Vetkruid

Hoe herken je een vetkruid?

Groeivorm

Lage, overhangende pol van 10–20 cm hoog en 25–30 cm breed, met sierlijk buigende stengels.

Blad

Rond tot eirond, 1–2 cm, vlezig en blauwgrijs met een rood tot roze randje; in kransen van drie langs de stengel.

Bloem

Ronde schermen van 5–7 cm met kleine, sterrenvormige roze bloemetjes, in september en oktober.

Herfstkleur

Het blad kleurt in de herfst roodachtig, daarna sterft de bovengrondse groei af.

Wortels

Een compacte wortelpol met vlezige wortels; stengels wortelen makkelijk waar ze de grond raken.

Bloei: september–oktober · Planten: maart–mei en september · Snoeien: maart

Waarom in je tuin?

• Blauwgrijs blad met rode randjes sieren de plant vanaf het voorjaar tot de herfst.
• Bloeit in september en oktober, als er weinig anders bloeit, en trekt bijen aan.
• Compact en overhangend: mooi op een muurtje, in een pot of in een hangmand.
• Droogtebestendig, de vlezige blaadjes slaan water op: bijna geen verzorging.
• Winterhard en makkelijk te vermeerderen met stekken.

Waar staat een vetkruid graag?

• Volle zon voor de beste bloei en de mooiste bladkleur; in de schaduw wordt hij lang en bleek.
• Zeer goed doorlatende, arme grond: zand of leem, zuur tot kalkrijk. In een pot met cactus- of steentuingrond.
• Droog; hij verdraagt geen natte voeten, vooral niet in de winter.
• Zet hem aan de rand van een muurtje, in een rotstuin of in een pot zodat de stengels kunnen hangen. Reken op 25–30 cm per plant.

Licht

Zon

Grondsoort

Zand of leem

Zuurtegraad

Niet kieskeurig

Vocht

Droog

Grootte

0,15 m hoog, 0,3 m breed

Winterhard

Winterhard (tot -25 °C)

Mooi samen met

• Huislook: Dezelfde dorstige, vlezige rozetten voor in een steentuin of pot.
• Hemelsleutel: Hogere soorten bloeien tegelijk en geven hoogte erachter.
• Siergrassen: Fijn gras naast het vlezige blad geeft contrast.
• Steenanjer: Een lage, bloeiende mat in de steentuin.
• Lavendel: Droogtebestendig en grijs, houdt van dezelfde zonnige plek.

Hoe en wanneer plant je een vetkruid?

Planten in maart–mei en september.

1. Plant in maart–mei of in september, als de grond niet bevroren of te nat is.
2. Maak een plantgat van de grootte van de pot en meng er grof zand of fijn grind door als de grond zwaar is.
3. Zet de plant even diep als in de pot en druk de grond lichtjes aan.
4. Houd 25–30 cm afstand tussen de planten; in een pot zet je er één of drie.
5. Geef na het planten een beetje water en laat de grond daarna opdrogen.
6. Leg een laagje fijn grind rond de voet in plaats van compost: dat houdt de kroon droog.

Verzorgen

Water

Weinig. In de grond volstaat regen; in een pot water geven als de grond droog is en overtollig water laten weglopen.

Bemesten

Niet of nauwelijks. Eén keer in het voorjaar een lichte gift organische mest of een beetje compost is genoeg.

Mulchen

Gebruik grind of steentjes, geen compost of schors: die houden te veel vocht vast rond de kroon.

Verpotten

Verpot een potplant om de twee à drie jaar in het voorjaar in cactusgrond, in een pot met een gat in de bodem.

Uitgebloeide bloemen

Laat de verdorde schermen staan tot het voorjaar of knip ze af; dat is een kwestie van smaak.

Tip: Plant hem in een pot of op een muurtje waar de stengels over de rand kunnen hangen. Zorg voor goede drainage: te veel water is zijn grootste vijand.

Wanneer snoei je een vetkruid?

Snoeimaanden: maart.

Wanneer: In maart, voor de nieuwe scheuten uitlopen.

Hoe:

• Knip de verdorde, bruine stengels van vorig jaar helemaal terug tot aan de voet.
• Knip zwakke of rottende delen weg tot gezond weefsel.
• Verwijder in de herfst eventueel de uitgebloeide schermen als ze er slordig uitzien.
• Kort lange stengels in na de bloei om de plant compact te houden.

Snoeien: wanneer en hoe · Snoeikalender en basisregels

Vermeerderen

Stekken

Van mei tot augustus: stengelstukken van 5–8 cm, onderste bladeren weg, enkele uren laten drogen en in zandige stekgrond steken. Na 2–4 weken zijn ze beworteld.

Delen

In maart–april: graaf de pol uit, deel hem in stukken met wortels en plant ze meteen terug.

Hoe komt een vetkruid de winter door?

Winterhard tot −25 °C.

• Winterhard tot ongeveer −25 °C: de stengels sterven af, maar de plant loopt in het voorjaar vanzelf weer uit.
• Het gevaar is vooral natte grond in de winter. Plant in goed doorlatende grond en laat het water weglopen.
• In een pot: zet hem op een beschutte plek, tegen een muur en onder een dak als het kan, zodat de grond niet kletsnat wordt. Wikkel de pot in jute of noppenfolie tegen vorst.

Ziektes en plagen

• Wortelrot: Stengels worden zacht en bruin aan de voet. Meestal komt dat door te natte grond: plant hoger, meng grind door de grond en geef minder water.
• Taxuskever: Halfronde happen aan de bladranden zijn de kevers; de witte larven vreten ’s winters aan de wortels. Verwijder de kevers ’s avonds met een zaklamp of gebruik biologische aaltjes.
• Langgerekte stengels: Te weinig licht geeft lange, slappe stengels. Verplaats de plant naar een zonnige plek.
• Slakken: Af en toe slakkenvraat in het voorjaar. Verzamel de slakken ’s avonds.

Het jaar rond

• Maart: Verdorde stengels terugknippen. Pol delen. Planten.
• April: Planten. Een beetje compost of mest geven.
• Mei: Planten. Stekken nemen.
• Juni: Groei, een zonnige plek is ideaal. Stekken nemen.
• Juli: Stekken nemen. Pot enkel water geven als de grond droog is.
• Augustus: Knoppen vormen zich op de toppen van de stengels.
• September: Begin van de bloei. Planten.
• Oktober: Volle bloei, het blad kleurt rood. Bijen komen af op de bloemen.
• November: Stengels sterven af. Potten beschutten tegen vorst.

Goed voor dieren

Bijen

Nectar en stuifmeel voor honingbijen en wilde bijen.

Wist je dat?

• De soort is genoemd naar Philipp Franz von Siebold, een Duitse arts en natuuronderzoeker die veel Japanse planten in Europa introduceerde.
• De dikke blaadjes zijn waterreservoirs: daardoor overleeft de plant droge periodes.
• Veel hogere vetkruiden werden uit het geslacht Sedum naar Hylotelephium verplaatst, daarom kom je beide namen tegen.