
Foto: Stanislav Doronenko, CC BY 2.5 · bron
Kruid · Lamiaceae
Koreaanse munt
Agastache rugosa
In andere talen: Agastache rugueuse (Français) · Korean mint (English)
De Koreaanse munt is een vaste plant uit Oost-Azië, van Korea en Japan tot China en het oosten van Rusland. Hij hoort bij de lipbloemenfamilie, net als munt, maar is geen echte munt: hij is verwant aan de dropplant. Hij vormt rechtopstaande pollen van ongeveer 1 m met vierkante stengels en hartvormige, gezaagde bladeren die naar munt en anijs ruiken. Van juli tot september staan er dichte aren met kleine, lila- tot paarsblauwe bloempjes op, die gonzen van de bijen en hommels. Het blad is eetbaar en geeft een frisse munt-anijssmaak aan salades, thee en visgerechten.
Let op: Hij zaait zich makkelijk uit, vooral op open, zonnige grond. Knip uitgebloeide aren weg als je dat niet wilt, en trek ongewenste zaailingen jong uit.
Licht
Volle zon
warm en licht
Vocht
Normaal
geen natte voeten
Grond
Zand, leem of klei
elke zuurtegraad
Winterhard
Volledig winterhard
tot -20 °C
Grootte
1 m
hoog, 0,5 m breed
Bloei
juli–september
| Snoeimaanden | maart |
|---|---|
| Hoogte | 1 m |
| Inheems in België | Nee, aangeplant |
| Goed voor bijen, vlinders en vogels | Ja, voor bijen en vlinders |
| Giftig voor mens en huisdier | Niet als giftig bekend |
| Bloei | juli–september |
Herkennen
Hoe herken je een Koreaanse munt?
- Groeivorm
- Rechtopstaande pol van 80–100 cm hoog en 40–50 cm breed, met vierkante, vertakte stengels.
- Blad
- Hartvormig tot eirond, 5–10 cm, gezaagd, tegenoverstaand; frisgroen en sterk geurend naar munt en anijs.
- Bloem
- Kleine lipbloempjes in dichte, kaarsvormige aren van 5–15 cm, lila tot paarsblauw, van juli tot september.
- Geur en smaak
- Fris, zoet, tussen munt en anijs; zachter dan echte munt.
- Levensduur
- Een vaste plant die vaak maar enkele jaren meegaat, maar zich makkelijk uitzaait.
Bloei: juli–september · Oogst en vruchten: mei–september · Zaaien: maart–april · Planten: mei en september · Snoeien: maart
In je tuin
Waarom in je tuin?
- Drie maanden bloei, van juli tot september, een van de beste bijen- en vlinderplanten.
- Eetbaar blad en eetbare bloemen met een frisse munt-anijssmaak voor de keuken.
- Het hele blad ruikt heerlijk als je erlangs strijkt.
- Makkelijk uit zaad te kweken en al het eerste jaar in bloei.
- Past zowel in de siertuin als in de moestuin of kruidentuin.
Waar staat een Koreaanse munt graag?
- Volle zon: hoe zonniger, hoe rijker de bloei en hoe sterker de geur.
- Elke goed doorlatende grond: zand, leem of klei, zuur tot kalkrijk.
- Normaal vochtig; in de winter mag de grond zeker niet nat blijven.
- Plant op 40–50 cm afstand, in groepjes van drie of meer voor het mooiste effect.
- Licht
- Zon
- Grondsoort
- Zand, leem of klei
- Zuurtegraad
- Niet kieskeurig
- Vocht
- Normaal
- Grootte
- 1 m hoog, 0,5 m breed
- Winterhard
- Winterhard (tot -20 °C)
Mooi samen met
- Rode zonnehoed: Roze schijven naast de paarse aren, ook een bijenmagneet.
- Wilde marjolein: Een geurend kruid voor dezelfde zonnige, droge plek, vol vlinders.
- Lampenpoetsersgras: Zachte pluimen die mooi contrasteren met de rechte aren.
- Goudsbloem: Oranje bloemen in de moestuin, samen een kleurrijke, eetbare rand.
Onderhoud
Hoe en wanneer plant je een Koreaanse munt?
Planten in mei en september.
- Zaai in maart–april binnen bij 18–20 °C. Druk het fijne zaad aan op vochtige zaaigrond en dek het nauwelijks af; het kiemt in één à drie weken.
- Verspeen de zaailingen in kleine potjes zodra ze twee echte blaadjes hebben, op een lichte, niet te warme plek.
- Laat de jonge planten in mei een week wennen buiten en plant ze uit na de ijsheiligen; gekochte planten kun je ook in september zetten.
- Maak een plantgat iets groter dan de pot en zet de plant even diep als hij stond. Op zware klei meng je wat grof zand of grind door de grond.
- Geef meteen water en hou de grond de eerste weken licht vochtig.
- Niet bemesten: op arme grond blijven de stengels steviger en de geur sterker.
Verzorgen
- Water
- Eenmaal ingeworteld zelden nodig. Alleen bij lange droogte, en in een pot regelmatig.
- Bemesten
- Niet nodig in de volle grond. In een pot af en toe wat organische mest in het voorjaar.
- Oogsten
- Pluk jonge bladeren van juni tot september, en de bloemen zodra ze open zijn. Voor thee knip je stengels kort voor de volle bloei en droog je ze in bosjes op een luchtige plek.
- Uitgebloeide aren
- Knip ze weg als je minder zaailingen wilt; laat er een paar staan voor de vogels en voor nieuwe planten.
- In de keuken
- Gebruik het blad vers in salades, bij vis, in soep of als thee; de bloemetjes zijn een zoete versiering op een dessert.
Tip: Hou er een paar zaailingen in reserve: de plant leeft vaak maar enkele jaren, maar zaait zich makkelijk uit, zodat je altijd jonge exemplaren hebt.
Wanneer snoei je een Koreaanse munt?
Snoeimaanden: maart.
Wanneer: Knip de oude stengels in maart terug, als onderaan de nieuwe scheuten verschijnen.
Hoe:
- Laat de stengels in de winter staan: ze beschermen het hart van de plant en zien er mooi uit met rijp.
- Knip ze in maart terug tot net boven de nieuwe scheuten aan de voet.
- In de zomer kun je uitgebloeide aren wegknippen; dat beperkt het uitzaaien.
- Een plant die in juni te hoog wordt, kun je een derde inkorten: hij bloeit dan wat later, op lagere stengels.
Let op: Snoei niet in de herfst tot op de grond: dan dringt er meer water in het hart en rot de plant in een natte winter makkelijker weg.
Vermeerderen
- Zaad
- In maart–april binnen zaaien, nauwelijks afgedekt, bij 18–20 °C. Uitgezaaide planten in de tuin kun je in het voorjaar jong verplanten.
- Scheuren
- In het voorjaar een oudere pol opgraven en in stukken met wortels verdelen; zo verjong je hem meteen.
- Zachte stekken
- In mei–juni stekken van 8 cm van niet-bloeiende scheuten in vochtige stekgrond; ze wortelen in een paar weken.
Hoe komt een Koreaanse munt de winter door?
Winterhard tot −20 °C.
- Winterhard tot ongeveer −20 °C: in België overleeft hij de winter, als de grond maar goed doorlatend is.
- Winternatheid is gevaarlijker dan kou: op zware, natte grond verdwijnt hij vaak na een paar jaar.
- In een pot: zet hem beschut tegen een muur, iets droger, en hou de pot uit de regen.
- Laat altijd een paar zaailingen staan, zodat je een reserve hebt als een oude plant uitvalt.
Ziektes en plagen
- Meeldauw: Wit poeder op het blad in de nazomer, vooral bij droogte of te dicht planten. Geef ruimte, water aan de voet en knip aangetast blad weg.
- Slakken: Aangevreten jonge scheuten in het voorjaar. Bescherm jonge planten en zet ze pas uit als ze stevig zijn.
- Wegrotten in de winter: De plant komt in het voorjaar niet terug op natte grond. Kies een goed doorlatende plek of een verhoogd bed.
- Slappe, vallende stengels: Door te veel schaduw of te veel mest. Zet hem in de volle zon en bemest niet.
Het jaar rond
- Maart: Oude stengels terugknippen. Binnen zaaien. Oude pollen scheuren.
- April: Binnen zaaien. Zaailingen verspenen.
- Mei: Uitplanten na de ijsheiligen. Zachte stekken nemen.
- Juni: Jonge bladeren oogsten. Te hoge planten inkorten.
- Juli: Bloei; bijen en vlinders. Blad en bloemen oogsten en drogen.
- Augustus: Bloei. Uitgebloeide aren knippen als je minder zaailingen wilt.
- September: Laatste bloei. Planten.
- Oktober: Stengels laten staan voor de winter.
- December: Rust. De zaadaren staan mooi met rijp.
Gebruiken
Eetbaar en bruikbaar
- Blad (mei–september)
- Pluk de jonge blaadjes en scheuttoppen van mei tot september. Koreaanse munt smaakt naar munt en anijs en is in Korea een gewoon keukenkruid (baechohyang), vooral bij vis, in stoofpotten en in hartige pannenkoeken. Ook lekker als thee.
- Bewaring
- Vers een paar dagen in de koelkast in een vochtige doek. Gedroogd (in bosjes, ondersteboven) houden de blaadjes een jaar in een gesloten pot.
Let op: In gewone hoeveelheden als keukenkruid of thee is Koreaanse munt veilig. Drink er tijdens de zwangerschap geen grote hoeveelheden van. Ondanks de naam is het geen echte munt en woekert hij niet.
Eten en gebruiken doe je op eigen risico: zie de gebruiksvoorwaarden.
Recepten
- Hartige pannenkoek met Koreaanse munt (buchimgae) (Gerecht · 2 pannenkoeken · 30 min)
Goed voor dieren
- Bijen
- Nectar en stuifmeel voor honingbijen en wilde bijen.
- Vlinders
- Nectar voor dagvlinders.
Jij en deze soort
Wist je dat?
- In Korea heet hij baechohyang; de bladeren gaan er onder meer in pittige vissoep.
- Ondanks de naam is het geen echte munt, maar een familielid uit dezelfde lipbloemenfamilie en een naaste verwant van de dropplant.
- De vierkante stengels zijn een kenmerk dat hij deelt met munt, salie, tijm en lavendel.