Rodgersia

Hoe herken je een rodgersia?

Groeivorm

Overblijvende plant van ongeveer 1,2 m hoog en 1 m breed, met een kruipende, dikke wortelstok.

Blad

Groot, handvormig samengesteld uit 5–7 deelblaadjes, elk tot ongeveer 25 cm lang, gerimpeld, met bruine haren op de stelen; bronskleurig bij het uitlopen.

Bloem

Grote, losse pluimen van ongeveer 30–50 cm met veel kleine, sterachtige bloempjes, in juni en juli.

Kleur

Crèmewit tot lichtroze; de zaadpluimen worden roodbruin.

Wortels

Dikke, kruipende wortelstok net onder de grond; hij heeft altijd vochtige grond nodig.

Bloei: juni–juli · Planten: maart–april en september–oktober · Snoeien: maart

Waarom in je tuin?

• Groot, handvormig blad dat de tuin een tropische, weelderige uitstraling geeft.
• Bloeit in juni en juli met crèmewitte pluimen waar bijen op afkomen.
• Het blad is bij het uitlopen bronskleurig en kleurt in de herfst koperbruin.
• De roodbruine zaadpluimen blijven in de herfst mooi staan.
• Volledig winterhard tot ongeveer −25 °C en jarenlang trouw op dezelfde plek.
• Weinig werk: geen snoei, enkel dood blad opruimen in maart.

Waar staat een rodgersia graag?

• Halfschaduw of lichte schaduw; in de zon alleen als de grond altijd nat blijft.
• Humusrijke, vochthoudende tot natte grond: leem, klei of veen, zuur tot neutraal.
• De grond mag nooit uitdrogen: ideaal aan een vijver of beek, of in een moerasbed.
• Beschut tegen wind, die het grote blad kan scheuren en laten verschroeien.
• Reken op 1 m ruimte per plant; hij vormt met de jaren een grote pol.

Licht

Halfschaduw en schaduw

Grondsoort

Leem, klei of veen

Zuurtegraad

Zuur of neutraal

Vocht

Nat

Grootte

1,2 m hoog, 1 m breed

Winterhard

Winterhard (tot -25 °C)

Mooi samen met

• Hosta: Groot blad in andere vorm en kleur in dezelfde halfschaduw.
• Astilbe: Pluimen in roze en rood die tegelijk bloeien op dezelfde vochtige plek.
• Struisvaren: Frisgroene, sierlijke bladeren naast het grote blad.
• Etageprimula: Kransen van gele of oranje bloemen in dezelfde natte grond.
• Siberische iris: Slank blad en blauwe bloemen vroeg in de zomer.

Hoe en wanneer plant je een rodgersia?

Planten in maart–april en september–oktober.

1. Plant in maart–april of in september–oktober, als de grond vochtig maar niet bevroren is.
2. Graaf een groot plantgat en meng er veel compost of bladaarde door, zodat de grond vocht vasthoudt.
3. Leg de wortelstok horizontaal, met de knoppen net onder de grond (2–3 cm diep).
4. Houd 1 m tussen de planten.
5. Geef meteen een flinke gieter water en houd de grond het eerste jaar altijd vochtig.
6. Leg een laag van 5 cm bladcompost als mulch rond de plant, zonder de knoppen te bedekken.

Verzorgen

Water

Houd de grond altijd vochtig, zeker in de zomer. In een gewone border bij droogte ruim en regelmatig water geven; aan een vijverrand of in een moerasbed is dat zelden nodig.

Bemesten

In het voorjaar een laag compost of organische mest. Meer is niet nodig.

Mulchen

Een laag bladcompost in het voorjaar en het najaar houdt de grond koel en vochtig.

Bescherming

Het jonge blad is gevoelig voor late vorst. Dek de plant in april–mei af met vliesdoek of droog blad als er nachtvorst wordt voorspeld.

Opruimen

Haal in maart het dode blad en de oude stelen weg, voor het nieuwe blad uitloopt.

Tip: Geef hem humusrijke grond die nooit uitdroogt en een plek uit de wind. Dek het jonge blad in april–mei af met vliesdoek als er nachtvorst is voorspeld.

Wanneer snoei je een rodgersia?

Snoeimaanden: maart.

Wanneer: Je snoeit hem niet. Alleen in maart knip je het dode blad en de oude stelen weg.

Hoe:

• Knip dode stelen en oud blad in maart tot net boven de grond af, voor de nieuwe scheuten uitlopen.
• Laat de zaadpluimen tot dan staan: ze zijn mooi in de herfst en de winter.
• Knip uitgebloeide pluimen eventueel in de zomer af als je geen zaad wilt.

Snoeien: wanneer en hoe · Snoeikalender en basisregels

Vermeerderen

Delen

In maart–april of in september–oktober, eens in de vijf jaar: steek met een scherpe spade een stuk wortelstok met knoppen en wortels af en plant het meteen terug in vochtige grond. Dit is de snelste methode.

Zaaien

Zaai vers zaad in de herfst in een bak met zaaigrond en dek het nauwelijks af. Zet de bak koud buiten en houd hem vochtig. Zaailingen verschijnen in het voorjaar maar groeien traag en hebben enkele jaren nodig om te bloeien.

Hoe komt een rodgersia de winter door?

Winterhard tot −25 °C.

• Volledig winterhard, tot ongeveer −25 °C: in Belgische winters is geen bescherming nodig.
• Het blad sterft in de herfst af. Laat het liggen tot het voorjaar als bescherming van de wortelstok.
• Het jonge blad loopt vroeg uit en kan door late vorst bruin worden. Knip beschadigd blad weg; er komt nieuw blad.

Ziektes en plagen

• Verschroeid blad: Bruine, droge randen op een te zonnige, winderige of droge plek. Geef ruim water, leg mulch en zet hem in de halfschaduw uit de wind.
• Slakken: Gaten in het jonge blad in het voorjaar. Raap ze ’s avonds op en ruim schuilplaatsen op.
• Late vorstschade: Zwart of slap geworden nieuw blad na een nachtvorst. Knip aangetast blad weg; er komt nieuw blad. Dek volgend jaar af bij vorst.
• Weinig bloei: Een jonge plant bloeit pas na enkele jaren. In te droge grond of diepe schaduw blijven de pluimen weg: geef meer water en licht.

Het jaar rond

• Maart: Dood blad en oude stelen wegknippen. Planten of delen. Compost geven.
• April: Planten. Mulch aanbrengen. Afdekken bij nachtvorst.
• Mei: Op slakken letten. Afdekken bij nachtvorst. Water geven bij droogte.
• Juni: Begin van de bloei. Ruim water bij droogte.
• Juli: Volle bloei. Water geven bij droogte.
• Augustus: Zaadpluimen verschijnen. Water geven bij droogte.
• September: Planten of delen. Zaad zaaien.
• Oktober: Planten. Herfstkleur koperbruin. Bladcompost als mulch.
• November: Blad laten liggen als winterbescherming.

Goed voor dieren

Bijen

Nectar en stuifmeel voor honingbijen en wilde bijen.

Wist je dat?

• De naam Rodgersia verwijst naar admiraal John Rodgers, leider van een Amerikaanse expeditie in de Stille Oceaan in de jaren 1850, tijdens welke de eerste soort van dit geslacht in Japan werd gevonden.
• De soortnaam aesculifolia betekent ‘met bladeren als Aesculus’: het blad lijkt op dat van de paardenkastanje.
• Hij is verwant aan Astilbe en Bergenia en hoort net als zij tot de steenbreekfamilie.