Bittere scheefbloem

Hoe herken je een bittere scheefbloem?

Groeivorm

Eenjarig, rechtopstaande, vertakte plant van ongeveer 30 cm hoog en 20 cm breed.

Blad

Smal, lancetvormig en getand, frisgroen.

Bloem

Kleine witte bloempjes in korte trossen die tijdens de bloei langer worden; van juni tot augustus.

Geur

Licht geurend, vooral in de zon.

Vrucht

Kleine, platte, rond-ovale vruchtjes met aan de top een inkeping; het zaad zit erin.

Bloei: juni–augustus · Zaaien: maart–mei en september

Waarom in je tuin?

• Zuiverwitte, licht geurende bloemtrossen van juni tot augustus.
• Bijen en vlinders komen graag naar de bloemen.
• Groeit op droge, kalkrijke grond waar veel andere zomerbloeiers kwijnen.
• Makkelijk uit zaad te kweken, ter plaatse gezaaid in het voorjaar of in september.
• Past in een rotstuin, in een wilde border of naast een bloemenweide.

Waar staat een bittere scheefbloem graag?

• Volle zon: in schaduw wordt hij ijl en bloeit hij weinig.
• Kalkrijke tot neutrale, arme, goed doorlatende grond: zand, leem of klei. Rijke grond geeft veel blad en weinig bloemen.
• Droog: verdraagt droogte goed, maar geen natte grond.
• Dun uit tot ongeveer 15–20 cm tussen de planten, zodat ze genoeg ruimte en lucht hebben.

Licht

Zon

Grondsoort

Zand, leem of klei

Zuurtegraad

Neutraal of kalkrijk

Vocht

Droog

Grootte

0,3 m hoog, 0,2 m breed

Winterhard

Verdraagt lichte vorst (tot -10 °C)

Mooi samen met

• Klaproos: Rode bloemen in een wilde, zonnige border naast het wit van de scheefbloem.
• Korenbloem: Blauwe bloemen die mooi afsteken tegen het witte schermpje.
• Juffertje-in-’t-groen: Fijn blauw, wit of roze met ragfijn blad, voor een luchtige, wilde beplanting.
• Slaapmutsje: Oranje of gele bloemen in een droge, zonnige grond.

Hoe en wanneer plant je een bittere scheefbloem?

1. Zaai ter plaatse in maart–mei of in september; hij verdraagt verplanten slecht, dus zaai liever direct op de definitieve plek.
2. Maak de grond fijn en vrij van onkruid; mager is goed, ook zandige of kalkrijke grond.
3. Strooi het zaad dun uit en bedek het met een heel dun laagje grond of zand.
4. Houd de grond licht vochtig tot het zaad kiemt; dat duurt ongeveer 1–3 weken.
5. Dun de zaailingen uit tot 15–20 cm tussen de planten.
6. Zaai om de 2–3 weken opnieuw tot mei voor een bloei die doorloopt, of in september voor een vroege bloei in het volgende jaar.

Verzorgen

Water

Weinig: alleen bij langdurige droogte of in bakken; natte grond geeft rot.

Bemesten

Niet nodig; mager is beter. Te veel voeding geeft veel blad en weinig bloemen.

Uitgebloeide bloemen

Knip uitgebloeide trossen weg, dan bloeit hij langer. Laat enkele staan als je zaad wilt.

Onkruid

Houd jonge plantjes vrij van onkruid; ze zijn klein en worden snel overwoekerd.

Steun

Meestal niet nodig; op winderige plekken kunnen takjes steun krijgen.

Tip: Zaai in maart–mei of in september ter plaatse en zaai om de 2–3 weken opnieuw voor een lange bloei. Zaai nooit op rijke of natte grond.

Wanneer snoei je een bittere scheefbloem?

Wanneer: Snoeien is niet nodig. Knip tijdens de bloei uitgebloeide trossen weg en ruim de planten in de herfst op.

Hoe:

• Knip uitgebloeide bloemtrossen af, net boven een zijscheut of blad.
• Verwijder verdorde stengels zodra ze er slordig uitzien.
• Laat een paar planten uitzaaien als je volgend jaar weer bloemen wilt.

Snoeikalender en basisregels

Vermeerderen

Zaad

In maart–mei of in september ter plaatse zaaien. Zaai om de 2–3 weken opnieuw tot mei voor een doorlopende bloei.

Zaad verzamelen

In augustus–september, als de vruchtjes bruin en droog zijn: wrijf het zaad eruit, bewaar het droog en koel en zaai het in het najaar of volgend voorjaar.

Hoe komt een bittere scheefbloem de winter door?

Winterhard tot −10 °C: beschermen in strenge winters.

• Eenjarig, maar het zaad en in september gezaaide plantjes zijn winterhard tot ongeveer −10 °C.
• Najaarszaaisels overwinteren buiten als kleine rozet en bloeien het volgende jaar vroeger; bescherm ze bij strenge vorst met een laagje droge bladeren of vliesdoek.
• Ruim de afgestorven planten na de bloei op of laat ze staan voor zelfzaai.

Ziektes en plagen

• Aardvlooien: Kleine gaatjes in het blad, vooral in een droog voorjaar. Houd de grond licht vochtig, bedek jonge zaailingen met vliesdoek en zaai niet te vroeg.
• Rupsen van het koolwitje: Kale blaadjes, groene rupsen. Rupsen met de hand verwijderen of de plant afdekken met insectengaas.
• Bladluis: Kleine luizen op jonge scheuten. Afspuiten met water of lieveheersbeestjes laten opruimen.
• Rot door natte grond: Verwelkte planten met zachte voet bij te natte of zware grond. Zaai op doorlatende, droge grond.

Het jaar rond

• Maart: Ter plaatse zaaien op droge, kalkrijke grond.
• April: Zaaien. Zaailingen uitdunnen tot 15–20 cm.
• Mei: Laatste zaai voor een late bloei. Onkruid wieden.
• Juni: De bloei begint. Witte, licht geurende trossen.
• Juli: Volle bloei. Uitgebloeide trossen wegknippen.
• Augustus: Laatste bloei. Zaad laten rijpen.
• September: Zaaien voor een vroege bloei volgend jaar. Zaad oogsten.
• Oktober: Afgestorven planten opruimen.

Goed voor dieren

Bijen

Nectar en stuifmeel voor honingbijen en wilde bijen.

Vlinders

Nectar voor dagvlinders.

Wist je dat?

• De soortnaam amara betekent bitter in het Latijn en verwijst naar de bittere smaak van de plant.
• De geslachtsnaam Iberis verwijst naar Iberië, het schiereiland van Spanje en Portugal, waar veel soorten voorkomen.
• De bloemtrossen strekken zich uit tijdens de bloei: onderaan zitten de vruchtjes al terwijl bovenaan nog bloemen opengaan.