Twee op een rij
Moseik of zomereik? Zo zie je het verschil
Quercus cerris · Quercus robur
Een moseik herken je aan het smalle, onregelmatig gelobde blad met spitse lobben, de lange draadjes rond de knoppen en het ‘harige’ napje van de eikels; een zomereik heeft blad met afgeronde lobben en twee oortjes aan de voet, geen draadjes rond de knoppen en eikels in een glad napje aan een lange steel.
Kijk naar een twijg met knoppen: bij de moseik staan rond elke knop lange, krullende draadjes, bij de zomereik niet. Het blad van de moseik heeft 4–8 paar spitse, onregelmatige lobben en voelt aan de bovenkant wat ruw; dat van de zomereik heeft 4–7 paar afgeronde lobben, een heel korte steel en twee oortjes aan de voet. Ook de eikels verschillen: in een napje vol lange, krullende schubben bij de moseik, in een glad napje aan een lange steel bij de zomereik.
| Moseik | Zomereik | |
|---|---|---|
| Blad | Verspreid, 6–12 cm, langwerpig met 4–8 paar spitse, onregelmatige lobben; bovenzijde wat ruw, onderzijde grijs behaard. Rond de knoppen lange, draadvormige steunblaadjes. | Verspreid, 7–14 cm, met 4–7 paar afgeronde lobben. Bladsteel zeer kort (onder 1 cm); de bladvoet heeft twee kleine oortjes. |
| Bloei | Mei | April–mei |
| Vrucht | Eikels in een napje met lange, krullende schubben (vandaar mos-eik); ze rijpen pas in het tweede jaar. | Eikels met 1–3 samen aan een lange steel (3–8 cm). |
| Schors | Donkergrijs en diep gegroefd in lange platen; in de groeven oranjebruin. | Grijs en diep, grof gegroefd. |
| Vorm en hoogte | Loofboom, 25–35 m | Loofboom, 25–40 m |
| Standplaats | Volle zon, elke tuingrond, droog | Volle zon, elke tuingrond, normaal |
| Inheems in België | Nee, aangeplant | Ja |
| Goed voor bijen, vlinders en vogels | – | Ja, voor vlinders en vogels |
| Giftig voor mens en huisdier | Niet als giftig bekend | Niet als giftig bekend |
| Snoeimaanden | Juli–augustus en november–februari | Juli–augustus en november–februari |
Het beste kenmerk per seizoen
- Lente
- De zomereik bloeit in april–mei met hangende, geelgroene katjes, de moseik in mei; bij beide verschijnen de katjes samen met het jonge blad.
- Zomer
- Vergelijk het blad: smal en spits gelobd, bovenaan wat ruw en onderaan grijs behaard bij de moseik; met afgeronde lobben, kaal en met oortjes aan de voet bij de zomereik.
- Herfst
- De eikels van de zomereik rijpen in één zomer en hangen met 1–3 samen aan een lange steel. Die van de moseik rijpen pas in het tweede jaar en zitten in een ‘harig’ napje met lange, krullende schubben.
- Winter
- Zonder blad helpen de knoppen: bij de moseik blijven de draadvormige steunblaadjes rond de knoppen zitten. De schors van de moseik heeft oranjebruine groeven tussen de platen; die van de zomereik is grijs en grof gegroefd.
Waar groeien ze?
De zomereik is inheems en groeit in bossen, houtkanten, weiden en bomenrijen in heel België en Nederland. De moseik komt uit Zuid- en Zuidoost-Europa en Turkije en staat bij ons vooral in parken en lanen, waar hij al lang wordt aangeplant.
Welke kies je voor je tuin?
- Beide worden te groot voor een gewone tuin: de zomereik 25–40 m, de moseik 25–35 m met een kroon van zo’n 15 m. In een ruime tuin, een weide of een bomenrij kies je best de zomereik: geen boom bij ons draagt zoveel leven.
- De moseik verdraagt droogte en kalk beter, maar is voor de natuur minder rijk. Bij beide zijn eikels en jong blad in grote hoeveelheden giftig voor paarden en runderen, en in de zomer kan de eikenprocessierups er brandharen verspreiden.
Wist je dat? De naam moseik komt van het napje van de eikel: met zijn lange, krullende schubben lijkt het op een plukje mos.
Verder lezen
- Fiche: Moseik
- Fiche: Zomereik
- Moseik snoeien: wanneer en hoe
- Zomereik snoeien: wanneer en hoe
- Determinatietabel