Wilg

Hoe herken je een wilg?

Groeivorm

Compacte, lage struik van 40–60 cm hoog en breed, met korte, kruipende tot opgaande takken.

Blad

Klein, elliptisch tot omgekeerd eirond, 2–4 cm; grijsgroen en zacht behaard, onder zilvergrijs.

Bloem

Zachte, zilvergrijze katjes in april–mei; die van de mannelijke planten worden daarna geel door het stuifmeel.

Geslacht

Tweehuizig: mannelijke en vrouwelijke bloemen zitten op verschillende planten. De mannelijke zijn het opvallendst.

Wortels

Ondiep tot middeldiep en vezelig: ze drogen snel uit in zomerse droogte.

Bloei: april–mei · Planten: maart–april en oktober–november · Snoeien: mei

Waarom in je tuin?

• Compact en laag, ideaal voor een klein tuintje, een rotstuin of een grote pot.
• Zilvergrijs blad dat het hele seizoen licht en mooi oogt.
• Zachte, zilverkleurige katjes in april en mei die bijen vroeg in het jaar voeden.
• Volledig winterhard en past dus ook in koude streken.
• Weinig snoei en weinig onderhoud nodig.

Waar staat een wilg graag?

• Zon tot halfschaduw; in volle zon blijft hij compact, maar hij heeft dan meer vocht nodig.
• Goed doorlatende, humusrijke grond: zand, leem of klei, zuur tot kalkrijk.
• Normaal tot vochtig; houd de grond koel en gelijkmatig vochtig, zonder dat hij ’s winters in natte grond staat.
• Volledig winterhard; hij houdt van een koele plek en lijdt in hete, droge hoekjes.
• Reken op 50–60 cm per plant; in een groep op 50 cm.

Licht

Zon en halfschaduw

Grondsoort

Zand, leem of klei

Zuurtegraad

Niet kieskeurig

Vocht

Normaal of nat

Grootte

0,6 m hoog, 0,6 m breed

Winterhard

Winterhard (tot -35 °C)

Mooi samen met

• Steenbreek: Kleine rozetten en bloemen in dezelfde koele, vochtige rotstuin.
• Sleutelbloem: Bloeit in het voorjaar tegelijk met de katjes.
• Gentiaan: Blauwe bloemen in dezelfde bergtuinomgeving.
• Vetkruid: Een stevige, laagblijvende plant voor wat drogere plekken in de rotstuin.
• Klokjesbloem: Kleine, blauwe bloemen in de zomer tussen het zilvergrijze blad.

Hoe en wanneer plant je een wilg?

Planten in maart–april en oktober–november.

1. Plant in oktober–november of in maart–april, als de grond niet bevroren of te nat is.
2. Graaf een plantgat dat dubbel zo breed is als de kluit en meng er wat grof zand of grind en compost door voor een goede afwatering.
3. Zet de plant even diep als in de pot en druk de grond goed aan.
4. Houd 50–60 cm afstand tussen de planten.
5. Geef meteen een flinke gieter water en blijf het eerste jaar regelmatig gieten.
6. Leg een laag fijn grind of schors rond de voet om de grond koel te houden.

Verzorgen

Water

Houd de grond regelmatig vochtig, vooral in de zomer en het eerste jaar. In een pot dagelijks controleren bij warm weer.

Bemesten

Weinig nodig. Een beetje compost of organische mest in het voorjaar volstaat.

Mulchen

Een laagje fijn grind of schors houdt de wortels koel en de grond vochtig.

Uitgebloeide katjes

Laat ze staan of knip ze na de bloei af om de struik compact en netjes te houden.

Pot

Gebruik een brede, ondiepe pot met afvoergaten en een goed doorlatende potgrond met wat grind.

Tip: Zet hem op een koele, wat vochtige plek en gebruik een laagje grind als mulch. In een pot geef je regelmatig water en zorg je voor een goede afvoer.

Wanneer snoei je een wilg?

Snoeimaanden: mei.

Wanneer: Direct na de bloei, in mei. Verder is nauwelijks snoei nodig.

Hoe:

• Knip lange, uitstekende of dode takjes terug tot een zijtak of knop.
• Houd hem compact door de takken na de bloei met een derde in te korten.
• Haal dood hout helemaal weg.
• Snoei niet in de winter: je knipt dan de katjes van het volgende voorjaar weg.

Let op: Knip niet in oud, kaal hout: daaruit loopt hij slecht uit. Blijf bij de jonge, bladdragende takken.

Snoeien: wanneer en hoe · Snoeikalender en basisregels

Vermeerderen

Houtstekken

In november–februari stekken van 10–15 cm van gerijpte takken, de helft in vochtige grond. Wilgenstekken wortelen meestal makkelijk.

Halfverhoute stekken

In juni–augustus stekken van 8–10 cm van halfverhoute scheuten in stekgrond met zand, onder plastic of in een koude bak.

Zaaien

Het zaad is maar enkele dagen kiemkrachtig; zaai het meteen na het rijpen. Dit is lastiger dan stekken.

Hoe komt een wilg de winter door?

Winterhard tot −35 °C.

• Volledig winterhard, tot ongeveer −35 °C: in Belgische winters is geen bescherming nodig.
• In een pot: zet de pot tegen een muur of in de buurt van het huis en wikkel hem in jute, zodat de wortels niet bevriezen.
• Zorg dat de pot ’s winters niet in water staat, want natte wortels rotten.

Ziektes en plagen

• Verdorrend blad: Teken van droogte of hitte: geef ruim water en zet hem op een koelere of luwe plek.
• Bladluis: Kolonies op jonge scheuten in het voorjaar. Spuit ze af met water of laat lieveheersbeestjes en zweefvliegen hun werk doen.
• Roest: Oranje puistjes onder de bladeren in de zomer. Ruim aangetaste bladeren op en zorg voor lucht tussen de planten.
• Wortelrot: In te natte grond, vooral in de winter. Plant hem hoger of verbeter de afvoer met grof zand.

Het jaar rond

• Maart: Planten. Mulch aanbrengen.
• April: Bloei: katjes voor bijen. Planten.
• Mei: Snoeien na de bloei. Water geven.
• Juni: Water geven bij droogte. Stekken nemen.
• Juli: Geregeld water, vooral in potten.
• Augustus: Halfverhoute stekken nemen.
• Oktober: Planten. Herfst: blad verkleurt.
• November: Planten. Houtstekken nemen.
• December: Rust. Pot beschermen tegen vorst.

Goed voor dieren

Bijen

Nectar en stuifmeel voor honingbijen en wilde bijen.

Wist je dat?

• De soortnaam helvetica verwijst naar Helvetia, de oude Latijnse naam voor Zwitserland.
• Net als vrijwel alle wilgen is hij tweehuizig: alleen de mannelijke planten krijgen de gele stuifmeelkatjes.
• Bergwilgen als deze groeien op grote hoogte en zijn vaak laag en dicht om te overleven in de wind en de kou.