
Foto: Elbert L. Little, Jr., USGS, Public domain · bron
Boom · Pinaceae
Canadese hemlockspar
Tsuga canadensis
In andere talen: Pruche du Canada (Français) · Eastern hemlock (English)
De Canadese hemlockspar komt uit het oosten van Noord-Amerika, van Zuidoost-Canada tot in de Appalachen, waar hij in koele, vochtige bossen en ravijnen groeit. Het is een sierlijke, groenblijvende naaldboom met korte, platte naalden in vlakke twijgen en een topscheut die altijd licht overhangt. Aan de toppen van de twijgen hangen kleine, eivormige kegeltjes van 1,5–2,5 cm. Tuiniers waarderen hem omdat hij, anders dan de meeste naaldbomen, ook in de schaduw goed groeit en snoei goed verdraagt. Naast de soort, die na vele jaren een boom van 20 m kan worden, zijn er dwergvormen zoals ‘Jeddeloh’ en de treurvorm ‘Pendula’.
Licht
Halfschaduw of schaduw
verdraagt weinig zon
Vocht
Normaal tot nat
mag niet uitdrogen
Grond
Zand of leem
zuur tot neutraal
Winterhard
Volledig winterhard
tot -35 °C
Grootte
20 m
hoog, 10 m breed
| Snoeimaanden | juni en augustus |
|---|---|
| Hoogte | 20 m |
| Inheems in België | Nee, aangeplant |
| Giftig voor mens en huisdier | Niet als giftig bekend |
Herkennen
Hoe herken je een Canadese hemlockspar?
- Groeivorm
- Breed kegelvormige boom met horizontale tot licht hangende takken en een overhangende top. Groeit traag en wordt na vele jaren 15–20 m hoog en tot 10 m breed.
- Naalden
- Plat, 1–2 cm lang, donkergroen met twee witte strepen aan de onderkant, in twee rijen langs de twijgen.
- Kegels
- Klein en eivormig, 1,5–2,5 cm, hangend aan de toppen van de twijgen; eerst groen, later bruin.
- Schors
- Bij oudere bomen roodbruin en diep gegroefd.
- Wortels
- Ondiep en fijn vertakt: gevoelig voor droogte en voor een verdichte bodem.
Planten: april–mei en september–oktober · Snoeien: juni en augustus
In je tuin
Waarom in je tuin?
- Een van de weinige naaldbomen die goed groeien in halfschaduw en schaduw.
- Verdraagt snoei en vormt een fijne, donkergroene haag die zachter oogt dan de meeste andere haagconiferen.
- Het hele jaar groen: een rustige achtergrond voor bloeiende heesters en vaste planten.
- Een dichte haag of boom biedt vogels het hele jaar beschutting en nestplaatsen.
- Dwergvormen passen in een rotstuin, een schaduwborder of een grote pot.
Waar staat een Canadese hemlockspar graag?
- Halfschaduw of schaduw; in volle zon alleen als de grond altijd vochtig blijft.
- Humusrijke, frisse zand- of leemgrond, zuur tot neutraal. Kalkrijke grond verdraagt hij slecht.
- Normaal tot vochtig, maar zonder stilstaand water. Droogte en schrale wind doen de naalden verbruinen.
- Een beschutte plek met koele, vochtige lucht is ideaal, bijvoorbeeld in de luwte van grotere bomen.
- Als boom heeft hij op termijn 8–10 m ruimte nodig. Voor een haag plant je op 50–60 cm van elkaar.
- Licht
- Halfschaduw en schaduw
- Grondsoort
- Zand of leem
- Zuurtegraad
- Zuur of neutraal
- Vocht
- Normaal of nat
- Grootte
- 20 m hoog, 10 m breed
- Winterhard
- Winterhard (tot -35 °C)
Mooi samen met
- Rododendron: Houdt van dezelfde zure, frisse grond en halfschaduw.
- Hortensia: Witte of blauwe bloemschermen steken mooi af tegen het donkere naaldgroen.
- Varens: Een frisse onderbeplanting voor een schaduwrijke, vochtige hoek.
- Japanse esdoorn: Fijn, kleurrijk blad en herfstkleur naast het groenblijvende naaldhout.
- Hosta: Grote bladeren als contrast met de fijne naalden.
Onderhoud
Hoe en wanneer plant je een Canadese hemlockspar?
Planten in april–mei en september–oktober.
- Plant in april–mei of in september–oktober, als de grond niet te koud en niet te droog is.
- Graaf een ruim plantgat en meng de uitgegraven grond met bladcompost.
- Zet de plant even diep als in de pot of kluit en druk de grond goed aan.
- Voor een haag span je een koord en plant je op 50–60 cm van elkaar in één rij.
- Geef meteen flink water en daarna het eerste jaar regelmatig, ook in een droge herfst.
- Leg een laag mulch van bladcompost, schors of naaldstrooisel rond de voet.
Verzorgen
- Water
- Het eerste jaar wekelijks bij droogte. Ook oudere bomen hebben in droge zomers water nodig, want de wortels zitten ondiep.
- Bemesten
- In april wat bladcompost of organische mest voor zuurminnende planten. Niet meer bemesten na juli.
- Mulchen
- Houd de grond koel met een vaste mulchlaag en laat afgevallen naalden gewoon liggen.
- Haag knippen
- Een haag knip je twee keer per jaar, in juni en eind augustus.
- Beschutting
- Bescherm een jonge plant op een open plek het eerste jaar tegen schrale oostenwind, bijvoorbeeld met een windscherm.
Tip: Zoek je een groenblijvende haag voor de schaduw die zachter oogt dan taxus, kies dan hemlockspar in frisse, kalkarme grond. Mulch elk voorjaar: de ondiepe wortels houden van een koele bodem.
Wanneer snoei je een Canadese hemlockspar?
Snoeimaanden: juni en augustus.
Wanneer: Een vrij uitgroeiende boom heeft geen snoei nodig. Een haag knip je in juni en nog eens eind augustus.
Hoe:
- Knip de haag aan de bovenkant iets smaller dan aan de voet, zodat ook de onderste takken licht krijgen.
- Knip in het groene, benaalde deel en niet terug tot in kaal, oud hout: daar loopt hij moeizaam uit.
- Laat bij een jonge boom de overhangende topscheut staan: die richt zich vanzelf op en vormt de nieuwe top.
- Verwijder dode en beschadigde takken op elk moment van het jaar.
Let op: Knip niet op hete, zonnige dagen, want vers geknipte naalden verbranden dan snel. Snoei niet later dan begin september, zodat de nieuwe groei voor de winter kan afharden.
Vermeerderen
- Stekken
- Neem in augustus–september halfrijpe stekken van 10 cm met een hieltje en laat ze wortelen in een koude bak of onder plastic. Dat gaat traag: reken op enkele maanden.
- Zaad
- Zaai in de herfst buiten in een pot, zodat het zaad de winterkou krijgt. Zaailingen groeien zeer traag en rassen komen niet zuiver uit zaad.
Hoe komt een Canadese hemlockspar de winter door?
Winterhard tot −35 °C.
- Zeer winterhard, tot ongeveer −35 °C: koude is in België geen probleem.
- Schrale, droge oostenwind en wintersen kunnen de naalden verbruinen, vooral bij jonge planten. Geef in een droge herfst nog water.
- Een dwergvorm in een pot zet je beschut tegen een muur en je wikkelt de pot in jute, zodat de kluit niet doorvriest.
- Schud zware sneeuw van een haag, zodat de takken niet uitzakken of breken.
Ziektes en plagen
- Bruine naalden: Door droogte, schrale wind of te veel zon. Geef water in droge periodes, mulch en kies een beschutte plek in de halfschaduw.
- Wortelrot: De plant vergeelt en sterft af op natte, verdichte grond. Voorkom stilstaand water en plant op zware grond iets hoger.
- Spint: Fijn gespikkelde, dofgrijze naalden en fijn spinsel bij warm, droog weer. Spuit de plant af met water en houd de grond vochtig.
- Kalkrijke grond: Gele, bleke naalden en weinig groei. Mulch met bladcompost of naaldstrooisel; op sterk kalkrijke grond kies je beter een taxus.
Het jaar rond
- Januari: Zware sneeuw van de haag schudden.
- Maart: Mulch aanbrengen of aanvullen.
- April: Planten. Licht bemesten.
- Mei: Planten. Nieuwe, lichtgroene scheuten.
- Juni: Haag een eerste keer knippen, niet bij felle zon.
- Juli: Water geven bij droogte. Letten op spint.
- Augustus: Haag een tweede keer knippen, eind augustus.
- September: Planten. Halfrijpe stekken nemen.
- Oktober: Planten. Water geven in een droge herfst.
- December: Rust. Zware sneeuw afschudden.
Jij en deze soort
Wist je dat?
- Ondanks de Engelse naam hemlock is hij niet verwant aan de giftige gevlekte scheerling, die in het Engels ook hemlock heet. De naam zou verwijzen naar de geur van gekneusde naalden.
- In het oosten van de Verenigde Staten wordt de soort sterk bedreigd door een uit Oost-Azië ingevoerd insect, de hemlockwolluis.
- De Canadese hemlockspar is de officiële staatsboom van Pennsylvania.