Fritillaria pallidiflora

Foto: Sten Porse, CC BY-SA 3.0 · bron

Bol- of knolgewas · Liliaceae

Fritillaria pallidiflora

Fritillaria pallidiflora komt uit Centraal-Azië en Siberië, waar hij op open berghellingen en in graslanden groeit. Boven brede, blauwgroene bladeren hangen in april en mei een tot enkele grote, bleekgele klokken met fijne bruingroene tekening aan de binnenkant. Met zijn 30–40 cm is hij opvallend maar niet opdringerig. Hij geldt als een van de gemakkelijkste kievitsbloemen: hij verdraagt gewone tuingrond en lichte schaduw, en breidt zich in de loop der jaren langzaam uit. Een prima keuze voor wie voor het eerst met botanische kievitsbloemen wil beginnen.

Let op: Alle delen zijn giftig, vooral de bol. Houd kinderen en huisdieren zoals honden en katten uit de buurt, en verwar de bollen niet met eetbare bollen. Draag voor de zekerheid handschoenen bij het planten.

  • Licht

    Zon of halfschaduw

    liefst wat zon

  • Vocht

    Normaal

    geen natte voeten

  • Grond

    Zand, leem of klei

    neutraal tot kalkrijk

  • Winterhard

    Volledig winterhard

    tot -25 °C

  • Grootte

    0,4 m

    hoog, 0,15 m breed

  • Bloei

    april–mei

Feiten op een rij
Hoogte0,4 m
Inheems in BelgiëNee, aangeplant
Goed voor bijen, vlinders en vogelsJa, voor bijen
Giftig voor mens en huisdierJa, let op met kinderen en huisdieren
Bloeiapril–mei

Herkennen

Hoe herken je een Fritillaria pallidiflora?

Groeivorm
Bolplant met een rechte steel van 30–40 cm hoog en ongeveer 15 cm breed.
Blad
Breed lancetvormig tot eirond, blauwgroen en iets vlezig; de onderste bladeren staan bijeen, hogerop verspreid langs de steel.
Bloem
Een tot enkele hangende klokken van ongeveer 3–4 cm, bleekgeel met bruingroene tekening, in april en mei.
Bol
Vlezige, witte bol van een paar schubben zonder beschermend vlies; hij vormt na verloop van tijd bolletjes.
Rust
Na de bloei sterft het blad af en rust de bol in de zomer.

Bloei: april–mei · Planten: september–oktober

In je tuin

Waarom in je tuin?

  • Grote, bleekgele klokken: een zeldzame, zachte kleur tussen de vele rood- en bruintinten van de kievitsbloemen.
  • Een van de gemakkelijkste soorten, ook in gewone tuingrond.
  • Verdraagt lichte schaduw en past daarom ook onder heesters en in een border.
  • Bloeit in april en mei en voedt hommels en bijen met nectar.
  • Het brede, blauwgroene blad is zelf al mooi in het voorjaar.

Waar staat een Fritillaria pallidiflora graag?

  • Zon tot halfschaduw: een plek met zon in het voorjaar en lichte schaduw in de zomer past goed.
  • Gewone, goed doorlatende zand-, leem- of kleigrond, neutraal tot kalkrijk.
  • Normaal vochtig in het voorjaar; in de zomer mag de grond droger zijn, maar niet kurkdroog.
  • Plant op ongeveer 15 cm van elkaar, in groepjes van vijf tot tien bollen.
Licht
Zon en halfschaduw
Grondsoort
Zand, leem of klei
Zuurtegraad
Neutraal of kalkrijk
Vocht
Normaal
Grootte
0,4 m hoog, 0,15 m breed
Winterhard
Winterhard (tot -25 °C)

Mooi samen met

  • Vrouwenmantel: Het zachte, geplooide blad vult de plek in de zomer, als de bol rust.
  • Lenteroos: Bloeit tegelijk in schaduwrijke hoeken en past bij dezelfde lente.
  • Stinzenplanten: Zoals sneeuwklokjes en wilde narcissen: ze delen dezelfde groeicyclus.
  • Varens: Ontrollen hun blad als de bloei voorbij is en vullen de lege plek.

Onderhoud

Hoe en wanneer plant je een Fritillaria pallidiflora?

Planten in september–oktober.

  1. Plant in september–oktober, zo snel mogelijk na aankoop: de bollen hebben geen beschermend vlies en drogen uit.
  2. Graaf een gat van 10–12 cm diep, ongeveer drie keer de hoogte van de bol.
  3. Meng op zware klei wat grof zand door de grond, zodat het water goed wegtrekt.
  4. Zet de bol met de platte onderkant naar beneden, op ongeveer 15 cm van de volgende.
  5. Dek af met grond, druk aan en geef water als het droog is.
  6. Leg een dun laagje fijne compost of bladaarde over de plek.

Verzorgen

Water
In het voorjaar bij droogte. In de zomer is meestal niets nodig, behalve bij een zeer droge periode.
Bemesten
Na de bloei een lichte gift van een kaliumrijke meststof of wat compost.
Mulchen
Een dun laagje fijne compost of bladaarde in de herfst houdt de grond los.
Blad
Laat het blad staan tot het geel is, meestal in juni: zo vult de bol zijn reserves aan.
Uitgebloeide bloemen
Knip de zaaddozen weg als je geen zaad wilt, of laat ze staan als je ze wilt oogsten.

Tip: Plant hem tussen vaste planten die in de zomer de plek overnemen: zo valt de rustperiode niet op en blijft de bol droog.

Wanneer snoei je een Fritillaria pallidiflora?

Wanneer: Deze bol wordt niet gesnoeid. Je knipt hoogstens de uitgebloeide bloemen weg en later het dode blad.

Hoe:

  • Knip uitgebloeide bloemen af als je geen zaad wilt.
  • Laat het blad staan tot het geel is, meestal in juni.
  • Haal bladresten pas weg als ze makkelijk loskomen.

Let op: Knip nooit groen blad weg: de bol heeft het nodig om volgend jaar te bloeien.

Snoeikalender en basisregels

Vermeerderen

Bollen scheiden
In juli–augustus, als het blad verdwenen is: graaf een pol op, haal de bolletjes voorzichtig uit elkaar en plant ze meteen terug op 10–12 cm diep.
Zaaien
Zaai vers zaad in de herfst in een pot met zandige grond en laat die buiten staan. Het duurt meerdere jaren voor de zaailingen bloeien.

Hoe komt een Fritillaria pallidiflora de winter door?

Winterhard tot −25 °C.

  • Volledig winterhard, tot ongeveer −25 °C: geen bescherming nodig.
  • Het blad komt vroeg in het voorjaar boven de grond en verdraagt lichte nachtvorst.
  • In een pot: zet hem op een beschutte plek en bescherm de pot tegen doorvriezen.

Ziektes en plagen

  • Leliehaantje: Felrode kevertjes en hun slijmerige larven op blad en stengel van april tot juni. Pluk ze met de hand weg.
  • Slakken: Ze eten jonge scheuten en knoppen in het voorjaar. Verzamel ze ’s avonds of leg een barrière van grof zand.
  • Bolrot: De bol wordt zacht en het blad vergeelt vroeg of komt niet op. Meestal staat hij te nat; verbeter de drainage.
  • Bollen komen niet op: De bollen waren uitgedroogd bij aankoop. Koop stevige bollen en plant ze meteen.

Het jaar rond

  • Februari: De scheuten komen boven de grond.
  • Maart: Letten op slakken. Water geven bij droogte.
  • April: Begin van de bloei.
  • Mei: Bloei. Zaaddozen eventueel wegknippen.
  • Juni: Het blad vergeelt: niet te vroeg wegknippen.
  • Juli: Zomerrust. Pollen delen als dat nodig is.
  • Augustus: Bollen scheiden en meteen terugplanten.
  • September: Nieuwe bollen planten.
  • Oktober: Bollen planten. Dun laagje compost.

Gebruiken

Eetbaar en bruikbaar

Niet eetbaar. Alle delen van kievitsbloemen, keizerskronen en andere fritillaria’s zijn giftig, vooral de bollen: ze bevatten alkaloïden die braken, buikpijn en diarree kunnen geven, bij kinderen en ook bij honden en katten. De bollen hebben geen beschermend vlies, en zulke naakte, witte of gelige bollen kunnen verward worden met uien of look, al ruikt de bol van de keizerskroon sterk naar vos. Bewaar ze dus nooit bij de keukenuien, plant ze zo snel mogelijk na aankoop (ze drogen snel uit) en laat geen losse bollen rondslingeren waar honden of katten eraan kunnen knagen. Draag handschoenen bij het planten en als je stengels snijdt, en was daarna je handen. Bij inslikken: bel meteen het Antigifcentrum (in België 070 245 245) of je huisarts.

Goed voor dieren

Bijen
Nectar en stuifmeel voor honingbijen en wilde bijen.

Jij en deze soort

Wist je dat?

  • De soortnaam pallidiflora komt uit het Latijn en betekent ‘bleekbloemig’.
  • De klokken zijn groot voor de hoogte van de plant: ze worden ongeveer 3–4 cm lang.
  • Fritillaria-bollen hebben geen beschermend vlies; ze drogen daardoor sneller uit dan tulpen of narcissen.

Tuinplanten · Alle soorten

Laden…