
Foto: Wasrts, CC BY-SA 4.0 · bron
Vaste plant · Saxifragaceae
Schuimbloem
Tiarella cordifolia
In andere talen: Tiarelle cordifoliée (Français) · Foamflower (English)
De schuimbloem is een lage, groenblijvende vaste plant uit de loofbossen van het oosten van Noord-Amerika. Hij vormt een tapijt van hartvormige, licht gelobde bladeren die in de herfst en winter rood tot bronskleurig verkleuren. In het voorjaar staan er tientallen luchtige aren met kleine, witte sterbloempjes boven het blad, als schuim op een golf. Met zijn uitlopers bedekt hij langzaam de grond onder bomen en struiken. Er zijn veel rassen en kruisingen met donker getekend of diep ingesneden blad en roze getinte bloemen.
Licht
Halfschaduw of schaduw
verdraagt weinig zon
Vocht
Normaal
geen natte voeten
Grond
Leem of klei
zuur tot neutraal
Winterhard
Volledig winterhard
tot -30 °C
Grootte
0,25 m
hoog, 0,4 m breed
Bloei
april–juni
| Snoeimaanden | maart en juni |
|---|---|
| Hoogte | 0,25 m |
| Inheems in België | Nee, aangeplant |
| Goed voor bijen, vlinders en vogels | Ja, voor bijen |
| Giftig voor mens en huisdier | Niet als giftig bekend |
| Bloei | april–juni |
Herkennen
Hoe herken je een schuimbloem?
- Groeivorm
- Lage, dichte mat van 15–30 cm hoog en 30–60 cm breed, die zich uitbreidt met uitlopers.
- Blad
- Hartvormig, licht gelobd en zacht behaard, 5–10 cm; frisgroen, in de winter rood tot brons.
- Bloem
- Rechte aren van 15–30 cm met kleine, stervormige bloempjes met lange meeldraden, van april tot juni.
- Kleur
- Wit, soms lichtroze getint; bij sommige rassen roze.
- Wortels
- Ondiepe wortels en bovengrondse uitlopers die aan het eind nieuwe plantjes vormen.
Bloei: april–juni · Planten: maart–april en september–oktober · Snoeien: maart en juni
In je tuin
Waarom in je tuin?
- Een van de mooiste bodembedekkers voor schaduw en halfschaduw.
- Groenblijvend blad dat in de winter rood tot brons kleurt: het hele jaar door sierlijk.
- Bloeit van april tot juni met luchtige, witte aren, als eerste nectar voor vroege bijen.
- Onderdrukt onkruid onder bomen en struiken zonder te woekeren.
- Weinig werk: geen snoei behalve wat opruimen.
Waar staat een schuimbloem graag?
- Halfschaduw tot schaduw; volle zon verbrandt het blad.
- Humusrijke leem- of kleigrond, zuur tot neutraal, zoals een bosbodem.
- Normaal vochtig: niet uitdrogen in de zomer en niet drassig in de winter.
- Plant 30–40 cm uit elkaar; als bodembedekker 7–9 planten per m².
- Licht
- Halfschaduw en schaduw
- Grondsoort
- Leem of klei
- Zuurtegraad
- Zuur of neutraal
- Vocht
- Normaal
- Grootte
- 0,25 m hoog, 0,4 m breed
- Winterhard
- Winterhard (tot -30 °C)
Mooi samen met
- Varens: Groene, fijne pluimen boven het lage tapijt, in dezelfde schaduw.
- Hosta: Grote bladeren als contrast met de kleine, gelobde blaadjes.
- Longkruid: Bloeit vroeg in het voorjaar in dezelfde schaduw, met gevlekt blad.
- Elfenbloem: Nog een groenblijvende bodembedekker voor droge en vochtige schaduw.
- Kaukasisch vergeet-mij-nietje: Blauwe bloemetjes naast witte aren, tegelijk in bloei.
Onderhoud
Hoe en wanneer plant je een schuimbloem?
Planten in maart–april en september–oktober.
- Plant in maart–april of in september–oktober, als de grond niet bevroren of te nat is.
- Werk een paar scheppen bladaarde of compost door de grond, zeker onder bomen.
- Zet de plant even diep als in de pot en druk de grond goed aan.
- Houd 30–40 cm tussen de planten, zodat de uitlopers de ruimte kunnen vullen.
- Geef meteen goed water en leg een laagje bladaarde rond de planten.
Verzorgen
- Water
- Het eerste jaar regelmatig. Daarna in droge zomers water geven, zeker onder bomen die veel vocht opnemen.
- Bemesten
- In maart een laagje bladaarde of compost; meer is niet nodig.
- Mulchen
- Laat afgevallen herfstblad in een dun laagje liggen of strooi bladaarde: zo blijft de grond luchtig en koel.
- Uitgebloeide bloemen
- Knip de uitgebloeide aren in juni weg tot op het blad.
- Opruimen
- Haal in maart beschadigd en verdord blad weg, voor de nieuwe bladeren verschijnen.
Tip: Geef bij het planten en elk voorjaar wat bladaarde: in humusrijke, koele grond onder bomen vormt hij snel een dicht, groenblijvend tapijt.
Wanneer snoei je een schuimbloem?
Snoeimaanden: maart en juni.
Wanneer: Schuimbloem wordt nauwelijks gesnoeid. Haal in maart beschadigd blad weg en knip in juni de uitgebloeide aren af.
Hoe:
- Knip of pluk in maart verdorde en beschadigde bladeren weg; het gezonde, groenblijvende blad laat je staan.
- Knip in juni de uitgebloeide bloemstengels tot op het blad terug.
- Kruipen de uitlopers te ver, knip ze dan los en gebruik de jonge plantjes elders.
Vermeerderen
- Uitlopers
- Aan het eind van de uitlopers groeien jonge plantjes met wortels. Knip ze in maart–april of september–oktober los en plant ze meteen.
- Scheuren
- In maart–april of in september–oktober een oudere pol opgraven en in stukken met wortels en een paar bladeren verdelen.
Hoe komt een schuimbloem de winter door?
Winterhard tot −30 °C.
- Volledig winterhard, tot ongeveer −30 °C: in België geen bescherming nodig.
- Het blad blijft in de winter staan en kleurt rood tot brons.
- In een pot: zet de pot tegen een muur en wikkel hem in jute, zodat de wortels niet bevriezen.
Ziektes en plagen
- Slakken: Gaten in het blad en aangevreten bloemstengels in het voorjaar. Raap ze ’s avonds of zet een bierval.
- Taxuskever: De plant verwelkt en komt los, omdat witte larven de wortels opeten. Larven weghalen en bestrijden met aaltjes in het voorjaar of de nazomer.
- Verdroging: Bruine bladranden en slap blad bij droogte of te veel zon. Water geven, mulchen en eventueel verplaatsen naar meer schaduw.
- Wortelrot: In zware, natte grond rotten de planten in de winter. Meng bladaarde door de grond en vermijd plekken waar water blijft staan.
Het jaar rond
- Maart: Verdord blad weghalen. Bladaarde geven. Planten of scheuren.
- April: Begin van de bloei. Planten. Letten op slakken.
- Mei: Volle bloei.
- Juni: Laatste bloei. Uitgebloeide aren wegknippen.
- Juli: Water geven bij droogte.
- Augustus: Water geven bij droogte. Uitlopers vormen jonge plantjes.
- September: Planten. Jonge plantjes van de uitlopers losknippen.
- Oktober: Planten of scheuren. Afgevallen blad mag blijven liggen.
- November: Het blad kleurt rood tot brons.
- December: Groenblijvend blad siert de bosrand.
Gebruiken
Goed voor dieren
- Bijen
- Nectar en stuifmeel voor honingbijen en wilde bijen.
Jij en deze soort
Wist je dat?
- De naam Tiarella betekent ‘kleine tiara’ en verwijst naar de vorm van de zaaddoos.
- De schuimbloem is verwant aan het purperklokje; een kruising tussen beide is ×Heucherella.
- In zijn natuurlijke omgeving vormt hij tapijten op de bodem van vochtige loofbossen.