Curcuma

Hoe herken je een curcuma?

Groeivorm

Pol van 50 cm hoog en 30 cm breed, uit een wortelstok met een bundel vlezige knolwortels.

Blad

Lancetvormig, frisgroen, 30–40 cm lang, met een duidelijke middennerf; sterft in de herfst af.

Bloem

Rechtopstaande bloemstelen met een kegel van roze tot magenta schutbladeren met een groene voet; de echte bloemetjes zijn klein, van juni tot september.

Wortels

Wortelstok met een bundel vlezige knolwortels waarin voedsel is opgeslagen.

Rust

In de herfst sterft het blad af en rust de wortelstok droog tot maart.

Bloei: juni–september · Planten: maart–april

Waarom in je tuin?

• Opvallende roze bloemkegels van juni tot september, in de zomer wanneer veel kamerplanten weinig bloeien.
• Bijzondere, tropische uitstraling met frisgroen blad.
• Houdt zich goed in de vaas: ook geschikt als snijbloem.
• Blijft compact: 50 cm hoog en 30 cm breed, ook geschikt voor een kleine pot.
• De wortelstok overwintert droog en groeit het volgende voorjaar opnieuw.

Waar staat een curcuma graag?

• Lichte halfschaduw: veel licht, maar geen felle middagzon; een oost- of westraam of een beschutte plek buiten.
• Losse, humusrijke en goed doorlatende potgrond; zuur tot neutraal.
• Gelijkmatig licht vochtig tijdens de groei, nooit nat.
• Warm: 20–30 °C in het groeiseizoen, nooit onder 15 °C.
• Buiten pas vanaf juni, als de nachten blijvend warm zijn (minstens 15 °C), op een beschutte, warme plek.

Licht

Licht, zonder felle zon

Potgrond

Gewone potgrond of luchtige, humusrijke potgrond

Zuurtegraad

Zuur of neutraal

Water geven

Gewoon

Grootte

0,5 m hoog, 0,3 m breed

Temperatuur

Minimum 15 °C

Mooi samen met

• Caladium: Zelfde warmte en rust in de winter, met kleurrijk blad.
• Begonia: Een knolbegonia bloeit in dezelfde zomerpot.
• Canna: Grotere tropische plant voor een warme terrasgroep.
• Varens: Een frisse, groene vulling tussen de bloemen.

Hoe en wanneer plant je een curcuma?

Planten in maart–april.

1. Zet de wortelstokken in maart–april in pot, zodra het warm genoeg is (minstens 18–20 °C).
2. Kies een pot van 20–25 cm met afvoergaten en vul met losse, luchtige potgrond met perliet.
3. Leg de wortelstok horizontaal of met de knolwortels naar beneden en dek hem af met ongeveer 5 cm grond.
4. Zet ongeveer 2–3 wortelstokken in zo’n pot, met 8–10 cm ertussen.
5. Geef een beetje water; in het begin niet te veel, tot de eerste scheuten verschijnen (na 3–6 weken).
6. Zet de pot warm en licht; bodemwarmte versnelt het uitlopen.

Verzorgen

Water

Na het uitlopen gelijkmatig vochtig houden; laat de grond niet uitdrogen en geef geen natte voeten. Als het blad in de herfst geel wordt, geleidelijk stoppen.

Bemesten

Van het uitlopen tot de bloei om de 2 weken een halve dosis voeding voor bloeiende planten. Stoppen als het blad geel wordt.

Luchtvochtigheid

Houd de lucht redelijk vochtig, nevel af en toe het blad.

Uitgebloeide bloemen

Knip een vervaagde bloemstengel aan de voet af; er volgen vaak nog nieuwe.

Standplaats

Draai de pot af en toe, zodat de bloemen mooi rechtop blijven.

Tip: Na de bloei sterft het blad af: laat de wortelstok droog overwinteren bij 15–20 °C en pot hem in maart opnieuw op in verse grond.

Wanneer snoei je een curcuma?

Wanneer: Hij wordt niet gesnoeid. Knip uitgebloeide stelen en in de herfst het afgestorven blad weg.

Hoe:

• Knip een uitgebloeide bloemstengel net boven de grond af.
• Knip in de herfst, als het blad geel is geworden, alle bladeren af tot net boven de grond.
• Gebruik een schone schaar om infecties te voorkomen.

Let op: Knip het blad pas af als het helemaal verdord is: tot dan voedt het de wortelstok.

Snoeikalender en basisregels

Vermeerderen

Delen

In maart–april, bij het opnieuw opplanten: deel de bundel in stukken die elk minstens één oog en twee à drie knolwortels hebben. Laat de sneden een dag drogen en plant ze apart.

Hoe komt een curcuma de winter door?

• Niet winterhard: de wortelstok heeft minstens 15 °C nodig en mag nooit vorst of kou krijgen.
• Als het blad in de herfst afsterft, stop je met water. Laat de wortelstok droog in de pot overwinteren bij 15–20 °C.
• Pot hem in maart opnieuw op in verse grond, houd hem warm en geef pas water als de eerste scheuten verschijnen.

Ziektes en plagen

• Wortelstok rot: Door koude, natte grond of water in de winter. Houd de wortelstok in de rust droog en warm; gooi zachte of slijmerige wortelstokken weg.
• Geen scheuten: Te koud of te nat. Zet de pot warm (20 °C of meer) en geef zeer weinig water tot de scheuten verschijnen.
• Weinig of geen bloemen: Te weinig licht of voeding, of een te late of te koude start. Geef meer licht, voed regelmatig en begin op tijd.
• Spint en trips: Fijne webjes of zilverkleurige vlekken op het blad, vooral in droge lucht. Spoel het blad af, verhoog de luchtvochtigheid en herhaal wekelijks.

Het jaar rond

• Januari: Rust: pot droog en warm (15–20 °C) laten staan.
• Februari: Rust: droog en warm houden.
• Maart: Wortelstokken opnieuw opplanten in verse grond. Warm zetten.
• April: Wortelstokken planten. Weinig water tot de scheuten verschijnen.
• Mei: Scheuten groeien. Gelijkmatig vochtig houden, beginnen met voeding.
• Juni: Eerste bloei. Buiten zetten als de nachten warm blijven.
• Juli: Volle bloei. Water en voeding. Bloemen snijden voor de vaas.
• Augustus: Bloei. Water en voeding. Beschermen tegen felle zon.
• September: Laatste bloei. Voeding stoppen. Weer binnen vóór het koud wordt.
• Oktober: Blad verdort: geleidelijk minder water geven.
• November: Rust: stoppen met water, blad wegknippen.
• December: Rust: droog en warm houden (15–20 °C).

Wist je dat?

• De roze ‘bloemblaadjes’ zijn eigenlijk schutbladeren; de echte bloemetjes zijn klein en zitten verborgen tussen de bladeren onderaan.
• Hij is verwant aan kurkuma (Curcuma longa) en gember, en hoort bij de gemberfamilie.
• In Europa worden de wortelstokken in het voorjaar als ‘bollen’ verkocht; je plant ze dan in pot om in de zomer te laten bloeien.