Portugese laurierkers

Hoe herken je een Portugese laurierkers?

Groeivorm

Dichte, breed opgaande struik van 3–4 m hoog en zo’n 3 m breed; als haag makkelijk op 1,5–2 m te houden.

Blad

Ovaal tot lancetvormig, 6–12 cm, glanzend donkergroen met een fijn gezaagde rand en donkerrode bladstelen.

Bloem

Kleine witte bloempjes met een zoete geur, in slanke trossen van 15–25 cm, in juni.

Vrucht

Kleine, ovale bessen van ongeveer 8 mm, eerst rood, rijp zwartpaars, in de nazomer.

Twijgen

Jonge twijgen zijn roodachtig, net als de bladstelen.

Bloei: juni · Planten: april–mei en september–oktober · Snoeien: juni en augustus

Waarom in je tuin?

• Groenblijvend: het hele jaar een dichte, glanzende groene wand.
• Geurende witte bloemtrossen in juni, druk bezocht door bijen.
• Bessen in de nazomer voor merels en andere vogels.
• Groeit in zon én schaduw en verdraagt een stevige snoei.
• Eleganter dan de gewone laurierkers, met rode bladstelen die mooi afsteken.
• Ook geschikt als bolvorm op stam of in een grote pot.

Waar staat een Portugese laurierkers graag?

• Zon, halfschaduw of schaduw: hij doet het overal goed.
• Elke goed doorlatende grond: zand, leem of klei, zuur tot kalkrijk.
• Normaal vochtig; vermijd grond die lang nat blijft.
• Voor een haag 2–3 planten per meter, als solitair 3 m ruimte.
• Een plek beschut tegen koude, droge oostenwind voorkomt bruin blad in strenge winters.

Licht

Zon, halfschaduw en schaduw

Grondsoort

Zand, leem of klei

Zuurtegraad

Niet kieskeurig

Vocht

Normaal

Grootte

4 m hoog, 3 m breed

Winterhard

Winterhard (tot -20 °C)

Mooi samen met

• Hortensia: Bloeit na hem en houdt van dezelfde halfschaduw.
• Varens: Een frisse onderbeplanting in de schaduw van de haag.
• Ooievaarsbek: Een lage, bloeiende rand voor de donkere haag.
• Narcissen: Kleur aan de voet in het voorjaar.

Hoe en wanneer plant je een Portugese laurierkers?

Planten in april–mei en september–oktober.

1. Plant in april–mei of in september–oktober, zodat hij voor de winter goed geworteld is.
2. Voor een haag: span een draad en graaf een sleuf van 40 cm breed en diep in plaats van losse plantgaten.
3. Meng compost door de uitgegraven grond.
4. Zet de planten even diep als in de pot, op 35–50 cm van elkaar, en druk goed aan.
5. Geef meteen ruim water, ook als het regent.
6. Leg mulch langs de voet van de haag.

Verzorgen

Water

Het eerste jaar bij droogte elke week ruim water. Daarna is hij weinig veeleisend.

Bemesten

In april wat compost of organische mest; meer is niet nodig.

Mulchen

Een laag mulch houdt de voet van een jonge haag onkruidvrij en vochtig.

In een pot

Als bolvorm op stam in een grote pot: geef geregeld water en elk voorjaar wat verse potgrond bovenop.

Snoeiafval

Ruim het op en geef het nooit aan dieren: het blad is giftig.

Tip: Knip met de snoeischaar, niet met de heggenschaar: zo blijven de grote bladeren gaaf en ziet je haag er het hele jaar verzorgd uit.

Wanneer snoei je een Portugese laurierkers?

Snoeimaanden: juni en augustus.

Wanneer: Eind juni, net na de bloei. Voor een strakke haag of bolvorm kun je eind augustus nog een lichte knipbeurt geven.

Hoe:

• Gebruik de snoeischaar in plaats van de heggenschaar: half doorgeknipte bladeren worden bruin en lelijk.
• Hou een haag onderaan iets breder dan bovenaan, zodat de onderkant licht krijgt en niet kaal wordt.
• Een verwaarloosde haag kun je stevig terugsnoeien tot in het oude hout; hij loopt daarna weer uit.
• Bolvorm op stam: knip twee keer per jaar bij, eind juni en eind augustus.

Let op: Draag handschoenen en ruim het snoeiafval op: blad en pitten zijn giftig.

Snoeien: wanneer en hoe · Snoeikalender en basisregels

Vermeerderen

Halfrijpe stekken

In augustus–september: stekken van 10–15 cm, onderste bladeren weg en grote bladeren half inknippen, in vochtige stekgrond onder plastic of in een koude bak.

Hoe komt een Portugese laurierkers de winter door?

Winterhard tot −20 °C.

• Winterhard tot ongeveer −20 °C: in de meeste Belgische winters geen probleem.
• In strenge winters kan koude, droge wind het blad bruin kleuren; meestal loopt hij in het voorjaar opnieuw uit.
• Geef bij een droge vorstperiode water op een vorstvrije dag, zodat het groenblijvende blad niet uitdroogt.
• In een pot: zet hem beschut en wikkel de pot in jute.

Ziektes en plagen

• Hagelschotziekte: Ronde bruine vlekjes in het blad die eruit vallen, zodat er gaatjes ontstaan. Ruim aangetast blad op en snoei bij droog weer.
• Taxuskever: Halvemaanvormige hapjes uit de bladranden; de larven eten aan de wortels. Zoek de kevers ’s avonds met een zaklamp en zet aaltjes in tegen de larven.
• Bladluis: Op jonge scheuten in mei–juni. Afspuiten met water; natuurlijke vijanden doen de rest.
• Bruin blad: Na een strenge winter of door koude wind. Knip de bruine delen in juni weg.

Het jaar rond

• April: Planten. Compost geven.
• Mei: Planten. Letten op bladluis.
• Juni: Bloei van de geurende trossen. Na de bloei snoeien.
• Juli: Water geven aan jonge hagen bij droogte.
• Augustus: Bessen kleuren. Tweede, lichte knipbeurt. Halfrijpe stekken nemen.
• September: Planten. Stekken nemen.
• Oktober: Planten.
• December: Rust. Groenblijvende haag in de wintertuin.

Eetbaar en bruikbaar

Niet eetbaar. Blad en pitten van de Portugese laurierkers bevatten stoffen die blauwzuur vrijmaken: eet de bessen niet en gebruik de bladeren nooit in plaats van laurier (Laurus nobilis) in de keuken. Versnipper of verbrand het snoeisel niet in een gesloten ruimte en laat het niet liggen waar vee of paarden erbij kunnen. Bij inslikken: bel meteen het Antigifcentrum (in België 070 245 245) of je huisarts.

Goed voor dieren

Bijen

Nectar en stuifmeel voor honingbijen en wilde bijen.

Vogels

Bessen, zaden of insecten als voedsel, of een plek om te nestelen.

Wist je dat?

• Lusitanica verwijst naar Lusitania, de Romeinse naam voor een gebied dat grotendeels overeenkomt met het huidige Portugal.
• In het wild groeit hij in vochtige ravijnen en langs beken, als overblijfsel van de laurierbossen die miljoenen jaren geleden in Zuid-Europa groeiden.
• Hij is familie van de kers, de pruim en de amandel; zijn bessen lijken op heel kleine kersjes.