Schijnhazelaar

Hoe herken je een schijnhazelaar?

Groeivorm

Lage, dichte struik van 1–1,5 m hoog en tot 2 m breed, met fijne, wijd uitwaaierende takken.

Blad

Eirond, met gezaagde rand en duidelijke, parallelle nerven, zoals bij een hazelaar; loopt bronskleurig uit en kleurt geel in de herfst.

Bloem

Lichtgele, klokvormige bloemetjes, per twee of drie in korte, hangende trosjes, in maart–april, voor het blad uitloopt.

Geur

Licht en zoet, het best te ruiken op een zachte, zonnige voorjaarsdag.

Wortels

Ondiep en fijn vertakt: hij houdt van een koele, humusrijke grond onder een mulchlaag.

Bloei: maart–april · Planten: maart–april en oktober–november · Snoeien: april–mei

Waarom in je tuin?

• Een van de eerste heesters die bloeit: lichtgele klokjes in maart–april, op kale takken.
• Licht geurende bloemen, een vroege voedselbron voor bijen en hommels.
• Blijft laag en breed: mooi in een kleine tuin, aan een bosrand of in een schaduwborder.
• Fris, geplooid blad dat bronskleurig uitloopt en in de herfst geel kleurt.
• Snoeien is niet nodig: hij krijgt vanzelf een sierlijke vorm.

Waar staat een schijnhazelaar graag?

• Halfschaduw is ideaal, bijvoorbeeld aan een bosrand of onder hoge bomen; felle middagzon verbrandt het blad.
• Humusrijke, goed doorlatende grond die gelijkmatig vochtig blijft: zand, leem of veen, zuur tot neutraal. Op kalkrijke grond wordt het blad geel.
• Beschut tegen koude oosten- en noordenwind en late nachtvorst, die de vroege bloemen kan bevriezen.
• Reken op 1,5–2 m ruimte per plant; hij groeit breder dan hoog.

Licht

Halfschaduw

Grondsoort

Zand, leem of veen

Zuurtegraad

Zuur of neutraal

Vocht

Normaal

Grootte

1,5 m hoog, 2 m breed

Winterhard

Winterhard (tot -20 °C)

Mooi samen met

• Lenteroos: Bloeit tegelijk in de halfschaduw, met bloemen in wit, roze of purper aan de voet.
• Longkruid: Blauwe en roze bloemetjes in maart–april en gevlekt blad als bodembedekker.
• Sneeuwroem: Blauwe sterretjes onder de lichtgele klokjes.
• Rododendron: Houdt van dezelfde zure, humusrijke grond en bloeit na de schijnhazelaar.
• Japanse esdoorn: Fijn blad en herfstkleur, op een even beschutte plek in halfschaduw.

Hoe en wanneer plant je een schijnhazelaar?

Planten in maart–april en oktober–november.

1. Plant in maart–april of in oktober–november, als de grond niet bevroren of te nat is.
2. Graaf een plantgat twee keer zo breed als de kluit en meng er bladcompost of grond voor zuurminnende planten door.
3. Zet de plant even diep als in de pot en druk de grond goed aan.
4. Geef meteen een flinke gieter water, liefst regenwater.
5. Leg een laag bladcompost, schors of naaldstrooisel rond de voet.

Verzorgen

Water

Hou de grond gelijkmatig vochtig, zeker het eerste jaar en in droge zomers. Regenwater is beter dan kalkrijk leidingwater.

Bemesten

In april wat bladcompost of organische mest voor zuurminnende planten.

Mulchen

Een laag bladcompost of schors in het voorjaar houdt de wortels koel en vochtig.

Late vorst

Dreigt er strenge nachtvorst tijdens de bloei, leg dan ’s avonds een vliesdoek over de struik.

In een pot

Kan in een grote pot met grond voor zuurminnende planten; geef dan regelmatig water.

Tip: Plant hem voor een donkere achtergrond, zoals een haag of groenblijvende heesters: dan komen de lichtgele klokjes in maart het best uit. Kies een plek die beschut ligt tegen koude oostenwind.

Wanneer snoei je een schijnhazelaar?

Snoeimaanden: april–mei.

Wanneer: Snoeien is niet nodig. Moet er toch iets weg, knip dan meteen na de bloei, eind april of in mei.

Hoe:

• Knip dode, beschadigde en kruisende takken weg, tot op een gezonde zijtak.
• Haal bij een oudere struik af en toe een van de oudste takken aan de voet weg om hem luchtig te houden.
• Scheer hem nooit in vorm: dan verdwijnt de sierlijke, natuurlijke groeiwijze.

Let op: Hij bloeit op takken van vorig jaar: snoeien in de herfst of de winter kost je bloemen.

Snoeien: wanneer en hoe · Snoeikalender en basisregels

Vermeerderen

Zachte stekken

In juni–juli stekken van 8–10 cm van jonge scheuten, in vochtige stekgrond onder plastic of in een kweekbakje met deksel.

Afleggen

Pin in het voorjaar een lage tak vast in de grond en dek af met aarde; na een jaar loskoppelen en verplanten.

Hoe komt een schijnhazelaar de winter door?

Winterhard tot −20 °C.

• Winterhard tot ongeveer −20 °C: in België heeft de struik zelf geen bescherming nodig.
• De bloemen verschijnen vroeg en kunnen bevriezen bij een late nachtvorst: plant hem beschut en dek hem bij strenge vorst tijdens de bloei af met een vliesdoek.
• In een pot: zet de pot tegen een muur en wikkel hem in jute, zodat de wortels niet bevriezen.

Ziektes en plagen

• Bevroren bloemen: Bruine, slappe bloemen na een vorstnacht. Een beschutte plek en een vliesdoek bij strenge vorst helpen; de struik zelf lijdt er niet onder.
• Geel blad: Gele bladeren met groene nerven wijzen op kalkrijke grond of kalkrijk gietwater. Mulch met naaldstrooisel of bladcompost en giet met regenwater.
• Verbrand blad: Bruine bladranden in de zomer door felle zon of droogte. Geef water en kies bij het planten een plek in halfschaduw.
• Weinig bloei: Te veel schaduw of gesnoeid in de herfst of winter. Zet hem iets lichter en snoei alleen na de bloei.

Het jaar rond

• Februari: De bloemknoppen zwellen. Vliesdoek klaarleggen voor late nachtvorst.
• Maart: Bloei op de kale takken. Planten. Bij strenge nachtvorst afdekken.
• April: Laatste bloei; het blad loopt bronskleurig uit. Compost geven en mulchen. Eventueel licht snoeien na de bloei.
• Mei: Eventueel licht snoeien. Water geven bij droogte.
• Juni: Zachte stekken nemen. Water geven bij droogte.
• Juli: Water geven bij droogte, liefst regenwater.
• Oktober: Gele herfstkleur. Planten.
• November: Planten. Bladcompost rond de voet.

Goed voor dieren

Bijen

Nectar en stuifmeel voor honingbijen en wilde bijen.

Wist je dat?

• Pauciflora betekent ‘weinigbloemig’: elk trosje telt maar twee of drie bloemen, minder dan bij de andere schijnhazelaars.
• De naam Corylopsis betekent ‘lijkt op Corylus’, de hazelaar, door het blad met de duidelijke nerven.
• Hij is familie van de toverhazelaar en het Perzisch ijzerhout, twee andere heesters die opvallen door hun vroege bloei of herfstkleur.