Foto: Walter Siegmund (talk), CC BY-SA 3.0 · bron
Vaste plant · Saxifragaceae
Purperklokje
Heuchera micrantha
In andere talen: Heuchère (Français) · Crevice alumroot (English)
Het purperklokje komt uit het westen van Noord-Amerika, van Brits-Columbia tot Californië, waar hij groeit op rotsige hellingen en in lichte bossen. Hij vormt lage rozetten van ronde, gelobde bladeren op lange stelen, die de hele winter blijven staan. In juni–augustus verschijnen boven het blad ijle pluimen met piepkleine witte tot roze klokjes. Tuiniers kweken hem vooral om het blad: het bekende ras ‘Palace Purple’ heeft glanzend purperbruin blad, en veel moderne heuchera’s in oranje, limoen of zilver hebben deze soort als een van hun ouders. Hij is mooi als randplant, bodembedekker of in een pot op een schaduwrijk terras.
Licht
Halfschaduw of schaduw
verdraagt weinig zon
Vocht
Normaal
geen natte voeten
Grond
Leem of klei
elke zuurtegraad
Winterhard
Volledig winterhard
tot -30 °C
Grootte
0,4 m
hoog, 0,45 m breed
Bloei
juni–augustus
| Snoeimaanden | maart en augustus |
|---|---|
| Hoogte | 0,4 m |
| Inheems in België | Nee, aangeplant |
| Goed voor bijen, vlinders en vogels | Ja, voor bijen |
| Giftig voor mens en huisdier | Niet als giftig bekend |
| Bloei | juni–augustus |
Herkennen
Hoe herken je een purperklokje?
- Groeivorm
- Lage bladrozet van ongeveer 30 cm, met bloemstengels tot 40 cm; 40–45 cm breed.
- Blad
- Rond tot hartvormig, gelobd en getand, op lange stelen; groen, purper, brons of zilverachtig getekend; wintergroen.
- Bloem
- Piepkleine witte tot roze klokjes in ijle pluimen op dunne stengels, in juni–augustus.
- Kroon
- Een korte, houtige stam die met de jaren boven de grond uitgroeit.
- Wortels
- Vrij ondiep en vezelig; ze drogen snel uit en worden graag door taxuskeverlarven gegeten.
Bloei: juni–augustus · Planten: maart–mei en september–oktober · Snoeien: maart en augustus
In je tuin
Waarom in je tuin?
- Gekleurd, wintergroen blad dat het hele jaar sier geeft, ook in de winter.
- Klein en netjes: ideaal vooraan in de border, als rand langs een pad of in een pot.
- Ijle bloempluimen in de zomer, bezocht door bijen.
- Een van de weinige planten die kleur brengt in halfschaduw zonder bloemen.
- De bloemstengels zijn ook mooi in een klein boeket.
Waar staat een purperklokje graag?
- Halfschaduw of lichte schaduw; donkerbladige rassen verdragen ochtendzon, maar felle middagzon verbrandt het blad.
- Humusrijke, goed doorlatende leem- of kleigrond, zuur tot kalkrijk.
- Normaal vochtig: niet uitdrogen, maar ook geen natte voeten in de winter.
- Houd 30–40 cm afstand; voor een bodembedekking vijf à zeven planten per m².
- Licht
- Halfschaduw en schaduw
- Grondsoort
- Leem of klei
- Zuurtegraad
- Niet kieskeurig
- Vocht
- Normaal
- Grootte
- 0,4 m hoog, 0,45 m breed
- Winterhard
- Winterhard (tot -30 °C)
Mooi samen met
- Varens: Fijn groen naast het gekleurde, ronde blad, in dezelfde halfschaduw.
- Hosta: Grote bladeren achter de lage rozetten.
- Japans bosgras: Gele of groene graspollen die mooi afsteken tegen purperen blad.
- Vrouwenmantel: Geelgroene bloemwolkjes naast het donkere blad.
- Lenteroos: Ook wintergroen en mooi in dezelfde schaduwrijke border.
Onderhoud
Hoe en wanneer plant je een purperklokje?
Planten in maart–mei en september–oktober.
- Plant in maart–mei of in september–oktober.
- Werk een paar scheppen compost of bladcompost door de grond; op zware klei ook wat grof zand voor de afvoer.
- Zet de kroon precies op grondniveau: de bladrozet mag niet onder de grond verdwijnen.
- Houd 30–40 cm afstand.
- Druk aan en geef water; houd de grond de eerste weken vochtig.
- In een pot: gebruik potgrond met wat compost en zorg voor een gat in de bodem.
Verzorgen
- Water
- Bij droogte, zeker in een pot en het eerste jaar. Vermijd natte voeten.
- Bemesten
- In april wat compost; in een pot een paar keer per zomer wat vloeibare mest.
- Mulchen
- Een laag bladcompost in het voorjaar houdt de wortels koel en vochtig.
- Uitgebloeide bloemen
- Knip de bloemstengels aan de voet af als ze uitgebloeid zijn.
- Verjongen
- Oudere planten worden houtig en schieten op: graaf ze in het voorjaar op en plant ze dieper, tot aan de bladrozet.
Tip: Kijk elk voorjaar of de kroon boven de grond is uitgegroeid: graaf de plant dan op en zet hem dieper, tot aan de bladrozet. Let ook op de taxuskever, zeker in potten.
Wanneer snoei je een purperklokje?
Snoeimaanden: maart en augustus.
Wanneer: Echt snoeien is niet nodig. Haal in maart oud of beschadigd blad weg en knip in augustus de uitgebloeide bloemstengels af.
Hoe:
- Knip in maart bruine, verdorde of door vorst beschadigde bladeren aan de voet weg.
- Laat het gezonde wintergroene blad staan: het beschermt het hart van de plant.
- Knip uitgebloeide bloemstengels aan de voet af, zodat de plant compact blijft.
- Is de stam lang en kaal geworden, plant dan dieper in het voorjaar in plaats van te snoeien.
Vermeerderen
- Scheuren
- In april of in september: graaf de plant op en snijd hem in stukken met elk een rozet en wat wortels. Plant ze iets dieper dan voordien.
- Stekken
- Afgebroken zijrozetten met een stukje stam wortelen in vochtige stekgrond op een beschutte plek, in de lente of zomer.
Hoe komt een purperklokje de winter door?
Winterhard tot −30 °C.
- Winterhard tot ongeveer −30 °C: in België is geen bescherming nodig.
- Het blad blijft in de winter staan en geeft kleur in de border.
- Vorst kan jonge planten uit de grond drukken: duw ze in het voorjaar weer aan.
- In een pot: zet de pot beschut en zorg dat het overtollige water weg kan, want natte voeten in de winter doen de kroon rotten.
Ziektes en plagen
- Taxuskever: De larven vreten de wortels, waardoor de plant loskomt en verwelkt; de kevers bijten halvemaantjes uit de bladranden. Zet aaltjes in, in het voorjaar of de nazomer.
- Kroonrot: De plant zakt in en het hart wordt bruin en zacht, meestal in natte grond. Plant op een beter doorlatende plek.
- Opgeschoten plant: Na een paar jaar groeit de kroon boven de grond uit. Plant in het voorjaar dieper of scheur hem.
- Roest: Oranjebruine puistjes aan de onderkant van het blad. Knip aangetaste bladeren weg en gooi ze bij het restafval.
- Bladverbranding: Bruine, droge vlekken in felle zon of bij droogte. Verplant naar meer schaduw en geef water.
Het jaar rond
- Januari: Wintergroen blad. Opgevroren planten later weer aandrukken.
- Maart: Oud blad weghalen. Opgeschoten planten dieper zetten.
- April: Planten of scheuren. Compost geven. Aaltjes tegen taxuskever.
- Mei: Planten. Water geven bij droogte.
- Juni: Begin van de bloei.
- Juli: Bloei. Water geven bij droogte, zeker in potten.
- Augustus: Uitgebloeide bloemstengels afknippen. Aaltjes tegen taxuskever.
- September: Planten of scheuren.
- Oktober: Planten. Het blad blijft mooi tot in de winter.
Gebruiken
Goed voor dieren
- Bijen
- Nectar en stuifmeel voor honingbijen en wilde bijen.
Jij en deze soort
Wist je dat?
- Het geslacht is genoemd naar Johann Heinrich von Heucher, een Duitse arts en plantkundige die rond 1700 leefde.
- Het ras ‘Palace Purple’ werd geselecteerd in de Royal Botanic Gardens van Kew bij Londen en is genoemd naar Kew Palace.
- Veel van de moderne heuchera’s in oranje, limoen of zilver zijn kruisingen waarin deze soort een van de ouders is.