
Foto: VoDeTan2, CC BY-SA 3.0 · bron
Heester · Fabaceae
Lespedeza
Lespedeza thunbergii
In andere talen: Lespédèze (Français) · Thunberg’s bush clover (English)
Lespedeza thunbergii, de struikklaver, komt uit Japan, China en Korea. In ons klimaat gedraagt hij zich als een vaste plant: in de winter vriest het bovengrondse hout vaak terug en in het voorjaar groeit hij vanaf de voet opnieuw uit tot een fonteinvormige struik van ongeveer 1,5 m hoog en 2 m breed. Pas laat in de zomer, vanaf augustus tot in oktober, hangen de takken vol lange trossen roze-paarse vlinderbloemen. Hij doet het goed op arme, droge grond in de zon en is een goede bijenplant voor het late seizoen. Bekende rassen zijn ‘Gibraltar’ met diep roze bloemen en het witte ‘White Fountain’.
Licht
Volle zon
warm en licht
Vocht
Droog tot normaal
geen natte voeten
Grond
Zand, leem of klei
elke zuurtegraad
Winterhard
Volledig winterhard
tot -20 °C
Grootte
1,5 m
hoog, 2 m breed
Bloei
augustus–oktober
| Snoeimaanden | maart |
|---|---|
| Hoogte | 1,5 m |
| Inheems in België | Nee, aangeplant |
| Goed voor bijen, vlinders en vogels | Ja, voor bijen |
| Giftig voor mens en huisdier | Niet als giftig bekend |
| Bloei | augustus–oktober |
Herkennen
Hoe herken je een lespedeza?
- Groeivorm
- Fonteinvormige struik van ongeveer 1,5 m hoog en 2 m breed, met lange, overhangende takken. Groeit elk voorjaar uit vanaf de voet.
- Blad
- Samengesteld uit drie ovale blaadjes (klaverachtig), blauwgroen, aan de takken. Verschijnt pas laat in het voorjaar.
- Bloem
- Lange, losse trossen van kleine roze-paarse vlinderbloemen, van augustus tot oktober.
- Vrucht
- Kleine, platte peultjes die zelden rijpen onder onze omstandigheden.
- Wortels
- Diep en vertakt; hij verdraagt droogte en leeft samen met stikstofbindende bacteriën.
Bloei: augustus–oktober · Planten: april–mei · Snoeien: maart
In je tuin
Waarom in je tuin?
- Bloeit laat, van augustus tot in oktober, als veel andere planten al uitgebloeid zijn.
- Overhangende, sierlijke takken vol roze-paarse bloemtrosjes geven een fonteineffect.
- Trekt bijen aan op een moment dat er weinig nectar te vinden is.
- Doet het goed op arme, droge grond in de volle zon; als vlinderbloemige maakt hij zijn eigen stikstof.
- Weinig werk: één keer per jaar terugsnoeien volstaat.
Waar staat een lespedeza graag?
- Volle zon; op een zonnige, warme plek bloeit hij het rijkst en het vroegst.
- Goed doorlatende grond: zand, leem of klei, zuur tot kalkrijk. Ook arme, droge grond is prima.
- Verdraagt droogte, maar niet drassige grond of staand water in de winter.
- Reken op ongeveer 1,5–2 m ruimte per plant; geef hem plaats om over te hangen.
- Licht
- Zon
- Grondsoort
- Zand, leem of klei
- Zuurtegraad
- Niet kieskeurig
- Vocht
- Droog of normaal
- Grootte
- 1,5 m hoog, 2 m breed
- Winterhard
- Winterhard (tot -20 °C)
Mooi samen met
- Lampenpoetsersgras: Zachte pluimen en dezelfde zonnige, droge plek.
- Hemelsleutel: Bloeit tegelijk met roze bloemschermen.
- Herfstaster: Violette of witte bloemen in dezelfde late periode.
- Zonnehoed: Grote bloemen in de nazomer; veel insecten.
Onderhoud
Hoe en wanneer plant je een lespedeza?
Planten in april–mei.
- Plant in april–mei, zodat de plant voor de winter kan wortelen.
- Graaf een plantgat twee keer zo breed als de kluit; meng bij zware klei zand door de aarde voor betere afwatering.
- Zet de plant even diep als in de pot en druk de grond goed aan.
- Geef meteen een flinke gieter water en houd de grond het eerste jaar licht vochtig.
- Leg een laagje mulch rond de plant; vermijd extra mest, want dat geeft veel blad en weinig bloemen.
Verzorgen
- Water
- Het eerste jaar bij droogte wekelijks. Daarna is hij zeer droogtebestendig en heeft hij zelden extra water nodig.
- Bemesten
- Meestal niet nodig: hij maakt zijn eigen stikstof. Te veel mest geeft veel blad en weinig bloemen.
- Mulchen
- Een dun laagje compost of schors in het voorjaar houdt onkruid weg en beschermt de wortels in de winter.
- Onkruid
- Houd jonge planten de eerste jaren onkruidvrij.
- Steun
- Meestal niet nodig; de overhangende takken zijn juist de charme van de plant.
Tip: Snoei in maart alles terug tot vlak boven de grond, zoals bij een vaste plant, en maak je niet ongerust als hij laat uitloopt. Bemest niet: dat kost bloemen.
Wanneer snoei je een lespedeza?
Snoeimaanden: maart.
Wanneer: In maart, voor de nieuwe scheuten uitlopen.
Hoe:
- Knip alle takken terug tot 5–10 cm boven de grond, net boven een paar knoppen, zoals bij een vaste plant.
- Haal alle dode takken helemaal weg.
- Laat de uitgebloeide trosjes in de herfst en winter staan als wintersieraad, ze beschermen ook de basis.
- Leg het snoeisel op de composthoop of hak het fijn en gebruik het als mulch.
Let op: Hij bloeit op nieuw hout: hard snoeien in het voorjaar kost geen bloemen, snoeien in de zomer wel. Knip niet vroeg in de winter, want de dode stengels beschermen de plant.
Vermeerderen
- Delen
- In het voorjaar de pol uitgraven en in stukken met wortels en knoppen verdelen. Direct opnieuw planten.
- Zaaien
- In het voorjaar: het harde zaad kiemt beter na een nacht in lauw water of na licht inkerven. Zaai in potten en plant uit als de zaailingen sterk genoeg zijn.
- Zachte stekken
- In juni–juli: stekken van 8–10 cm van jonge scheuten, onderste bladeren weg, in vochtige potgrond onder plastic.
Hoe komt een lespedeza de winter door?
Winterhard tot −20 °C.
- Winterhard tot ongeveer −20 °C: het bovengrondse hout vriest vaak terug, maar de plant loopt in het voorjaar weer uit vanaf de voet.
- Leg in het eerste jaar een laag bladeren of compost over de voet.
- In een pot: zet hem op een beschutte plek en pak de pot in jute of noppenfolie, zodat de wortels niet bevriezen.
Ziektes en plagen
- Laat uitlopen: De plant lijkt dood tot mei–juni. Dat is normaal: hij is laat. Haal pas dood hout weg als er in juni nog niets is.
- Weinig bloei: Te weinig zon of te veel mest. Plant in volle zon en bemest niet.
- Bladluis: Op jonge scheuten in het voorjaar. Meestal ruimen lieveheersbeestjes ze op; anders afspuiten met water.
- Natte grond: Wortelrot en wegkwijnen op drassige grond. Plant in doorlatende grond en meng zand door klei.
Het jaar rond
- Maart: Alle takken terugsnoeien tot 5–10 cm boven de grond.
- April: Planten. Mulch aanbrengen.
- Mei: Planten. De scheuten verschijnen laat.
- Juni: Zachte stekken nemen. Water geven bij droogte.
- Juli: Groei. Jonge planten water geven bij droogte.
- Augustus: Begin van de bloei.
- September: Volle bloei, veel bijen.
- Oktober: Bloei loopt af. Bladval.
- November: Uitgebloeide trosjes laten staan als wintersieraad.
Gebruiken
Goed voor dieren
- Bijen
- Nectar en stuifmeel voor honingbijen en wilde bijen.
Jij en deze soort
Wist je dat?
- In Japan heet de plant ‘hagi’ en geldt hij als een van de zeven klassieke herfstbloemen.
- Als vlinderbloemige leeft hij samen met bacteriën die stikstof uit de lucht vastleggen, wat hem tot een goede plant voor arme grond maakt.
- De soort is genoemd naar de Zweedse natuuronderzoeker Carl Peter Thunberg, die in de achttiende eeuw de Japanse flora bestudeerde.