Zacht vetkruid

Hoe herken je een zacht vetkruid?

Groeivorm

Dichte, kruipende mat van 5–10 cm hoog en 30 cm breed of meer, met stengels die op de grond wortelen.

Blad

Klein (3–6 mm), vlezig, smal cilindrisch en stomp, helder tot zachtgroen; de blaadjes staan in zes rijen langs de stengel. Groenblijvend.

Bloem

Gele sterretjes in kleine, vertakte schermen, in juni en juli, op stengeltjes tot ongeveer 10 cm.

Verwarring

Lijkt op muurpeper (Sedum acre), maar de blaadjes zijn langer, smaller en zachter van uiterlijk en staan in zes rijen.

Wortels

Fijn en ondiep; elk stukje stengel dat de grond raakt, kan wortel schieten.

Bloei: juni–juli · Planten: maart–mei en september–oktober

Waarom in je tuin?

• Dicht, groenblijvend tapijt voor de schraalste, zonnigste plekken waar bijna niets anders wil groeien.
• Bloeit in juni en juli met gele sterretjes die bijen en andere insecten aantrekken.
• Helder groen blad dat het hele jaar blijft staan, ook in de winter.
• Perfect voor voegen, groendaken, grindtuinen, rotstuinen en bakken: geen water, mest of snoei nodig.
• Wortelt makkelijk, dus je vult kale plekken snel aan met afgebroken stukjes.

Waar staat een zacht vetkruid graag?

• Volle zon is het best; in lichte halfschaduw groeit hij losser en bloeit hij minder.
• Schrale, goed doorlatende grond: zand of leem, liefst met grind of split erdoor. Zuur tot kalkrijk is goed.
• Droog tot normaal: in natte, zware grond verrot hij, zeker in de winter.
• Plant op 20–30 cm van elkaar; de mat sluit binnen een of twee seizoenen.
• Zet hem niet vlak naast fijne, kleine rotsplantjes: het tapijt kan ze overgroeien.

Licht

Zon

Grondsoort

Zand of leem

Zuurtegraad

Niet kieskeurig

Vocht

Droog

Grootte

0,08 m hoog, 0,3 m breed

Winterhard

Winterhard (tot -30 °C)

Mooi samen met

• Muurpeper: Gele bloemen en scherp blad op dezelfde droge, zonnige plek; samen vormen ze een rijk groendak.
• Huislook: Rozetten die contrasteren met het fijne, groene tapijt.
• Kruiptijm: Geurend tapijt met roze bloemen op dezelfde schrale grond.
• Anjer: Lage soorten met roze of witte bloemen boven blauwgrijze matten, op dezelfde zonnige, droge grond.

Hoe en wanneer plant je een zacht vetkruid?

Planten in maart–mei en september–oktober.

1. Plant in maart–mei of in september–oktober, op een moment dat de grond niet bevroren of drassig is.
2. Verwijder onkruid en maak zware grond doorlatend met grof zand of fijn grind. Voeg geen compost of mest toe.
3. Plant de stukjes mat op 20–30 cm van elkaar, even diep als in de pot of kweekbak, en druk ze stevig aan.
4. Geef één keer water na het planten en daarna alleen bij langdurige droogte in het eerste jaar.
5. Strooi eventueel een dun laagje split of grind rond de planten; gebruik geen vochthoudende mulch.

Verzorgen

Water

Na het aanslaan niet meer nodig. Te veel water, zeker in de winter, doet de stengels rotten.

Bemesten

Niet doen: op rijke grond wordt de mat slap, lang en minder dicht.

Onkruid

Wied in het eerste jaar regelmatig; zodra de mat dicht is, laat hij weinig onkruid meer door.

Uitgebloeide bloemen

Mogen blijven staan. Knip ze desgewenst na de bloei weg voor een egaal groen tapijt.

Bijsturen

Rand de mat af waar hij tegels, gazon of kleinere plantjes wil overgroeien; losse stukjes wortelen elders weer.

Tip: Zet hem op schrale, goed doorlatende grond en geef nooit mest: dan blijft de mat dicht en laag. Een stukje stengel in de voeg of op een dak is genoeg om hem te laten wortelen.

Wanneer snoei je een zacht vetkruid?

Wanneer: Snoeien is niet nodig. Haal in maart–april eventueel dode stukjes en oude bloemstengels weg.

Hoe:

• Knip uitgebloeide stengels met een schaar af tot aan de mat.
• Haal bruine of rottende stukjes met de hand weg.
• Trek te ver uitlopende randen gewoon bij en gebruik de stukjes voor nieuwe plekken.

Let op: Het tapijt breidt gestaag uit en kan fijne plantjes en tegelvoegen overgroeien: houd de randen in het oog.

Snoeikalender en basisregels

Vermeerderen

Stekken

Van maart tot september: breek stukjes stengel van 3–5 cm af en leg ze op schrale, zandige grond; ze wortelen vanzelf.

Delen

In het voorjaar of in september een stuk mat met wortels losmaken en op een nieuwe plek planten.

Zaad

In het voorjaar het zeer fijne zaad op zandige grond strooien en licht aandrukken zonder te bedekken.

Hoe komt een zacht vetkruid de winter door?

Winterhard tot −30 °C.

• Volledig winterhard, tot ongeveer −30 °C: geen bescherming nodig in België.
• Het blad blijft het hele jaar groen; in strenge kou kan het wat donkerder kleuren, zonder schade.
• In potten en bakken: zorg voor goede afvoer en zet de pot niet in een schotel water, want winternattigheid is gevaarlijker dan vorst.

Ziektes en plagen

• Rot: Zachte, bruine stengels na een natte winter of op zware grond. Verbeter de afwatering met zand of grind, of verplant naar een drogere plek.
• Lang en slap groen: Te veel schaduw of te veel voeding. Geef meer zon, stop met bemesten en knip de uitgerekte stengels terug.
• Kale plekken: Ontstaan na natte periodes of betreding. Druk stukjes stengel in de grond om de gaten op te vullen.
• Onkruid: Gras en onkruid zetten zich vast in een jonge mat. Trek ze met de hand uit voor ze zaaien.

Het jaar rond

• Maart: Planten. Dode stukjes en oude bloemstengels weghalen.
• April: Planten of delen. Stekjes leggen.
• Mei: Planten. Jonge aanplant wieden.
• Juni: Begin van de bloei. Geen water of mest nodig.
• Juli: Bloei met gele sterretjes. Bijen komen op de bloemen af.
• Augustus: Eventueel uitgebloeide stengels wegknippen. Randen bijsturen.
• September: Planten of delen.
• Oktober: Planten. Op natte grond let je op rot.
• December: Rust. Het groene tapijt blijft staan.

Goed voor dieren

Bijen

Nectar en stuifmeel voor honingbijen en wilde bijen.

Wist je dat?

• De soortnaam sexangulare betekent zeshoekig en verwijst naar de zes rijen blaadjes langs de stengel.
• De Engelse naam tasteless stonecrop wijst op het milde blad; muurpeper smaakt daarentegen scherp.
• Zacht vetkruid hoort net als wit vetkruid tot de planten die vaak op extensieve groendaken worden gebruikt.