst.

Wanneer snoei je een coronilla?

Snoeimaanden: juni.

Wanneer: Na de hoofdbloei, in juni, met een lichte vormsnoei.

Hoe:

  • Knip de uitgebloeide scheuten tot een derde terug om de struik compact te houden.
  • Haal bij die snoei ook dode en bevroren takjes weg.
  • Snoei niet tot in het oude, kale hout: daar loopt hij slecht opnieuw uit.

Let op: Snoei niet in de herfst: de jonge scheuten die dan nog groeien, bevriezen in de winter.

Snoeien: wanneer en hoe · Snoeikalender en basisregels

Vermeerderen

Stekken
Halfrijpe stekken van 8–10 cm in juli–augustus, in een mengsel van zand en stekgrond, onder plastic op een lichte plek zonder felle zon. Laat ze vorstvrij overwinteren.
Zaad
Zaai in het voorjaar en laat het zaad eerst een nacht weken in lauw water. Rassen komen niet zuiver uit zaad.

Hoe komt een coronilla de winter door?

Winterhard tot −10 °C: beschermen in strenge winters.

  • Matig winterhard, tot ongeveer −10 °C: tegen een beschutte, zonnige muur overleeft hij de meeste Belgische winters.
  • Dek de struik bij strenge vorst tijdelijk af met winterdoek en mulch de voet.
  • In een pot: zet hem in de winter op een koele, lichte, vorstvrije plek, zoals een onverwarmde serre.
  • Neem in de zomer een paar stekken als reserve voor een strenge winter.

Ziektes en plagen

  • Vorstschade: Bruine bladeren en dode scheuttoppen na een strenge winter. Wacht tot het nieuwe blad verschijnt en knip het dode hout dan weg.
  • Wortelrot: De struik verwelkt plots, vaak na een natte winter in zware grond. Plant op een drainerende plek of in een pot.
  • Bladluis: Op jonge scheuten en bloemknoppen. Spuit ze af met water of laat ze opruimen door lieveheersbeestjes.
  • Kale struik: Na enkele jaren wordt hij onderaan kaal en slordig. Elk jaar licht snoeien helpt; een oude plant vervang je door een stek.

Het jaar rond

  • Februari: Begin van de geurende bloei.
  • Maart: Bloei. Bij late vorst afdekken met winterdoek.
  • April: Bloei. Planten.
  • Mei: Laatste bloemen van de hoofdbloei. Planten.
  • Juni: Licht snoeien na de bloei. Dode takjes weghalen.
  • Juli: Halfrijpe stekken nemen. Plant in pot water geven bij droogte.
  • Augustus: Stekken nemen. Soms een nabloei.
  • November: Potten naar een vorstvrije, lichte plek brengen.
  • December: Winterdoek klaarleggen voor strenge vorst.

Gebruiken

Goed voor dieren

Bijen
Nectar en stuifmeel voor honingbijen en wilde bijen.

Jij en deze soort

Wist je dat?

  • Coronilla betekent ‘kroontje’ en verwijst naar de bloemen, die in een kransje bij elkaar staan.
  • Zoals veel vlinderbloemigen leeft hij samen met bacteriën in knolletjes op de wortels, die stikstof uit de lucht vastleggen.
  • De ondersoort glauca dankt haar naam aan het blauwgroene blad met zijn waslaagje.

Tuinplanten · Alle soorten

Laden…