Kaapse hyacint

Hoe herken je een Kaapse hyacint?

Groeivorm

Bolgewas van ongeveer 1 m hoog en 20 cm breed, met rechte, stevige stengels.

Blad

Breed, riemvormig en grijsgroen, in een bos aan de voet; de bloemstengel zelf draagt geen bladeren.

Bloem

Lange tros van hangende, witte klokjes die van onder naar boven openen, van juli tot september.

Vrucht

Na de bloei groene zaaddozen aan de stengel.

Bol

Grote, ronde bol die diep geplant wordt; er vormen zich bijbollen.

Bloei: juli–september · Planten: maart–april

Waarom in je tuin?

• Bloeit van juli tot september met witte klokjes, op een moment dat veel borders aan kleur verliezen.
• Een sierlijk verticaal accent van ongeveer 1 m hoog tussen lagere vaste planten.
• Bijen bezoeken de bloemen op zoek naar nectar en stuifmeel.
• De witte bloemen lichten op in de schemering en passen bij een wit of zilverkleurig tuinontwerp.
• Komt na het planten jaren terug en vermeerdert langzaam met bijbollen.

Waar staat een Kaapse hyacint graag?

• Volle zon; in halfschaduw wordt de stengel langer en bloeit hij schaarser.
• Diepe, humusrijke en goed doorlatende grond: zand, leem of klei, neutraal tot kalkrijk.
• Normaal vochtig in het groeiseizoen; in de winter moet de grond vrij goed wegdrainen.
• Beschut tegen harde wind, want de hoge stengels kunnen omvallen.
• Plant in groepjes van 3–7 bollen op 25–30 cm van elkaar.

Licht

Zon

Grondsoort

Zand, leem of klei

Zuurtegraad

Neutraal of kalkrijk

Vocht

Normaal

Grootte

1 m hoog, 0,2 m breed

Winterhard

Winterhard (tot -15 °C)

Mooi samen met

• Zonnehoed: Paarse bloemen en bruine bolletjes naast de witte klokjes, op hetzelfde moment.
• Vaste phlox: Pluimen in roze en wit die gelijktijdig bloeien.
• Dahlia: Warme kleuren die de witte trossen laten uitkomen.
• Siergrassen: Luchtige pluimen die de hoge stengels omkaderen.

Hoe en wanneer plant je een Kaapse hyacint?

Planten in maart–april.

1. Plant in maart–april, als de zwaarste vorst voorbij is.
2. Graaf een plantgat van 15 cm diep; verbeter zware klei met grof zand en compost.
3. Zet de bol met de punt omhoog en de top ongeveer 15 cm onder het grondoppervlak.
4. Houd 25–30 cm afstand en plant in groepjes van 3–7 tussen vaste planten.
5. Geef na het planten een gieter water; verder alleen water als het lang droog blijft.
6. Markeer de plek, want de scheuten komen vrij laat in het voorjaar boven.

Verzorgen

Water

In het groeiseizoen bij droogte wekelijks flink water geven, vooral als de stengels uitgroeien en bloeien.

Bemesten

In het voorjaar compost of organische mest. Te veel stikstof geeft lange, slappe stengels.

Steun

Op winderige plekken stengels steunen met een stok of laat vaste planten ernaast de steun bieden.

Uitgebloeide bloemen

Knip de uitgebloeide stengel af tenzij je zaaddozen wilt laten staan als sier.

Mulchen

In de late herfst een dikke laag bladcompost of mulch over de bollen, vooral op koude, natte plekken.

Tip: Vaak verkocht als Galtonia candicans. Plant de grote bollen in maart–april 15 cm diep in groepjes tussen vaste planten, die de hoge stengels ondersteunen en de bladvoet verbergen.

Wanneer snoei je een Kaapse hyacint?

Wanneer: Snoeien is niet nodig. Knip uitgebloeide stengels af in september–oktober en gele bladeren in de herfst.

Hoe:

• Knip de uitgebloeide stengel af aan de voet, of laat hem staan voor de zaaddozen.
• Laat het blad staan tot het geel is en haal het dan weg.
• In het voorjaar eventueel nog overgebleven, gele blad wegknippen.

Let op: Het groene blad niet afknippen, want de bol heeft het nodig om voor volgend jaar bij te vullen.

Snoeikalender en basisregels

Vermeerderen

Bijbollen

In maart–april: haal de bollen op, scheid de kleine bijbollen en plant ze meteen terug, 10–15 cm diep. Ze bloeien na een paar jaar.

Zaad

Zaai in het voorjaar in potten met zaaigrond in een lichte, koele ruimte; de zaailingen duren enkele jaren voor ze bloeien.

Hoe komt een Kaapse hyacint de winter door?

Winterhard tot −15 °C: jonge planten beschermen.

• Winterhard tot ongeveer −15 °C: op doorlatende grond is de bol zonder bescherming veilig.
• Leg op koude of natte plekken in november 10 cm bladcompost of mulch over de bollen.
• Op zware, natte klei kun je de bollen na het afsterven van het blad rooien en droog en vorstvrij bewaren in turf of zand, en in maart weer planten.
• In een pot: zet hem beschut en niet te nat, en bescherm hem tegen strenge vorst.

Ziektes en plagen

• Slakken: Vreten jonge scheuten en bladeren in het voorjaar. Verzamel ze ’s avonds met een zaklamp of zet slakkenvallen neer.
• Bolrot: De bol is zacht en beschimmeld, vooral in natte winters. Zorg voor goed doorlatende grond en haal aangetaste bollen weg.
• Omvallen: De hoge stengels breken of kantelen na regen of wind. Kies een beschutte plek, steun de stengels of zet er vaste planten omheen.
• Geen bloei: Het blad komt, maar de bloem blijft uit. Oorzaak is meestal te veel schaduw, te dun geplant of een jonge bol. Zet hem op een zonnige plek en geef hem tijd.

Het jaar rond

• Maart: Planten of bollen verplanten.
• April: Planten. Op slakken letten.
• Mei: Scheuten komen boven. Slakken tegengaan.
• Juni: Bladgroei; bij droogte water geven. Eventueel steun plaatsen.
• Juli: Begin van de bloei.
• Augustus: Volle bloei.
• September: Bloei eindigt. Uitgebloeide stengels afknippen.
• Oktober: Gele bladeren verwijderen.
• November: Mulch over de bollen leggen.

Eetbaar en bruikbaar

Niet eetbaar. Alle delen van vogelmelk zijn giftig, vooral de bollen, die op kleine uitjes lijken; ook de bloemen en het water uit een vaas zijn giftig, voor mensen en voor huisdieren. Bewaar de bollen nooit bij de groenten en zet een vaas buiten het bereik van kinderen en katten. Bij inslikken: bel meteen het Antigifcentrum (in België 070 245 245) of je huisarts.

Goed voor dieren

Bijen

Nectar en stuifmeel voor honingbijen en wilde bijen.

Wist je dat?

• De vroegere geslachtsnaam Galtonia verwijst naar Francis Galton, een Britse onderzoeker die in de negentiende eeuw door zuidelijk Afrika reisde.
• De klokjes aan de tros openen van onder naar boven, zodat de bloei wekenlang duurt.
• De soortnaam candicans komt uit het Latijn en betekent ‘wit’ of ‘wit wordend’.