Boerenjasmijn

Hoe herken je een boerenjasmijn?

Groeivorm

Compacte, wat overhangende struik van ongeveer 1,5 m hoog en breed, met dunne, bruine twijgen.

Blad

Klein, eirond en spits, 2–4 cm, tegenoverstaand, frisgroen; valt af in de herfst.

Bloem

Enkele, witte bloemen van ongeveer 2,5 cm met vier kroonbladen en een hart van gele meeldraden, in kleine trosjes in juni.

Geur

Sterk en zoet, vergelijkbaar met oranjebloesem; het sterkst op warme, windstille avonden.

Vrucht

Kleine, bruine zaaddoosjes zonder sierwaarde.

Bloei: juni · Planten: maart–april en oktober–november · Snoeien: juli

Waarom in je tuin?

• Een van de sterkst geurende struiken van de tuin: in juni ruik je hem al van ver.
• Compact genoeg voor een kleine tuin, een gemengde border of een grote pot.
• Bijen bezoeken de open bloemen met hun gele meeldraden.
• Een paar bloeiende takken in een vaas geuren door de hele kamer.
• Zeer winterhard, verdraagt droge en kalkrijke grond en vraagt weinig verzorging.

Waar staat een boerenjasmijn graag?

• Volle zon tot halfschaduw; in de zon bloeit en geurt hij het best.
• Zand-, leem- of kleigrond, neutraal tot kalkrijk; hij is helemaal niet kieskeurig.
• Droge tot normale grond. Eens ingeworteld verdraagt hij droogte goed, natte voeten in de winter niet.
• Plant hem dicht bij een terras, pad of raam, zodat je van de geur geniet.
• Reken op 1,2–1,5 m ruimte; in een vrij uitgroeiende haag op 80 cm.

Licht

Zon en halfschaduw

Grondsoort

Zand, leem of klei

Zuurtegraad

Niet kieskeurig

Vocht

Droog of normaal

Grootte

1,5 m hoog, 1,5 m breed

Winterhard

Winterhard (tot -25 °C)

Mooi samen met

• Rozen: Bloeien in dezelfde periode; samen geven ze een romantische, geurende border.
• Kattenkruid: Lavendelblauwe wolken aan de voet die lang doorbloeien.
• Ooievaarsbek: Een makkelijke bodembedekker voor de voorgrond, ook in halfschaduw.
• Lavendel: Zilvergrijs blad en nog meer geur op een zonnige, droge plek.
• Sering: Bloeit een maand eerder, zodat de geur van mei tot juni doorgaat.

Hoe en wanneer plant je een boerenjasmijn?

Planten in maart–april en oktober–november.

1. Plant in maart–april of in oktober–november, bij zacht weer.
2. Graaf een plantgat twee keer zo breed als de kluit en meng wat compost door de uitgegraven grond.
3. Zet de struik even diep als hij in de pot stond en druk de grond goed aan.
4. Geef meteen een flinke gieter water, ook als het regent.
5. Leg een laag mulch rond de voet en geef het eerste jaar water bij droogte.

Verzorgen

Water

Het eerste jaar regelmatig. Daarna enkel in lange droge periodes, vooral vlak voor en tijdens de bloei.

Bemesten

In maart wat compost of organische mest; meer is niet nodig.

Mulchen

Een laag compost of houtsnippers in het voorjaar houdt de grond vochtig.

Snijbloemen

Snijd takken als de eerste bloemen opengaan, haal de meeste bladeren weg en zet ze in vers water.

Tip: Plant hem waar je in juni vaak zit, bijvoorbeeld bij het terras: de geur is het sterkst op warme avonden. Knip na de bloei de oudste takken aan de voet weg, dan blijft hij jong en rijk bloeien.

Wanneer snoei je een boerenjasmijn?

Snoeimaanden: juli.

Wanneer: Direct na de bloei, eind juni tot in juli. Hij bloeit op takken van vorig jaar.

Hoe:

• Knip uitgebloeide takken terug tot een sterke, jonge zijscheut lager op de tak.
• Haal elk jaar een kwart tot een derde van de oudste takken helemaal aan de voet weg.
• Verwijder dunne, zwakke en dode twijgen.
• Een verwaarloosde struik kun je verjongen door alle takken tot 30 cm in te korten; hij bloeit dan het volgende jaar niet of nauwelijks.

Let op: Snoei niet in de winter of het vroege voorjaar: dan knip je de bloemknoppen van dat jaar weg.

Snoeien: wanneer en hoe · Snoeikalender en basisregels

Vermeerderen

Zachte stekken

In juni–juli stekken van 8–10 cm van niet-bloeiende scheuten in vochtige stekgrond onder plastic. Na enkele weken wortels.

Houtige stekken

In november–december stukken van 20 cm van rijpe twijgen voor twee derde in de grond steken op een beschutte plek; het jaar erna verplanten.

Afleggen

In het voorjaar een lage tak in de grond vastpinnen en na een jaar loskoppelen.

Hoe komt een boerenjasmijn de winter door?

Winterhard tot −25 °C.

• Volledig winterhard tot ongeveer −25 °C: in België is geen bescherming nodig.
• In de winter staat hij kaal. Wacht met snoeien tot na de bloei.
• In een pot: zet hem tegen een muur en zorg dat de pot niet in het water staat.

Ziektes en plagen

• Zwarte bonenluis: Zwarte luizen op de toppen van jonge scheuten in mei–juni. Afspuiten met water of de toppen wegknippen; natuurlijke vijanden helpen mee.
• Weinig bloemen: Meestal door snoei op het verkeerde moment of te veel schaduw. Snoei alleen na de bloei.
• Meeldauw: Wit poeder op het blad in droge zomers. Geef water bij droogte en houd de struik luchtig.
• Vergroeide struik: Zonder snoei wordt hij een warboel van oud hout met weinig bloemen. Verjong door elk jaar oude takken aan de voet weg te nemen.

Het jaar rond

• Maart: Planten. Compost of organische mest geven.
• April: Planten. Mulch aanbrengen.
• Mei: Knoppen zwellen. Letten op zwarte bonenluis.
• Juni: Bloei en geur. Takken snijden voor de vaas. Zachte stekken nemen.
• Juli: Snoeien direct na de bloei: oude takken aan de voet weg.
• Augustus: Water geven bij lange droogte.
• Oktober: Planten.
• November: Planten. Houtige stekken nemen.
• December: Rust. Houtige stekken nemen.

Goed voor dieren

Bijen

Nectar en stuifmeel voor honingbijen en wilde bijen.

Wist je dat?

• De naam boerenjasmijn is misleidend: de plant is niet verwant aan de echte jasmijn, maar wel aan de hortensia.
• Victor Lemoine was een van de bekendste plantenkwekers van zijn tijd; hij kweekte ook veel bekende seringen en deutzia’s.
• In het Engels heet hij mock orange, naar de geur van oranjebloesem. Vroeger werd hij daar ook syringa genoemd, de wetenschappelijke naam van de sering.