Geel vlas

Hoe herken je een geel vlas?

Groeivorm

Compacte pol van 30–40 cm hoog en ongeveer 30 cm breed, met rechtopgaande stengels en een licht verhoutende basis.

Blad

Smal lancetvormig, 2–3 cm lang, blauwgroen; in zachte winters deels wintergroen.

Bloem

Trechtervormig, ongeveer 3 cm breed, helder geel; in losse trossen van juni tot augustus. Elke bloem is maar kort open.

Vrucht

Kleine, ronde doosvruchtjes met zaad na de bloei.

Wortels

Diepgaand wortelstelsel, waardoor hij droogte goed doorstaat. Verplant hem liever niet meer als hij oud is.

Bloei: juni–augustus · Planten: april–mei · Snoeien: maart

Waarom in je tuin?

• Heldergele bloemen in de zomer, een kleur die in veel droge, arme tuinen ontbreekt.
• Verdraagt droogte en hitte en heeft nauwelijks water of mest nodig.
• Compact en netjes: past in een rotstuin, grindtuin, op een droge helling of vooraan in de border.
• De bloemen worden bezocht door bijen die nectar en stuifmeel zoeken.
• Het blauwgroene blad blijft in een zachte winter grotendeels aan de plant.

Waar staat een geel vlas graag?

• Volle zon op een warme, open plek: in de schaduw wordt hij slap en bloeit hij slecht.
• Zeer goed doorlatende zand- of leemgrond, liefst kalkhoudend (neutraal tot kalkrijk). Rijke, vette grond geeft slappe groei.
• Droog tot vrij droog: hij verdraagt geen natte voeten, zeker niet in de winter.
• Werk zware klei los met grof zand of grind, of plant op een lichte verhoging of helling.
• Reken op 25–30 cm tussen de planten.

Licht

Zon

Grondsoort

Zand of leem

Zuurtegraad

Neutraal of kalkrijk

Vocht

Droog

Grootte

0,4 m hoog, 0,3 m breed

Winterhard

Winterhard (tot -20 °C)

Mooi samen met

• Lavendel: Dezelfde droge, zonnige plek; paarse aren naast de gele trechters.
• Siersalie: Violette bloemaren die mooi contrasteren met geel.
• Vetkruid: Laag blijvend en met dezelfde behoefte aan droge, arme grond.
• Schapengras: Fijn, blauwgroen gras dat de bloemen zacht omlijst.

Hoe en wanneer plant je een geel vlas?

Planten in april–mei.

1. Plant in april of mei, als de grond opwarmt en de ergste vorst voorbij is.
2. Graaf een plantgat dat twee keer zo breed is als de pot en meng er grof zand of fijn grind door voor een goede afwatering.
3. Zet de plant even diep als in de pot, met de kroon net boven de grond.
4. Plant op 25–30 cm van elkaar; in een groep werkt het mooiest met drie tot vijf planten.
5. Geef na het planten één flinke gieter water, daarna alleen bij langdurige droogte.
6. Strooi een laagje grind of split rond de plant in plaats van compost: dat houdt de kroon droog.

Verzorgen

Water

Na het aanslaan zelden. Alleen bij langdurige droogte in het eerste jaar; daarna redt hij zich zelf.

Bemesten

Niet nodig. Vette grond of mest geeft lange, slappe stengels die omvallen.

Mulchen

Gebruik grind of split, geen compost of schors: die houden vocht vast rond de kroon.

Uitgebloeide bloemen

Knip uitgebloeide trossen weg als je meer bloemen wilt; laat een paar staan als je zaad wilt oogsten.

Opruimen

Knip in maart dode stengels weg tot net boven de verse scheuten.

Tip: Geef hem veel grind in de grond en laat hem in de winter nooit nat staan: natte wortels zijn zijn grootste vijand. Het ras ‘Compactum’ blijft lager en netter in een rotstuin.

Wanneer snoei je een geel vlas?

Snoeimaanden: maart.

Wanneer: In maart, zodra je ziet waar de nieuwe scheuten uitlopen. Hij wordt weinig gesnoeid.

Hoe:

• Knip dode of door de winter beschadigde stengels weg tot net boven een gezonde scheut.
• Verwijder uitgebloeide bloemtrossen in de zomer om de bloei te verlengen.
• Knip niet in het kale, oude hout onder het blad: daar komen niet altijd nieuwe scheuten uit.

Snoeien: wanneer en hoe · Snoeikalender en basisregels

Vermeerderen

Zachte stekken

In mei–juni: topstekken van 5–8 cm in zandige stekgrond, licht vochtig en helder maar niet in de felle zon. Na enkele weken wortelen ze.

Zaaien

In maart–april oppervlakkig zaaien in zandige zaaigrond en nauwelijks bedekken. Verspeen de zaailingen jong, want oudere planten verplanten slecht.

Hoe komt een geel vlas de winter door?

Winterhard tot −20 °C.

• Volledig winterhard, tot ongeveer −20 °C: in Belgische winters geen bescherming nodig.
• Vorst is geen probleem, natte grond in de winter wel: zorg voor een goed doorlatende plek, zodat de wortels niet rotten.
• In een pot: zet hem tegen een muur of onder een overhangend dak, zodat regenwater de pot niet verzadigt.

Ziektes en plagen

• Wortelrot: Een slappe, geelbruine plant met bruine wortels in natte, zware grond. Verplant naar een doorlatende plek of werk er grind door.
• Slappe groei: Lange, omvallende stengels in schaduw of vette grond. Geef meer zon en geen mest.
• Slakken: Jonge planten worden in het voorjaar aangevreten. Verzamel de slakken ’s avonds met een zaklamp.
• Bladluis: Soms op jonge scheuten. Afspuiten met water volstaat meestal.

Het jaar rond

• Maart: Dode stengels wegknippen tot net boven de verse scheuten. Eventueel zaaien.
• April: Planten. Zaaien in zandige grond.
• Mei: Planten. Grind rond de kroon leggen.
• Juni: Begin van de bloei. Zachte stekken nemen.
• Juli: Volle bloei. Uitgebloeide trossen verwijderen.
• Augustus: Laatste bloei. Enkele trossen laten staan voor zaad.
• September: Zaaddoosjes oogsten. Hij hoeft geen water.
• November: Controleren dat het regenwater goed wegtrekt.

Goed voor dieren

Bijen

Nectar en stuifmeel voor honingbijen en wilde bijen.

Wist je dat?

• De naam Linum is het Latijnse woord voor vlas; flavum betekent geel. Het geslacht is vooral bekend van het gewone vlas, waarvan de vezels voor linnen en het zaad voor lijnzaad worden gebruikt.
• In het wild groeit geel vlas op droge, kalkrijke graslanden, vaak op hellingen met veel zon.