
Foto: TeunSpaans at Dutch Wikipedia, CC BY-SA 3.0 · bron
Vaste plant · Crassulaceae
Muurpeper
Sedum acre
In andere talen: Orpin âcre (Français) · Biting stonecrop (English)
De muurpeper (Sedum acre) is een inheemse vetplant die in heel Europa van nature groeit op muren, daken, zandgrond en in droge, grindige graslanden. De kleine, vlezige, schubvormige blaadjes zitten dicht tegen de stengels en vormen een groenblijvend tapijt van ongeveer 8 cm hoog. In juni–juli bedekt hij zich met heldergele sterretjes. De naam verwijst naar de scherpe, peperachtige smaak van de blaadjes. Hij groeit op bijna elke zonnige, droge plek en is zeer winterhard, maar kan sterk woekeren.
Let op: Het sap is scherp en de plant is giftig bij opeten, ondanks de peperachtige smaak van de blaadjes. Het sap kan de huid van gevoelige mensen irriteren; draag handschoenen als je veel met de plant werkt. Houd kinderen en huisdieren in de gaten als ze erop kauwen. Hij kan bovendien sterk woekeren in gazon, grind en rotstuin: stukjes stengel wortelen overal.
Licht
Volle zon
warm en licht
Vocht
Droog
verdraagt droogte
Grond
Zand of leem
elke zuurtegraad
Winterhard
Volledig winterhard
tot -30 °C
Grootte
0,08 m
hoog, 0,3 m breed
Bloei
juni–juli
| Snoeimaanden | juli |
|---|---|
| Hoogte | 0,08 m |
| Inheems in België | Ja |
| Goed voor bijen, vlinders en vogels | Ja, voor bijen |
| Giftig voor mens en huisdier | Ja, let op met kinderen en huisdieren |
| Bloei | juni–juli |
Herkennen
Hoe herken je een muurpeper?
- Groeivorm
- Matvormende vetplant van ongeveer 8 cm hoog en 30 cm breed, groenblijvend.
- Blad
- Klein, vlezig en schubvormig, dicht dakpansgewijs op de stengels; scherpe, peperachtige smaak.
- Bloem
- Heldergele, sterachtige bloempjes met vijf kroonbladeren in kleine tuilen, van juni tot juli.
- Wortels
- Ondiep; stengelstukken wortelen overal waar ze de grond raken.
Bloei: juni–juli · Planten: maart–mei en september–oktober · Snoeien: juli
In je tuin
Waarom in je tuin?
- Groenblijvend tapijt dat het hele jaar de grond bedekt.
- In juni–juli heldergele sterretjes die bijen aantrekken.
- Droogtebestendig en tevreden met arme, zandige of steenachtige grond.
- Perfect voor muurtjes, grindtuinen, rotstuinen en groendaken.
- Inheems in België en zeer winterhard (tot −30 °C).
Waar staat een muurpeper graag?
- Volle zon voor de compactste groei en de rijkste bloei; in schaduw groeit hij ijl.
- Zand of leem, zuur tot kalkrijk, schraal en goed doorlatend.
- Droog; hij verdraagt geen natte voeten, zeker niet in de winter.
- Reken op 20–30 cm per plant; ideaal op muurkruinen, in grind, in een rotstuin of op een groendak.
- Licht
- Zon
- Grondsoort
- Zand of leem
- Zuurtegraad
- Niet kieskeurig
- Vocht
- Droog
- Grootte
- 0,08 m hoog, 0,3 m breed
- Winterhard
- Winterhard (tot -30 °C)
Mooi samen met
- Huislook: Sempervivum met kleurrijke rozetten in dezelfde droge zon.
- Kruipende tijm: Lage, geurende bodembedekker voor dezelfde schrale grond.
- Rotszeepkruid: Roze bloemen die contrasteren met de gele sterretjes.
- Blauwzwenkgras: Een blauw siergras dat contrasteert met het groene tapijt.
Onderhoud
Hoe en wanneer plant je een muurpeper?
Planten in maart–mei en september–oktober.
- Plant in maart–mei of in september–oktober, als de grond niet bevroren is.
- Gebruik arme, goed doorlatende grond; meng zware grond met grof zand of grind.
- Zet kleine plantjes even diep als in de pot of druk stukjes stengel gewoon op de grond aan.
- Houd 20–30 cm tussen de planten; het tapijt sluit zich vanzelf.
- Geef de eerste weken af en toe water; daarna redt hij zich.
- Leg een laagje fijn grind rond de plantjes; compost is niet nodig.
Verzorgen
- Water
- Alleen de eerste weken na het planten. Daarna is water geven niet nodig.
- Bemesten
- Niet nodig. Rijke grond geeft slap groeiende, losse planten.
- Onkruid
- Wied het eerste jaar tussen de plantjes; later sluit het tapijt en blijft het onkruid weg.
- Bijknippen
- Knip na de bloei uitgebloeide bloemstengels weg als je een nette mat wilt.
- Woekering beperken
- Trek stukken die in gazon, grind of rotstuin woekeren eenvoudig weg.
Tip: Leg losse stukjes stengel op de grond: ze wortelen vanzelf. Geef hem een droge, zonnige plek en houd hem weg van kleine, kwetsbare plantjes die hij kan overwoekeren.
Wanneer snoei je een muurpeper?
Snoeimaanden: juli.
Wanneer: Nauwelijks nodig; eventueel in juli, na de bloei.
Hoe:
- Knip uitgebloeide bloemstengels met een schaar af voor een nette mat.
- Trek of steek woekerende stukken weg waar ze niet gewenst zijn.
- Verwijder dode of verdroogde stengels in het voorjaar.
Vermeerderen
- Stengelstukken
- Tussen april en september stukjes stengel op vochtige, arme grond leggen of aandrukken; ze wortelen vanzelf.
- Delen
- In maart–april een stuk van de mat met wortels afsteken en elders planten.
Hoe komt een muurpeper de winter door?
Winterhard tot −30 °C.
- Zeer winterhard, tot ongeveer −30 °C: in Belgische winters is geen bescherming nodig.
- Het blad blijft het hele jaar groen.
- In een pot of bak: zorg voor goede afwatering, want vocht in de winter is gevaarlijker dan vorst.
Ziektes en plagen
- Rot in natte grond: Het tapijt wordt zacht en bruin. Verbeter de drainage met grind en kies een zonnige plek.
- Onkruid en mos in de mat: Onkruid dat tussen de stengels groeit is lastig te verwijderen. Wied al in het eerste jaar.
- Sterke uitbreiding: Stukjes stengel wortelen overal; hij kan gazon, grind en kleine rotsplantjes overwoekeren. Trek ongewenste stukken regelmatig weg.
- IJle groei in schaduw: Weinig bloei en een losse mat. Kies een plek in volle zon.
Het jaar rond
- Maart: Planten of delen. Dode stengels opruimen.
- April: Planten. Stengelstukken leggen.
- Mei: Planten. Woekering controleren.
- Juni: Begin van de bloei.
- Juli: Bloei. Na de bloei uitgebloeide stengels afknippen.
- Augustus: Geen werk; hij redt zich zelf.
- September: Planten. Stengelstukken leggen.
- Oktober: Planten.
- November: Groenblijvend; geen werk.
- December: Rust.
Gebruiken
Eetbaar en bruikbaar
Niet eetbaar. De blaadjes van de muurpeper smaken scherp en peperachtig, wat uitnodigt om ervan te proeven, maar de plant is giftig: ze bevat alkaloïden en een scherp sap die mond en maag irriteren, met braken en diarree, en bij grotere hoeveelheden ook duizeligheid. Gebruik hem dus niet als peper of in salades, ook al wordt hij soms zo genoemd. Laat kinderen er niet op kauwen en houd honden en katten in het oog. Het sap kan de huid van gevoelige mensen irriteren: draag handschoenen als je veel met de plant werkt. Bij inslikken: bel meteen het Antigifcentrum (in België 070 245 245) of je huisarts.
Goed voor dieren
- Bijen
- Nectar en stuifmeel voor honingbijen en wilde bijen.
Jij en deze soort
Wist je dat?
- Muurpeper heet zo naar zijn scherpe, peperachtige smaak; ook de Engelse naam ‘biting stonecrop’ verwijst daarnaar.
- Muurpeper wordt veel op groendaken gebruikt omdat hij droogte, hitte en weinig grond kan verdragen.